Η Μπέρμποκ ανέτρεψε ισορροπίες ετών

«Τα έθνη δεν έχουν σταθερούς φίλους ή εχθρούς. Εχουν μόνο σταθερά συμφέροντα». Η φράση του βρετανού πρωθυπουργού Λόρδου Πάλμερστον, στη Βουλή των Λόρδων πριν από δύο περίπου αιώνες, αποτελεί πλέον αξίωμα στη διπλωματία. Και αυτό ισχύει τόσο για την Αθήνα όσο και για την Αγκυρα. Το απέδειξε άλλωστε η επίσκεψη της γερμανίδας ΥΠΕΞ, Αναλένα Μπέρμποκ σε Ελλάδα και Τουρκία την περασμένη εβδομάδα. Τα μηνύματα της Μπέρμποκ ήταν τόσο ηχηρά για την Αγκυρα που έσπασαν βίαια ένα κατεστημένο ετών. Την πολιτική ισορροπιών – με μία τάση υπέρ της Τουρκίας πάντα – ήρθε να ανατρέψει η 40χρονη ΥΠΕΞ από το κόμμα των Πρασίνων, με τις δηλώσεις της να παραμένουν ψηλά στην επικαιρότητα τρεις μέρες μετά και την Αγκυρα να δείχνει την ενόχλησή της.

Μία ενόχληση που εκφράζεται με τις επαναλαμβανόμενες δηλώσεις των τούρκων αξιωματούχων που επιχειρούν να παρουσιάσουν την Ελλάδα ως τον παραβάτη του διεθνούς δικαίου, υπογραμμίζοντας ιδιαίτερα την ενόχλησή τους για την πολιτική της Αθήνας και την επιλογή της διεθνοποίησης των τουρκικών απειλών.

Επίθεση από Ακάρ. Ενδεικτικές οι χθεσινές απειλές του τούρκου υπουργού Αμυνας, Χουλουσί Ακάρ, ο οποίος έφτασε να αναφέρεται στο δικαίωμα της Τουρκίας στην «αυτοάμυνα», σε μία επίθεση εναντίον της Ελλάδας εφ’ όλης της ύλης. Μία επίθεση που είχε μέσα τις καταγγελίες απέναντι στην Αθήνα περί στρατιωτικοποίησης των νησιών, χάρτες που έδειχναν τα στρατιωτικοποιημένα νησιά απέναντι από τα νησιά της Τουρκίας, αλλά και την απόσταση του Καστελλόριζου από την ηπειρωτική Ελλάδα, που είναι όπως είπε 580 – 600 χιλιόμετρα ενώ από την Τουρκία πας και κολυμπώντας. Η Ελλάδα «εξοπλίζει» τα νησιά είπε ο Ακάρ για να συνεχίσει λέγοντας «έχουν βάλει εκεί αεροδρόμια, τανκς, κανόνια, τα πάντα. Αυτό δεν μας δίνει το δικαίωμα στην αυτοάμυνα; Δεν αποτελεί απειλή για την Τουρκία η ανάπτυξη αυτών των όπλων εκεί, τα οποία βρίσκονται ακριβώς μπροστά στην πόρτα μας;».

Ο Ακάρ μίλησε ακόμα και για τον ελληνικό επεκτατισμό, δείχνοντας επίσης χάρτες για το πού ήταν η Ελλάδα το 1832, υποστηρίζοντας ότι «έχει αναπτυχθεί τρεις φορές, πέντε φορές, επτά φορές από την ίδρυσή της σε βάρος της Τουρκίας».

Ο τούρκος υπουργός Αμυνας στα 40 λεπτά που απαντούσε καταγγέλλοντας την Αθήνα, ήταν σαν να θέλει να αντιστρέψει απέναντι στα όσα δήλωσε η Μπέρμποκ από την Κωνσταντινούπολη, στα οποία, σύμφωνα με τον εκπρόσωπο του Ερντογάν, Ιμπραχίμ Καλίν, απάντησε καταλλήλως ο Τσαβούσογλου. Αναπολώντας τη Μέρκελ.

Η αλλαγή στάσης της Γερμανίας στα ελληνοτουρκικά, που έδειξαν οι δηλώσεις Μπέρμποκ, προκαλώντας θόρυβο ακόμα και στο Βερολίνο δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως τυχαίο γεγονός. Αλλά στο πλαίσιο της γενικότερης συγκυρίας που διαμορφώνεται μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία που κάνει ξανά μείζον θέμα – για πρώτη φορά μετά τον B’ Παγκόσμιο Πόλεμο το ζήτημα της εδαφικής ακεραιότητας και του σεβασμού της κυριαρχίας και των συνόρων.

Η στάση που έχει πάρει η Δύση επιβάλλει αποστάσεις από κάθε αναθεωρητική πολιτική, ακόμα και αν αυτή εκφράζεται από μία χώρα μέλος του ΝΑΤΟ, με το μέγεθος και τη σημασία της Τουρκίας. Η Αθήνα σε αυτό το πλαίσιο συνεχίζει τον διπλωματικό μαραθώνιο, επιδιώκοντας να αξιοποιήσει το μομέντουμ το οποίο δεν θα ισχύει επ’ αόριστο. Καταδεικνύοντας τις διαρκείς προκλήσεις και απειλές της Τουρκίας και αποδομώντας την απόπειρα της Αγκυρας να εμφανίσει την Αθήνα ως επιτιθέμενη χώρα που παραβιάζει τη διεθνή νομιμότητα.