ΗχοΔύναμα

Σύνολο πνευστών της Ολλανδίας: οι πλήρεις ηχογραφήσεις στη PHILIPS. ELOQUENCE, 17 CD

Η Βιέννη, το Λονδίνο, το Βερολίνο, το Παρίσι και η Νέα Υόρκη απέκτησαν, συνήθως μέσω ομάδων μουσικών από τα πρώτα αναλόγια των κύριων ορχηστρών τους, τα πρώτα σπουδαία μεταπολεμικά μόνιμα οργανωμένα σύνολα πνευστών. Αυτά άρχισαν να σχηματοποιούνται από τα τέλη της δεκαετίας του ’40 και να ακμάζουν διεθνώς από τα μέσα της δεκαετίας του ’50. Σκοπός τους ήταν να αναδείξουν ένα πολύ μεγάλο και σημαντικό, αλλά και συγκριτικά εξίσου αγνοημένο έως τότε ρεπερτόριο: συγκριτικά σε σχέση με τη μουσική για αντίστοιχα σύνολα εγχόρδων. Η δεκαετία του ’60 υπήρξε η «χρυσή περίοδος» αυτών των συνόλων που επέβαλαν και αυτό το ρεπερτόριο έκτοτε μόνιμα στις αίθουσες συναυλιών και, φυσικά, στη δισκογραφία.

Συνεπώς, μπορεί κανείς να πει ότι το Αμστερνταμ, εξίσου σημαντική μουσική μητρόπολη με όλες τις παραπάνω, άργησε, ελάχιστα πάντως, να ακολουθήσει. Το Σύνολο Πνευστών της Ολλανδίας ιδρύθηκε το 1959, αρχικά ως κουιντέτο πνευστών. Ιδρυτής του υπήρξε ο πρώτος φαγκοτίστας της θρυλικής Κοντσέρτχεμπαου Θομ ντε Κλερκ. Και μέλη του οι τότε σπουδαστές του Ωδείου του Αμστερνταμ, που ένας προς έναν μετά έκαναν μετά αστρικές διεθνείς σταδιοδρομίες: ανάμεσά τους, ο (ακόμα τότε ομποίστας και μετέπειτα μαέστρος) Εντο ντε Βάαρτ, ο κλαρινετίστας Τζόρτζ Πίτερσον και ο κορνίστας Γιάπ Βερχάαρ. Ο σκοπός ήταν εξαρχής ξεκάθαρος: πρώτον, να παίζεται το βασικό ρεπερτόριο, ιδίως ο Μότσαρτ και, δεύτερον, το σύνολο να εξελιχθεί σε σταθερό οκτέτο, ώστε να καλύπτει το μέγιστο των έργων του είδους. Ετσι, στη διαδρομή, προστέθηκαν και άλλοι πολύ σπουδαίοι μουσικοί, όλοι τους εξαιρετικά ομογενοποιημένοι στο σύνολο, που σφυρηλατήθηκε τριπλά: σε συναυλίες ως τέτοιο, σε συναυλίες με την Ορχήστρα, αφού σχεδόν όλοι ήταν μέλη της και, στο τέλος, στις μυθικές ηχογραφήσεις του. Ιδίως σε αυτές της πρώτης περιόδου, στη PHILIPS, που σήμερα εκδίδονται εδώ συγκεντρωμένες όλες για πρώτη φορά. Και που συγκροτούν ένα διαμάντι, που δεν μοιάζει σε τίποτα με εκείνες τις συναρπαστικές εκδόσεις του λονδρέζικου Melos, ή του Wiener, αλλά που είναι απολύτως ισάξιό τους.

Οι ηχογραφήσεις τους στη PHILIPS ξεκίνησαν το 1968. Η γοητεία, η φρεσκάδα, ο συνδυασμός ακρίβειας και αυθορμητισμού, ο εκπληκτικός τους ήχος, η ικανότητά τους να δένουν ως ένα, η χάρη στο παίξιμό τους, η ελαφράδα μαζί όμως με την gravitas: αυτές είναι οι βασικές συντεταγμένες των αρετών τους που παράγουν ένα αποτέλεσμα πέραν περιγραφής. Τόσο ζωντανό και φρέσκο, που δεν μπορείς να το συγκρίνεις με τίποτα αντίστοιχο. Ως προς το ρεπερτόριό τους: Οκτώ από τους δεκαεπτά δίσκους με έργα Μότσαρτ. Δυστυχώς, μόνον ένας με έργα Μπετόβεν. Και από εκεί και πέρα, δύο με τα έργα του Ρίχαρντ Στράους για σύνολο πνευστών, ένας με έργα Στραβίνσκι, η Σερενάτα του Ντβόρζακ καθώς και μία σειρά από ως επί το πλείστον σπανιότερα ηχογραφημένα έργα άλλων συνθετών, αλλά και δύο δίσκοι με έργα Ροσίνι και Κρόμερ. Ολα αυτά, από τους κορυφαίους πνευστούς της εποχής τους, στις κορυφαίες ηχογραφήσεις της χρυσής εποχής της στερεοφωνίας. Με τον ήχο της PHILIPS και με την ερμηνευτική παράδοση της μοναδικής ολλανδικής σχολής. Και πάντα με την Κονσερτγκεμπάου παρούσα στη σκιά, αλλά και τον Εντο ντε Βαάρτ, νέο ακόμα, να κάνει τα πρώτα βήματα της μετάβασής του. Ολα όσα ακούσει κανείς εδώ, είναι αξεπέραστα. Πάνω απ’ όλα όμως, ένας πολύ εκτεταμένος Μότσαρτ που ενώ δεν θυμίζει σε τίποτα εκείνον της Βιέννης, στέκεται δίπλα του απολύτως επάξια: η εξώκοσμα υπέροχη Gran Partita τους είναι για πολλούς η κορυφαία που ηχογραφήθηκε μέχρι και σήμερα…