Ο λαϊκισμός και η Δημοκρατία

Ημουν κι εγώ εκεί, την Κυριακή στη Γιορτή της Δημοκρατίας, στο Προεδρικό Μέγαρο. Είδα φίλους και γνωστούς, με είδαν κι αυτοί που δεν θέλουν να με… βλέπουν, ούτε να με ακούν, μετείχα σε πηγαδάκια, άκουσα, και με άκουσαν – δεν μπορεί να πω, πέρασα κανένα δίωρο, καλά. Παρά την τρομερή ζέστη. Λόγω του προκεχωρημένου της ώρας δεν είχα την ευκαιρία να εκθέσω στο χθεσινό φύλλο μερικά πράγματα περί της γιορτής. Θα το κάνω σήμερα, αν δεν υπάρχει αντίρρηση.

Δεν υπάρχει, συνεχίζω. Πριν από όλα και πάνω από όλα, θέλω να αναδείξω ένα σημαντικό απόσπασμα από την ομιλία της Προέδρου της Δημοκρατίας κυρίας Σακελλαροπούλου, διότι το θεωρώ κορυφαία παρέμβαση, αναφορικά με τον λαϊκισμό που μας πλήττει σχεδόν ανεπανόρθωτα. Μεταφέρω, προς επίρρωσιν, ως είχαν τα όσα είπε:

«Ο λαϊκισμός ριζώνει στις αντιφάσεις και της ανισότητες αμφισβητώντας ανοιχτά τις βασικές αρχές της φιλελεύθερης δημοκρατίας. Υπονομεύει τη διάκριση των εξουσιών και την ισορροπία του πολιτεύματος. Τα θεσμικά αντίβαρα όμως είναι θεμέλια του κράτους δικαίου και δεν υποτάσσονται στις πλειοψηφίες και τους εφήμερους συσχετισμούς. Η δικαιοσύνη δεν απονέμεται με βάση το κοινό περί δικαίου αίσθημα αλλά σύμφωνα με το Σύνταγμα και τους νόμους. Οι δικαστές απολαμβάνουν τις εγγυήσεις του λειτουργήματός τους και οφείλουν να είναι ανεξάρτητοι και αμερόληπτοι διαφυλάσσοντας το κύρος και την αποστολή τους. Κρίνονται για τις αποφάσεις τους, δεν στοχοποιούνται. Ο διχαστικός λόγος αδικεί τη δημόσια σφαίρα και δεν υπηρετεί τη δημοκρατία μας».

Και ο νοών νοείτω. Και ήταν μια ευτυχής συγκυρία που ήταν όλοι (και όταν λέω όλοι, εννοώ όλοι, και ο «Λεγάμενος») παρόντες στην ομιλία της Προέδρου!

«Σοφή απόφαση»

Ωραία το καταλάβαμε όλοι ότι δεν πάμε σε εκλογές το φθινόπωρο – εννοώ θέλει να το καταλάβουμε όλοι, ο πρόεδρος Κυριάκος. Την Κυριακή το βράδυ, κι αφού πέρασε καμιά ώρα με τους πολιτικούς αρχηγούς στο περίφημο περίπτερο του Προεδρικού Μεγάρου, συζητώντας περί ανέμων και υδάτων με τους υπόλοιπους, μετά έπεσε πάνω στους συναδέλφους μου (εγώ είχα αποχωρήσει – βαρέθηκα τις χαιρετούρες και τις σαχλές συζητήσεις με διαφόρους, όχι όλους) και τους παρότρυνε να πάμε διακοπές. Διότι ούτε εκλογές θα κάνει ούτε ανασχηματισμό. «Ηταν πολύ κατηγορηματικός» μού είπε κάποιος στο τηλέφωνο, αργότερα. Δεν είχα λόγους να μην τον πιστέψω, τον συνάδελφό μου, εννοώ. Για τον πρόεδρο Κυριάκο, κρατάω ακόμη ορισμένες επιφυλάξεις. Για τις εκλογές κυρίως. Διότι μπορεί εκείνος να θέλει, το θέμα είναι αν θα μπορέσει να φτάσει ως το τέλος της 4ετίας. Διότι όπως κι εκείνος προβλέπει «ο χειμώνας θα είναι σκληρός», άρα ποιος ξέρει τι μπορεί να γίνει μέσα σε αυτό το διάστημα. Μόνο ο Κύριος ός τα πάνθ’ ορά!

Βεβαίως βρήκα στη δεξίωση της Προεδρίας της Δημοκρατίας ίσαμε δέκα προθύμους να μου εξηγήσουν πόσο σοφή είναι η απόφαση του προέδρου Κυριάκου να «εξαντλήσει την 4ετία». Και πόσο προς το συμφέρον της χώρας λειτουργεί αυτή η απόφασή του. Φαντάζομαι ότι αν, λέω αν, στο τέλος της ημέρας επισυμβεί κάτι το διαφορετικό, θα σπεύσουν να εξηγήσουν οι ίδιοι – οι ίδιοι! – πόσο αντιστοίχως σοφή και πολιτικά ορθή θα είναι η ίδια αυτή διαφορετική απόφαση…

Περιμένοντας τη φθορά

Δεν είδα να στενοχωρούνται ιδιαίτερα οι της αντιπολίτευσης με την εκπεφρασμένη πλέον θέση του προέδρου Κυριάκου για την ολοκλήρωση, ή σχεδόν την ολοκλήρωση, της 4ετούς θητείας του. Αντιθέτως. Θα έλεγα ότι ένας τουλάχιστον το χάρηκε. Ο «Λεγάμενος» θεωρεί ότι η μετάθεση των εκλογών κατά οκτώ ή δέκα μήνες είναι ένα αξιοσημείωτο δώρο προς αυτόν, διότι όπως μου έλεγε ένας δικός του στη δεξίωση, «εμείς χρόνο θέλουμε να τον φθείρουμε, και να εισπράξουμε και τη φθορά που από μόνος του θα έχει λόγω της κρίσης».

Η αλήθεια είναι ότι ήταν εξαιρετικά διστακτικός, γιατί μάλλον δεν είχε απάντηση, για να με διαφωτίσει, σχετικά με το γιατί ο ΣΥΡΙΖΑ δεν εισπράττει τη φθορά που αποδεδειγμένα έχει η κυβέρνηση εξαιτίας της κρίσης, όλο το προηγούμενο διάστημα. Αρχισε να μου λέει κάτι απίθανα του είδους «μείναμε πίσω εξαιτίας των εσωκομματικών διαδικασιών, αλλά τώρα που αποδεδειγμένα έχουμε πάνω από εκατόν εβδομήντα χιλιάδες μέλη, θα αλλάξει η εικόνα», οπότε εγκατέλειψα γρήγορα την προσπάθεια να κάνουμε μια σοβαρή συζήτηση. Αμα ο άλλος, εκεί που πας να ανοίξεις τη συζήτηση σε πιο ουσιαστικά ζητήματα, αρχίζει τα… τρίφυλλα, λες ένα ευγενικό «χάρηκα που σε είδα», και αποχωρείς.

Δεν έχει κανένα νόημα να επιμένεις…

Δύναμη ευθύνης

Ενας άλλος που λογικά θα πρέπει να είναι χαρούμενος με την απόφαση του προέδρου Κυριάκου να μετακινήσει τον χρόνο των εκλογών από τον αναμενόμενο (το φθινόπωρο) είναι ο Νίκος Ανδρουλάκης. Είναι μια ευκαιρία να ανασυγκροτήσει τον χώρο και να επιχειρήσει να ξανακερδίσει το χαμένο έδαφος, διότι πλέον όλες οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν μια πτώση του ΠΑΣΟΚ, μικρή μεν, αλλά ορατή. Κυρίως, έτσι νομίζω εγώ δηλαδή, να επιχειρήσει μερικές διορθωτικές κινήσεις στη στρατηγική του, ικανές να ανακόψουν τη φθορά που επισημοποιείται.

Ποιες θα μπορούσαν να είναι αυτές οι κινήσεις; Για παράδειγμα, λέει και πολύ σωστά ότι δεν θα κάνει πρωθυπουργό ούτε τον Κυριάκο ούτε τον «Λεγάμενο, επειδή για τον έναν ή τον άλλον λόγο θεωρεί ότι η παρουσία τους στην πρωθυπουργία έχει αποδειχθεί καταστροφική για τη χώρα. Ωραία. Να πει όμως και τη μαγική φράση, ότι δεσμεύεται πως η χώρα δεν θα μείνει ακυβέρνητη. Οτι εγγυάται την ομαλή πορεία της. Οτι το ΠΑΣΟΚ δεν πρόκειται να εντείνει τη γενικότερη κρίση που απειλεί τη χώρα εξαιτίας όλων των άλλων προβλημάτων που την απασχολούν.

Να δείξει δηλαδή ότι είναι μια δύναμη ευθύνης και πως η μακρά παράδοση του ΠΑΣΟΚ να αποτελεί για τον τόπο το κόμμα που είναι στην πρώτη γραμμή όταν πρόκειται για την ευημερία της χώρας δεν πρόκειται να διακοπεί.

Αλλιώς θα το στριμώχνουν κάθε φορά και με κάθε ευκαιρία ΝουΔου και ΣΥΡΙΖΑ και θα του τσιμπολογάνε ψηφοφόρους, με βάση το ψευτοδίλημμα, εμείς ή το χάος. Ετσι πιστεύω. Μπορεί να κάνω και λάθος, δεν διεκδικώ ποτέ το αλάθητο, όπως κάνουν άλλοι και άλλοι…

Ο πόλεμος του Βενιζέλου

Απόψε στον υπέροχο προαύλιο χώρο του Βυζαντινού Μουσείου των Αθηνών πραγματοποιείται η πολυαναμενομενη παρουσίαση του βιβλίου του Ευάγγελου Βενιζέλου «Εκδοχές πολέμου 2009 – 2022», με το οποίο ο Βενιζέλος τοποθετείται, κρίνει, ερμηνεύει, αναλύει και βεβαίως αποκαλύπτει τι συνέβη στη χώρα αυτά τα κρίσιμα 13 τελευταία χρόνια που έχουμε διανύσει.

Το βιβλίο, που στη ουσία αποτελεί μια καταγραφή μεγάλων, σε διάρκεια, συζητήσεων, εν είδει μιας συνέντευξης, του Βενιζέλου με τον συνάδελφό μου Γιώργο Κουβαρά, θεωρώ από ένα γρήγορο ξεφύλλισμα που του έκανα ότι αποτελεί συμβολή στην ιστοριογραφία της χώρας. Η παρουσίαση όμως θα πραγματοποιηθεί χωρίς την παρουσία του Γιώργου Παπανδρέου, ιστορικού αντιπάλου και κρίσιμου πρωταγωνιστή των πρώτων χρόνων της καταγραφής, αν και ο Βενιζέλος μοιάζει να είναι εξαιρετικά ευγενής με τα πεπραγμένα του. Οπως ειδοποίησε αρμοδίως θα βρίσκεται στην Ολλανδία προκειμένου να συνοδεύσει τη σύντροφό του, σε μια τελετή αποφοίτησης της κόρης της. Απών θα είναι, για διαφορετικούς λόγους, και ο Νίκος Ανδρουλάκης. Από χθες βρίσκεται στο Ηράκλειο, προκειμένου να μετάσχει σε εκδηλώσεις του ΠΑΣΟΚ στην Κρήτη. Θα είναι όμως άλλοι, πολλοί. Και εγώ που θα καταμετρήσω πόσα εκ των κυβερνητικών στελεχών θα παραστούν, ανταποκρινόμενα στις προσκλήσεις που έχουν λάβει…