Αντιπολίτευση Δηλιγιάννη

Πηγαίνει ο Αλέξης Τσίπρας στις κάλπες της επανεκλογής του από το μεγάλο ακροατήριο με σημαία αντιαμερικανισμού; Δεν το πιστεύουν ούτε στην Κουμουνδούρου. Τότε, προς τι το κρεσέντο των καταγγελιών και η αρνητική ψήφος στη Βουλή για μια συμφωνία που είχε αρχίσει να προετοιμάζεται επί της δικής του διακυβέρνησης; Τη δυναμική της Αλεξανδρούπολης, την αναβάθμιση της Σούδας, όπως και των άλλων βάσεων που θέλει να χρησιμοποιήσει ο αμερικανικός και νατοϊκός στρατός, ο Τσίπρας είχε αναδείξει με τον Τραμπ παραπλεύρως στον κήπο του Λευκού Οίκου. Συνεπώς, δεν είναι η συμφωνία και οι λεπτομέρειές της η αιτία για την απόφαση καθολικής απόρριψης. Είναι περισσότερο το αντιπολιτευτικό αδιέξοδο της Κουμουνδούρου που έχει βραχυκυκλώσει από καιρό και τον προεδρικό 7ο όροφο. Ο ΣΥΡΙΖΑ, βαλτωμένος δημοσκοπικά ακόμη και τους μήνες που η κυβέρνηση κατέγραφε – λόγω του κύματος ακρίβειας – συνεχείς απώλειες, επιλέγει την «αντιπολίτευση Δηλιγιάννη», όπως ήδη σχολιάζεται στους κομματικούς διαδρόμους.

Η συνταγή είναι δοκιμασμένη και από άλλες αντιπολιτεύσεις, όχι πάντοτε με επιτυχία – το 2000, για παράδειγμα, δεν λειτούργησε υπέρ του Κώστα Καραμανλή και κατά του Κώστα Σημίτη. Αλλά το κόμμα του Θόδωρου Δηλιγιάννη, στις αρχές του 1880, ήταν το πρώτο που κινήθηκε σε αυτές στις ράγες, απέναντι στον Χαρίλαο Τρικούπη. Πρόκειται, βεβαίως, για την κλασική συνταγή του «όχι» απέναντι σε κάθε κυβερνητική πρωτοβουλία και δράση, με την προσδοκία ότι η φθορά της κυβέρνησης θα στείλει αναγκαστικά τον κόσμο στην αγκαλιά σου. Οταν ο Τρικούπης έλεγε «άσπρο», ο Δηλιγιάννης έλεγε «μαύρο», στοχεύοντας στα μικροαστικά στρώματα της εποχής τους κι εγκαινιάζοντας τη λεγόμενη αντιπολίτευση του δρόμου. Αν έχει τη σημασία του, το δικό του κόμμα εμφανιζόταν ως στυλοβάτης του κρατικού παρεμβατισμού, εξού και οι οπαδοί του επικρίνονταν ως «κρατικοδίαιτοι» και «θεσιθήρες», ενώ κατηγορούσε τον Τρικούπη ως «πλουτοκράτη». Ο κίνδυνος η ιστορία να επαναληφθεί ως φάρσα δεν πτοεί το επιτελείο του Τσίπρα. Μπροστά σε αυτή την τακτική, οι ανακολουθίες και οι αντιφάσεις της Κουμουνδούρου είναι διαδοχικές και αναπόφευκτες, αλλά ούτε αυτό πτοεί την προεδρική ομάδα. Κυρίως επειδή το άγχος της περιόδου δεν έχει να κάνει με την κυβερνητική προοπτική και το αποτέλεσμα στις εθνικές εκλογές (που πλέον και ο Τσίπρας έχει πεισθεί ότι μετατέθηκαν για το 2023), αλλά το κοινό που θα προσέλθει αύριο στις πρώτες ανοικτές συριζαϊκές κάλπες. Η σύγκριση με τους απέναντι αποτελεί μια αυτοματοποιημένη διαδικασία, έστω κι αν η αξιωματική αντιπολίτευση προσπαθεί να στήσει εκ των προτέρων αναχώματα και μια δικαιολογητική βάση – εφόσον οι αριθμοί θα υπολείπονται.

Αλλά οι αριθμοί θα μιλήσουν – και θα διαμορφώσουν ένα νέο κλίμα. Με 61.000 μέλη, ο Τσίπρας δεν διανοείται μικρότερη συμμετοχή σε μια κούρσα στην οποία τρέχει μόνος. Αλλά δεν επαρκούν για να προσδώσουν δυναμική, όταν μόλις μία εβδομάδα νωρίτερα στη Χαριλάου Τρικούπη μέτρησαν 180.000 στις δικές τους κάλπες. Βεβαίως το «άλλοθι» ότι, σε αντίθεση με τη ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ όπου ψήφιζαν και οι «φίλοι» για την ανάδειξη αρχηγού, για την επανεκλογή Τσίπρα θα ψηφίσουν μόνον όσοι εγγραφούν μέλη, έχει ήδη στηθεί. Ακόμη και οι απαισιόδοξοι στην Κουμουνδούρου, ωστόσο, αναγνωρίζουν ότι ένας αριθμός που δεν θα οδηγεί τουλάχιστον σε διπλασιασμό μελών (ήτοι περί των 120 χιλιάδων), θα δημιουργήσει προβληματικές καταστάσεις. Οι υπεραισιόδοξοι στην Κουμουνδούρου, που θεωρούν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ μπορεί στις αυριανές κάλπες να πιάσει το 10% των ψηφοφόρων του (περί τις 180 χιλιάδες), είναι μετρημένοι στα δάχτυλα.

Μέσα σε αυτό το σκηνικό, ο Αλέξης Τσίπρας αντιλαμβάνεται ότι η κινητοποίηση περνά από τον δικό του αγώνα δρόμου και έχει αποδυθεί σε περιοδείες-εξπρές ανά τη χώρα και σε συνεχείς δημόσιες εμφανίσεις, πρωί και βράδυ. Αύριο στο ταμείο θα είναι, έτσι κι αλλιώς, μόνος. Και μια ειρωνεία κρύβεται πίσω από τον σχεδιασμό να βρεθεί στο κλείσιμο αυτής της προσωπικής εκστρατείας στα μέρη του Τρικούπη…