Η ζωή χωρίς την Gazprom

Εχω γράψει και άλλοτε παραφράζοντας Καζαντζάκη: Δεν φοβάμαι να με απολύσουν, δεν ελπίζω να με διορίσουν και προσθέτω (λόγω εποχής) και δεν διεκδικώ καμία ψήφο. Είμαι λοιπόν λεύτερος να γράψω κάποιες πικρές αλήθειες.

Η απεξάρτηση από το φυσικό αέριο είναι στόχος μακροπρόθεσμος και εμείς οι ενεργειακοί έχουμε μάθει να σκεπτόμαστε με ορίζοντα δεκαετιών. Θα ήταν καλό να είχαμε αμέσως στη διάθεσή μας αέριο ή ηλεκτρισμό από την Ανατολική Μεσόγειο, ακόμη καλύτερα αν αντλούσαμε αέριο στη δική μας επικράτεια, αλλά η απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο είναι ανάγκη άμεση, αφορά τον προσεχή χειμώνα, ίσως και το επερχόμενο καλοκαίρι και για αυτό οι υπεύθυνοι για τον ενεργειακό σχεδιασμό βρίσκονται μπροστά σε πρωτόγνωρες επιλογές.

Θα προσπαθήσω να περιγράψω τα στοιχεία του προβλήματος χωρίς να σας κουράσω με πολλούς αριθμούς: Από το σύνολο του φυσικού αερίου που καταναλώνουμε στη χώρα μας,  περίπου το 1/3 εισάγεται από την Gazprom και το υπόλοιπο έρχεται από άλλους αγωγούς ή υγροποιημένο στη Ρεβυθούσα. Ενα μέρος από το σύνολο, περίπου τα 2/3, διοχετεύεται σε μονάδες ηλεκτροπαραγωγής και το υπόλοιπο 1/3 κατανέμεται περίπου ισόποσα ανάμεσα στη βιομηχανία και την ιδιωτική κατανάλωση.

Το φυσικό αέριο δεν είναι προφανώς η μοναδική μας πηγή ηλεκτροπαραγωγής. Εχουμε τις ΑΠΕ, έχουμε τα υδροηλεκτρικά μας, διατηρούμε ακόμη τις λιγνιτικές μονάδες, έχουμε και κάποιες δυνατότητες εισαγωγής ρεύματος από το εξωτερικό. Το πώς κατανέμεται η ηλεκτροπαραγωγή ανάμεσα στις παραπάνω πηγές αλλάζει από μέρα σε μέρα και από ώρα σε ώρα ανάλογα με τις καταναλωτικές ανάγκες και τη διαθεσιμότητα των ΑΠΕ. Ανάλογα με τα παραπάνω, το φυσικό αέριο συμβάλλει στην παραγωγή ηλεκτρισμού κατά ποσοστό που κυμαίνεται από 25% μέχρι και 45%, πάντα σε κατά προσέγγιση ποσοστά.

Τι μπορούμε να κάνουμε αν οι συνθήκες υπαγορεύσουν την πλήρη διακοπή από την Gazprom, πράγμα που αν όλη η ποσότητα αφαιρεθεί από την ηλεκτροπαραγωγή, θα τη μειώσει κατά το 1/3 από τα 2/3, δηλαδή τα 2/9 ή 22% του συνόλου;

Προφανώς θα προσπαθήσουμε, πρώτον, να αυξήσουμε τις ποσότητες του φυσικού αερίου που εισάγεται από άλλες πηγές και δεύτερον, να ενεργοποιήσουμε σε μεγαλύτερο βαθμό τις άλλες πηγές ηλεκτροπαραγωγής και κυρίως τον λιγνίτη.

Και τα δύο αυτά ακριβώς προσπαθεί να κάνει η κυβέρνηση και για αυτό μας καθησυχάζει. Υπάρχει όμως πάντα το ενδεχόμενο η πλήρης υποκατάσταση να μην είναι εφικτή, οπότε θα χρειαστεί να προσφύγουμε σε λύσεις που δεν θα αρέσουν. Αντί να διατηρούμε την κατανάλωση αμετάβλητη επιδοτώντας τις τιμές, θα χρειαστεί να την περιορίσουμε. Και επειδή έχει αποδειχθεί ότι οι καταναλωτές δεν δέχονται να αλλάξουν συνήθειες με απλές συμβουλές και εκκλήσεις, πρέπει να επιβάλουμε περιορισμούς στην κατανάλωση, κυρίως του ηλεκτρικού ρεύματος, ώστε αντίστοιχα να περιοριστεί η ηλεκτροπαραγωγή από φυσικό αέριο. Ο περιορισμός της κατανάλωσης ρεύματος, εκτός από την πάντοτε επιθυμητή εξοικονόμηση, θα αφαιρέσει από το σύστημα τις ακριβότερες μονάδες που προσδιορίζουν την τιμή εκκαθάρισης και έτσι θα έχουμε παράλληλα και μείωση των τιμολογίων.

Εχω ζήσει τουλάχιστον δύο φορές στο παρελθόν καταστάσεις υποχρεωτικού περιορισμού στην κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος. Δεν ήταν ευχάριστες καταστάσεις αλλά επιζήσαμε όλοι υγιείς.

Μα, θα μου πείτε: Τότε επικρατούσαν ανώμαλες διεθνείς καταστάσεις. Τότε είχατε πόλεμο.

Δηλαδή τώρα τι έχουμε;

Ο Ραφαήλ Μωυσής είναι επίτιμος πρόεδρος του ΙΟΒΕ