Εντομο από την… Κίνα απειλεί τις μουριές

Ενα έντομο με καταγωγή από την… Κίνα απειλεί τις μουριές στην Αθήνα, με εκατοντάδες δέντρα να έχουν ήδη ξεραθεί. Στις δημοτικές υπηρεσίες έχει σημάνει συναγερμός, με τα αρμόδια στελέχη να προσπαθούν να βρουν την κατάλληλη θεραπεία για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του ξυλοφάγου σκαθαριού, πριν αυτό εξαφανίσει τα συνυφασμένα με το αστικό τοπίο της πρωτεύουσας δέντρα.

Το Χylotrechus chinensis, όπως είναι η επιστημονική ονομασία του, έφτασε στη χώρα μας από την Ιταλία και φαίνεται να πρωτοεμφανίστηκε στο Ηράκλειο το 2017. Στην Ευρώπη, βέβαια, είχε ήδη κάνει αισθητή την παρουσία του τέσσερα χρόνια νωρίτερα, όμως στην Αθήνα το πρόβλημα άρχισε να εντοπίζεται το 2019. Εκτός από τη μουριά, σύμφωνα με τους γεωπόνους, υπάρχουν ενδείξεις ότι το συγκεκριμένο έντομο χτυπά και τα αμπέλια.

Οπως επισημαίνει στα «ΝΕΑ» ο εντομολόγος-ερευνητής του Ινστιτούτου Μεσογειακών και Δασικών Οικοσυστημάτων Παναγιώτης Πετράκης, το συγκεκριμένο έντομο είναι ιδιαίτερα εισβλητικό. Μάλιστα, η περίπτωση του ξυλοφάγου εντόμου θυμίζει αρκετά εκείνη του κόκκινου σκαθαριού, που από τη δεκαετία του ’90 έχει προσβάλει χιλιάδες φοίνικες, συχνά με μη αναστρέψιμα αποτελέσματα – κάτι που συνέβη πρόσφατα και στην Αθήνα. «Ωστόσο, τότε μιλούσαμε για φοίνικες, τώρα το έντομο αυτό προσβάλλει τις μουριές, κυρίως τις μεγάλες σε ηλικία, ένα δέντρο που αν και έχει έρθει επίσης από την Κίνα, έχει ενσωματωθεί πλήρως στην ελληνική χλωρίδα».

Το ξυλοφάγο έντομο είναι αρκετά «αθόρυβο» και εντοπίζεται δύσκολα, συνήθως όταν είναι πια αρκετά αργά και οι επιπτώσεις από την παρουσία του έχουν ήδη αρχίσει να φαίνονται. «Στην πράξη, αφήνει τα αβγά του στη μουριά κι αυτά, με τη σειρά τους, εκκολάπτονται, συνήθως μέσα σε έναν με δύο μήνες, ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες. Οι νύμφες, εν συνεχεία, τρώνε το ξύλο, με αποτέλεσμα την ξήρανση του δέντρου», εξηγεί ο ειδικός.

Κόψιμο. Στην Αθήνα, προσθέτει ο Παναγιώτης Πετράκης, το ξυλοφάγο σκαθάρι πρωτοεμφανίστηκε στην οδό Σπύρου Πάτση, στον Βοτανικό. «Η μεγάλη βιοποικιλότητα που έχουμε προστατεύει κατά κάποιον τρόπο τη χλωρίδα, με αποτέλεσμα οι ξενιστές και οι φυσικοί εχθροί να μην κάνουν τελικά τόσο μεγάλη ζημιά. Αυτό, όμως, συμβαίνει στη φύση και όχι στις πόλεις. Μουριές, δηλαδή, που βρίσκονται κοντά στη φύση δεν έχουν επηρεαστεί». Στα όρια του Δήμου Αθηναίων υπάρχουν περίπου 30.000 μουριές. Από αυτές, όπως τονίζει ο αντιδήμαρχος Κλιματικής Αλλαγής και Πρασίνου Χρήστος Τεντόμας, περίπου 2.300 προσβλήθηκαν: «Η μόνη λύση που μας έδωσαν τα ιδρύματα, στα οποία απευθυνθήκαμε, ήταν το κόψιμο των μουριών και το θάψιμό τους στη χωματερή. Μέχρι σήμερα έχουμε κόψει περί τις 1.700 μουριές. Στη θέση τους, βέβαια, έχουμε φυτέψει νέα δέντρα».

Πιλοτικά σε κάποιες μουριές, κυρίως στην Ακαδημία Πλάτωνος, έχει επιλεγεί η σημειοχημική θεραπεία, με φερομόνες. «Πρόκειται για προσέγγιση με παγίδες, οι οποίες εκπέμπουν σαν να είναι θηλυκά έντομα για να προσελκύσουν το ξυλότριχο, το οποίο μπαίνει μέσα στην παγίδα, κι εκεί υπάρχει ένα είδος εντομοκτόνου, που το σκοτώνει», περιγράφει ο εντομολόγος.

Αντιδράσεις. Το πρόβλημα που έχει προκύψει με την ασθένεια των μουριών, πάντως, έχει προκαλέσει αντιδράσεις και μεταξύ των δημοτών, ενώ δεν είναι λίγες οι φορές που έχει απασχολήσει το Δημοτικό Συμβούλιο. «Το θέμα το έχω θέσει στο Δημοτικό Συμβούλιο επανειλημμένα τα τελευταία χρόνια. Δυστυχώς, η δημοτική Αρχή δεν του έδωσε εγκαίρως σημασία, με αποτέλεσμα να κινδυνεύουν χιλιάδες δέντρα με αφανισμό. Αντίθετα, σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν ήδη δρομολογηθεί αποτελεσματικές θεραπευτικές στρατηγικές», σημειώνει από την πλευρά του ο δημοτικός σύμβουλος Γιώργος Αποστολόπουλος.