Ο επικοινωνιακός πόλεμος μαίνεται

Τις προηγούμενες ημέρες η Ουκρανία δέχθηκε επιθέσεις, οι οποίες προκάλεσαν ζημιές εκατομμυρίων δολαρίων στη χώρα. Και δεν πρόκειται για τις επιθέσεις με όλμους και πυροβόλα όπλα αλλά για τις απειλές ενός πολέμου, οι οποίες διαδόθηκαν αστραπιαία – πρώτα ανάμεσα σε στενό κύκλο ανθρώπων και στη συνέχεια στο ευρύ κοινό.

Το απόγευμα της 15ης Φεβρουαρίου είχαν αρχίσει να χτυπάνε τα τηλέφωνα των ανθρώπων που παρακολουθούν τις εξελίξεις, των δημοσιογράφων, των διπλωματικών υπαλλήλων κ.λπ. Το μήνυμα ήταν σαφές: ετοιμάζεται χτύπημα, φορτίστε να κινητά σας, μην κυκλοφορείτε άσκοπα, να ξέρουμε πού βρίσκεστε, να είστε έτοιμοι να εγκαταλείψετε τη χώρα. Εκείνοι που καλούσαν είχαν αξιοποιήσει πληροφορίες και αντικειμενικά στοιχεία, τα οποία αφορούσαν μετακινήσεις του ρωσικού στρατού στα σύνορα της Ουκρανίας κ.ά. Αυτές οι πληροφορίες άρχισαν να εμφανίζονται σε ορισμένα ΜΜΕ και έπειτα από λίγη ώρα διαδόθηκαν σε όλη την Ουκρανία και διεθνώς. Χιλιάδες ήταν οι θεατές που – τη νύχτα της 15ης προς 16η Φεβρουαρίου – έβλεπαν τη ζωντανή αναμετάδοση που έκανε το πρακτορείο Reuters στο YouTube από την Πλατεία Ανεξαρτησίας του Κιέβου, για την περίπτωση που οι πληροφορίες για επικείμενη επίθεση ήταν σωστές. Ανάλογες «προειδοποιήσεις» είχαν εμφανιστεί νωρίτερα, τουλάχιστον δύο φορές σε διάστημα μερικών εβδομάδων.

Για μεγάλη μερίδα των Ουκρανών η επόμενη ημέρα, που ξημέρωσε χωρίς πόλεμο, ήταν μια ανακούφιση. Οχι όμως για όλους. «Για τις 16 του μηνός είχαμε προγραμματισμένα περισσότερα από 40 συμβόλαια. Κλείσαμε εν τέλει τα οκτώ. Ηταν μια αναπάντεχη εξέλιξη, η οποία δεν είχε σχέση με τους όρους της αγοράς αλλά με κάτι άλλο: ο κόσμος φοβάται να επενδύει» έλεγε την περασμένη εβδομάδα ουκρανός επιχειρηματίας, αναφερόμενος στις συνεχείς απειλές στρατιωτικής εισβολής εκ μέρους της Ρωσίας. Οπως είπαν, η καθεμία από τις απειλές έχει οικονομικές συνέπειες στη χώρα, οι οποίες ισούνται – σε οικονομικές ζημιές – με έναν μικρό πόλεμο. Πηγές του υπουργείου Αμυνας της Ουκρανίας υποστήριζαν ότι την παραμονή της 16ης Φεβρουαρίου είχαν παρατηρηθεί κινήσεις των ρωσικών στρατευμάτων – τα οποία έχουν συγκεντρωθεί τις τελευταίες ημέρες στα σύνορα με την Ουκρανία – που παραπέμπουν σε επικείμενη επίθεση. Παράλληλα, αυτές οι παρατηρήσεις επιβεβαιώθηκαν και από συμμαχικές χώρες. Η πληροφορία της επικείμενης επίθεσης διαδόθηκε πολύ γρήγορα. Πηγές αναφέρουν πως την επόμενη ημέρα η αίσθηση ανασφάλειας των πολιτών δημιούργησε σειρά προβλημάτων. Οι ηλεκτρονικές επιθέσεις στις σελίδες των τραπεζών, αλλά κυρίως η ανασφάλεια που ακολούθησε, συνέβαλαν στην απομάκρυνση πολλών κεφαλαίων στο Κίεβο.

Παρόμοια κατάσταση επαναλήφθηκε και την Πέμπτη, με τις επιθέσεις που σημειώθηκαν καθ’ όλο το μήκος της γραμμής επαφής του ουκρανικού στρατού με τους λεγόμενους αυτονομιστές. Ενώ ο στρατός της Ουκρανίας αντεπεξήλθε στις προκλήσεις, ο φόβος και η αβεβαιότητα για το μέλλον της χώρας είχαν ως αποτέλεσμα την απώλεια επενδύσεων και τη δημιουργία κλίματος ανασφάλειας. Η αίσθηση ασφάλειας, επεσήμαναν συνομιλητές των «ΝΕΩΝ», δημιουργείται με πολύ κόπο και δουλειά ενώ καταστρέφεται πολύ εύκολα. Ειδικά αν υπάρχει ένας «επικείμενος πόλεμος».

Οι ακριβείς συνέπειες του επικοινωνιακού πολέμου της Μόσχας κατά της Ουκρανίας δεν είναι υπολογίσιμες, ωστόσο αναλυτές εκτιμούν πως αν συνεχιστούν οι επιθέσεις στη γραμμή επαφής του πολέμου, οι επιθέσεις κατά των ηλεκτρονικών συστημάτων τραπεζών και ο επικοινωνιακός πόλεμος, τότε η Μόσχα θα έχει αρκετές πιθανότητες να πετύχει αυτό που θέλει χωρίς να πραγματοποιήσει ευρεία στρατιωτική επέμβαση στην Ουκρανία.