Ο Πούτιν ξέρει την αδυναμία στο μέτωπο ΗΠΑ – Ευρώπης

Ηνωμένες Πολιτείες και Ευρώπη είναι εν πολλοίς ενωμένες στην απάντησή τους έναντι μιας πιθανής ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, αιφνιδιάζοντας δυσάρεστα τον ρώσο πρόεδρο Πούτιν, αλλά ούτε οι ΗΠΑ ούτε η Ευρώπη είναι ξεκάθαρες για το ποιες θα είναι οι συνέπειες για τη Μόσχα σε περίπτωση περιορισμένης ρωσικής επίθεσης, κάτι που γνωρίζει ο Πούτιν και γι’ αυτό πιθανότατα θα δοκιμάσει κάτι τέτοιο ξανά, εκτιμά στη συνέντευξή της στα «ΝEA» η Λορέν Σπεράντζα, διευθύντρια Διατλαντικής Αμυνας και Ασφάλειας στο Κέντρο Ανάλυσης Ευρωπαϊκής Πολιτικής (CEPA). Η ειδικός σε ένα ευρύ φάσμα πεδίων άμυνας και ασφάλειας μιλά για την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία, την Ανατολική Μεσόγειο και εκτιμά ότι η κυβέρνηση Μπάιντεν θα βασιστεί στην ισχυρή σχέση ΗΠΑ – Ελλάδας για να ενισχύσει την ασφάλεια στην περιοχή.

«Η τελευταία κρίση έχει δείξει ότι, ενώ ΗΠΑ και Ευρώπη συνεχίζουν να πιέζουν για μια πιο σταθερή και προβλέψιμη σχέση με τη Ρωσία, είναι διατεθειμένες να απαντήσουν στην επιθετικότητα του Πούτιν αναλόγως. Παρά τις κάποιες διαφορές στην προσέγγιση μεταξύ ΗΠΑ, Γαλλίας και Γερμανίας, οι σύμμαχοι είναι εν πολλοίς ενωμένοι στη ρητορική τους και την απάντησή τους σε μια πιθανή περαιτέρω ρωσική εισβολή στην Ουκρανία» δηλώνει η Λορέν Σπεράντζα. «Ο Πούτιν έχει αιφνιδιαστεί δυσάρεστα από τη σχετική αυτή ενότητα» τονίζει.

«Εκεί που οι σύμμαχοι αρχίζουν να αποκλίνουν είναι στο πώς θα αντιδρούσαν σε μια περιορισμένη ρωσική επίθεση» λέει η διευθύντρια του CEPA, δίνοντας ως παράδειγμα πιθανές μαζικές κυβερνοεπιθέσεις, ζημιές σε ζωτικής σημασίας υποδομές της Ουκρανίας, κατάληψη ενός περιορισμένου τμήματος της ουκρανικής επικράτειας. «Μέχρι στιγμής, το πακέτο κυρώσεων με το οποίο έχουν απειλήσει οι ΗΠΑ και οι ευρωπαίοι σύμμαχοι και το οποίο θα προκαλέσει καίριο πλήγμα προορίζεται να χρησιμοποιηθεί μόνο εάν ρωσικά τανκς περάσουν τα σύνορα της Ουκρανίας σε μια συμβατική εισβολή. Αλλά ούτε οι ΗΠΑ ούτε η Ευρώπη είναι ξεκάθαρες ως προς το ποιες θα είναι οι συνέπειες για τη Ρωσία για κάτι που υπολείπεται μιας μεγάλης στρατιωτικής επίθεσης. Η διατλαντική κοινότητα ήταν αδύναμη στις απαντήσεις της σε τέτοιου είδους επιθέσεις στο παρελθόν, και ο Πούτιν το γνωρίζει. Γι’ αυτό πιθανότατα θα δοκιμάσει κάτι τέτοιο ξανά στην Ουκρανία τώρα» προειδοποιεί η Λορέν Σπεράντζα, η οποία θα συμμετάσχει στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών τον Απρίλιο.

«Είμαι επιφυλακτική ότι μια βιώσιμη διπλωματική λύση στην τρέχουσα κρίση μπορεί να επιτευχθεί βραχυπρόθεσμα» απαντά σε σχετική ερώτηση, τονίζοντας ότι το Κρεμλίνο επέλεξε να κλιμακώσει τις εντάσεις με αυξανόμενη στρατιωτική συσσώρευση κοντά στην Ουκρανία, απερίσκεπτους στρατιωτικούς ελιγμούς και με τις εντεινόμενες υβριδικές επιθέσεις σε όλη την Ευρώπη. «Οι μαξιμαλιστικές απαιτήσεις της Ρωσίας που ζητούν τον τερματισμό της διεύρυνσης του ΝΑΤΟ και μια μεγάλη αναθεώρηση της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφάλειας είναι εσκεμμένα μη ρεαλιστικές και δυσχεραίνουν την εξεύρεση διπλωματικού συμβιβασμού. Μέχρι στιγμής, η Ρωσία δεν έχει φανεί ανοιχτή στα προτεινόμενα από τις ΗΠΑ μέτρα αναθεώρησης των θέσεων πυραύλων, των καθεστώτων ασκήσεων και άλλων πρακτικών μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης που θα μπορούσαν ενδεχομένως να βοηθήσουν στην αποκλιμάκωση της κατάστασης» επισημαίνει η αμερικανίδα ειδικός, ενώ για τη συνάντηση Μακρόν – Πούτιν λέει: «Μετά τη συνάντησή του με τον γάλλο πρόεδρο Μακρόν, ο Πούτιν άφησε να εννοηθεί ότι μπορεί να δει δύο προτάσεις που δεν έχουν δημοσιοποιηθεί ακόμη, οπότε θα πρέπει να δούμε πώς θα γίνει αυτό. Αλλά είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι αυτό δεν αφορά μόνο την Ουκρανία, αφορά το ΝΑΤΟ και ολόκληρη την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Αυτή η μάχη μεταξύ Δύσης και Ρωσίας για την εκλαμβανόμενη σφαίρα επιρροής της δεν θα σταματήσει εδώ και πιθανότατα θα εμπλακεί σε παρόμοιες τακτικές και αλλού στην περιοχή. Αρα ό,τι συμφωνηθεί τώρα θα δημιουργήσει προηγούμενο για το μέλλον». Οσον αφορά τις διαφορετικές απόψεις για την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ, η Λορέν Σπεράντζα προκρίνει την άποψη να έχει η Ευρώπη αυτονομία στη λήψη αποφάσεων και μεγαλύτερες δυνατότητες υπεράσπισης των συμφερόντων της, αλλά όχι απαραίτητα χωριστά ή αντίθετα προς τις ΗΠΑ. «Η αποσύνδεση ΗΠΑ – Ευρώπης δεν είναι προς το συμφέρον κανενός, που είναι σε μεγάλο βαθμό κοινό, ούτε είναι ρεαλιστικά εφικτό για την Ευρώπη να μπορεί να αμυνθεί μόνη στρατιωτικά. Αλλά είναι προς το συμφέρον και των δύο πλευρών να έχουμε μια πιο αυτόνομη και ικανή Ευρώπη που να ενισχύει αμοιβαίως τον διατλαντικό δεσμό». Προτείνει ότι «η Ευρώπη θα πρέπει να οικοδομήσει τις δικές της στρατιωτικές δυνατότητες με τρόπο που να μην επικαλύπτει ή να μειώνει τους πόρους που ήδη διαθέτει στο ΝΑΤΟ». Τονίζει ότι η ΕΕ πρέπει να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο, ιδίως στην παροχή κινήτρων για επενδύσεις από τα κράτη, την ευθυγράμμιση των απαιτήσεων ικανοτήτων και προτύπων με το ΝΑΤΟ, την αντιμετώπιση μη παραδοσιακών προκλήσεων ασφάλειας – κυβερνοχώρος, παραπληροφόρηση, προστασία υποδομών ζωτικής σημασίας. «Είναι σημαντικό στρατηγικά για την καλύτερη κατανομή ευθυνών μεταξύ ΗΠΑ και ΕΕ ως ισότιμων εταίρων στον κόσμο, αλλά και πρακτικά, επειδή οι ΗΠΑ θα έχουν όλο και λιγότερους διαθέσιμους πόρους για την Ευρώπη καθώς συνεχίζουν να επικεντρώνονται στον Ινδο-Ειρηνικό μακροπρόθεσμα» επεξηγεί.

Για τις προτεραιότητες των ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο και τον ρόλο της Ελλάδας η Λορέν Σπεράντζα δηλώνει ότι «η Ανατολική Μεσόγειος αποτελεί βασικό πεδίο στρατηγικού ανταγωνισμού Δύσης, Ρωσίας και Κίνας». Επεξηγεί ότι στρατιωτικά στεγάζει κρίσιμες συμμαχικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις, όπως ο κόλπος της Σούδας, οικονομικά στεγάζει αρκετά μεγάλα λιμάνια, όπως η Αλεξανδρούπολη, και ενεργειακά αποθέματα σημαντικής εμπορικής αξίας, ενώ πολιτικά εκεί βρίσκονται πολλά μέλη του ΝΑΤΟ και της ΕΕ. «Η Ελλάδα έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο, φιλοξενώντας αμερικανικές και συμμαχικές δυνάμεις στην περιοχή, επενδύοντας στις δικές της στρατιωτικές δυνατότητες και υπερασπίζοντας τη δημοκρατία, και συνεχίζει να αποτελεί βασική άγκυρα για τις ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο. Η κυβέρνηση Μπάιντεν ελπίζει να βασιστεί στην ισχυρή σχέση ΗΠΑ – Ελλάδας για να ενισχύσει την ικανότητα της Συμμαχίας να ανταγωνίζεται στην περιοχή. Αυτό συνεπάγεται την ενίσχυση της ασφάλειας, ιδίως δεδομένων των αυξανόμενων εντάσεων με τη Ρωσία, και την απώθηση ρωσικών και κινεζικών εχθρικών επενδύσεων σε περιφερειακές υποδομές ζωτικής σημασίας».