Η αστυνομία του Ισραήλ παρακολουθεί πολίτες με το Pegasus

Η ισραηλινή αστυνομία φέρεται να διενήργησε χωρίς ένταλμα τηλεφωνικές υποκλοπές ισραηλινών πολιτών, συμπεριλαμβανομένων πολιτικών και ακτιβιστών, χρησιμοποιώντας το αμφιλεγόμενο λογισμικό κατασκοπείας Pegasus του ομίλου NSO, σύμφωνα με έρευνα του ισραηλινού ιστοτόπου επιχειρηματικών μέσων ενημέρωσης Calcalist.

Μεταξύ αυτών που περιγράφονται ως στόχοι στην έκθεση ήταν δήμαρχοι, ηγέτες πολιτικών διαδηλώσεων κατά του πρώην πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου και πρώην κυβερνητικοί υπάλληλοι. Σύμφωνα με την έκθεση, η παρακολούθηση έγινε χωρίς τη δικαστική επίβλεψη που απαιτείται για τους ισραηλινούς πολίτες και χωρίς παρακολούθηση του τρόπου χρήσης των δεδομένων, κάτι που διέψευσε πάντως η ισραηλινή αστυνομία και ένας υπουργός της κυβέρνησης.

Μια ξεχωριστή αναφορά στην ισραηλινή εφημερίδα «Haaretz», βασισμένη σε τιμολόγιο που είδε δημοσιογράφος της, δείχνει ότι η ισραηλινή αστυνομία πλήρωσε στον όμιλο NSO 2,7 εκατομμύρια σέκελ (760.000 ευρώ το 2013), προφανώς για την αγορά μιας βασικής έκδοσης του προγράμματος. Ενώ έχουν προκύψει πολυάριθμες αναφορές σχετικά με την κακή χρήση του Pegasus, το οποίο σχεδιάστηκε και πωλείται από τον όμιλο NSO του Ισραήλ σε ξένες κυβερνήσεις, οι πρόσφατοι ισχυρισμοί αποκαλύπτουν ότι στοχοποιήθηκαν και ισραηλινοί πολίτες.

Ανώτεροι αξιωματούχοι της NSO ισχυρίστηκαν ότι το λογισμικό της δεν είχε έγκριση για χρήση σε τηλεφωνικούς αριθμούς του Ισραήλ και των ΗΠΑ. Τον περασμένο Ιούλιο, σε συνέντευξή του στο Στρατιωτικό Ραδιόφωνο του Ισραήλ, ο διευθύνων σύμβουλος του ομίλου Σαλέβ Χούλιο είχε δηλώσει ότι η εταιρεία του «επέλεξε να μη δρα ενάντια σε ισραηλινούς και αμερικανικούς τηλεφωνικούς αριθμούς».

Η «Guardian» κατανοεί από πηγές εξοικειωμένες με την αδειοδότηση της NSO ότι, ενώ αυτό σημαίνει ότι οι ξένοι πελάτες στους οποίους έχει πουλήσει το λογισμικό του δεν μπορούν να στοχεύσουν αριθμούς τηλεφώνου σε ΗΠΑ και Ισραήλ από το εξωτερικό, ένας ισραηλινός πελάτης, όπως π.χ. μια υπηρεσία επιβολής του νόμου που αγόρασε το λογισμικό υποκλοπής, είναι σε θέση να στοχεύει ισραηλινά τηλέφωνα.

Αν και η έκθεση δεν αναφέρει τις πηγές της, οι συντάκτες της αναφέρουν ότι η εντολή χρήσης του κατασκοπευτικού λογισμικού δόθηκε από ανώτερους αξιωματικούς και εκτελέστηκε από ειδικούς της αστυνομίας για ηλεκτρονικές υποκλοπές.

Ο ισχυρισμός είναι εξαιρετικά σημαντικός γιατί για πρώτη φορά αντικρούει τις διαβεβαιώσεις που δόθηκαν στους Ισραηλινούς ότι δεν θα μπορούσαν να γίνουν στόχος του Pegasus. Υπογραμμίζοντας τις συνέπειες της ιστορίας, η εφημερίδα «Jerusalem Post» σχολίασε: «Αυτή η αναφορά, αν αληθεύει, εντοπίζει κενά σε μια σειρά αφηγήσεων του ομίλου NSO, της αστυνομίας και δυνητικά της κρατικής εισαγγελίας σχετικά με τη σωστή ισορροπία μεταξύ συλλογής αποδεικτικών στοιχείων και σεβασμού της ιδιωτικής ζωής των πολιτών με τα δικαιώματα και τη δικαστική προστασία από παράνομες έρευνες και κατασχέσεις».

Σύμφωνα με την ισραηλινή νομοθεσία, μόνο η εγχώρια υπηρεσία πληροφοριών της χώρας Σιν Μπετ έχει την εξουσία να πραγματοποιεί τέτοιου είδους παρακολουθήσεις κινητών τηλεφώνων χωρίς δικαστική απόφαση και μόνο για να αποτρέπει πιθανές τρομοκρατικές επιθέσεις. Για την υποκλοπή απαιτείται έγκριση από ανώτερο στέλεχος της Σιν Μπετ ή από το γραφείο του γενικού εισαγγελέα.

Η ισραηλινή αστυνομία, ωστόσο, δεν έχει τέτοια εξαίρεση και χρειάζεται να ζητήσει δικαστική απόφαση. Σύμφωνα με την έκθεση, η αστυνομία μπορεί να δικαιολογούσε τη χρήση του συγκεκριμένου λογισμικού μέσω ενός νομικού κενού που υπάρχει επειδή η τεχνολογία δεν καλυπτόταν από την ισχύουσα νομοθεσία.

Ισως το πιο σοκαριστικό για τους Ισραηλινούς είναι ο ισχυρισμός ότι μεταξύ των στόχων βρίσκονταν τα τηλέφωνα γνωστών ακτιβιστών της διαμαρτυρίας με τις «Μαύρες Σημαίες», ενός κινήματος το οποίο δημιουργήθηκε εν μέσω της πανδημίας λόγω της οικονομικής κρίσης και της δίκης για διαφθορά του πρώην πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.