Πολιτική όπως ποδήλατο

Με τη νέα χρονιά να τρέχει προς το σημείο μηδέν των εκλογών και την ακρίβεια να καλπάζει απειλώντας την κυριαρχία του κυβερνώντος κόμματος, το μόνο σίγουρο είναι ότι το πολιτικό σκηνικό μεταβάλλεται με ταχύτητες που δεν συγχωρούν πλέον την παραμικρή κυβερνητική αδράνεια. Τι όμως μπορεί να σημαίνει αυτό, όταν ο έλεγχος του τιμάριθμου, όχι φυσικά της αισχροκέρδειας, δεν εξαρτάται ούτε από τον Πρωθυπουργό ούτε από τους υπουργούς του; Σημαίνει απλά ότι η κυβέρνηση δεν μπορεί να αρμενίζει εφεξής με βάρκα την ελπίδα πως η ακρίβεια θα αποδειχθεί παροδικό και σχεδόν ανώδυνο εκλογικά φαινόμενο.

Εχοντας ήδη αναλώσει αρκετό πολιτικό κεφάλαιο με τις αστοχίες της στο μέτωπο της πανδημίας δεν έχει την πολυτέλεια της αβλαβούς αδράνειας. Πολύ δε περισσότερο που, καλώς εχόντων των πραγμάτων, το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ του Νίκου Ανδρουλάκη θα αυξάνει στο εξής το δικό του κεφάλαιο προσφέροντας εναλλακτικές λύσεις στον ενδιάμεσο χώρο. Το 38% που απαιτείται για να περάσει η κυβερνώσα παράταξη τον κάβο της απλής αναλογικής, δεν συνιστά κατόπιν τούτου την απλούστερη εξίσωση που ο Κυριάκος Μητσοτάκης καλείται να λύσει πριν πάρει την απόφαση της προκήρυξης εκλογών.

Είναι, βέβαια, αλήθεια ότι τα τελευταία χρόνια ένα κρίσιμο ποσοστό των ψηφοφόρων περιμένει την τελευταία στιγμή για να αποκρυσταλλώσει τις κομματικές του προτιμήσεις. Η πλειοψηφία τους, ωστόσο, τις διαμορφώνει αρκετούς μήνες νωρίτερα. Ενδιαμέσως δε μάλλον θα εξετάζει τις εναλλακτικές επιλογές της παρά τις δικαιολογίες της κυβέρνησης για τις αβελτηρίες της. Ασφαλώς πολλά θα εξαρτηθούν από την τουριστική κίνηση και το οικονομικό κλίμα που θα επικρατήσει το φθινόπωρο. Τρία, εντούτοις, πράγματα μπορούν να προεξοφληθούν εκ προοιμίου.

Το πρώτο είναι ότι, σε πείσμα των αισιόδοξων σεναρίων για την εξέλιξη της πανδημίας, η διάχυτη απαισιοδοξία αποτελεί μια εύφλεκτη πολιτική ύλη που, εάν πυροδοτηθεί, θα γίνει ο πιο επίφοβος αντίπαλος της κυβέρνησης.

Το δεύτερο είναι ότι οποιαδήποτε περαιτέρω  αύξηση του ποσοστού των πολιτών που δεν θεωρούν κανέναν από τους προσφερόμενους ηγέτες κατάλληλο για τη διακυβέρνηση θα λειτουργεί ως προάγγελος προβληματικών πολιτικών ισορροπιών και ενδεχομένως δυσμενών για το κυβερνών κόμμα συσχετισμών.

Το τρίτο είναι ότι στο μεταξύ μάλλον θα έχουν εξαντληθεί τα δημοσιονομικά περιθώρια είτε για πελατειακές πολιτικές είτε για κοινωνικές παροχές προς τις πιο ευάλωτες ομάδες.  Ως εκ τούτων θα ήταν λάθος για την κυβέρνηση, και ειδικότερα για τον Πρωθυπουργό,  να περιοριστεί σε διορθωτικές κινήσεις μικρομεσαίας εμβέλειας. Ως γνωστόν, η πολιτική είναι σαν το ποδήλατο. Αν δεν κινείται όσο μεταρρυθμιστικότερα γίνεται, πέφτει. Είναι κανόνας της μηχανικής που ισχύει κατά μείζονα λόγο στην πολιτική. Ιδιαίτερα σε περιπτώσεις όπως της σημερινής κυβέρνησης που δεσμεύτηκε προεκλογικά και ξαναδεσμεύτηκε στην περσινή έκθεση της Θεσσαλονίκης να «αλλάξει την Ελλάδα». Μόνη της, άρα, καθόρισε το μέτρο-κριτήριο με το οποίο θα αξιολογηθεί αμετάκλητα οψέποτε έρθει η ώρα της λαϊκής ετυμηγορίας.

Οπερ μεθερμηνευόμενον σημαίνει ότι αν η κυβέρνηση δεν ξαναβρεί τον προ πανδημίας  μεταρρυθμιστικό ζήλο της, τίποτα δεν θα μπορεί να αποκλείσει. Αντιθέτως, με προσεκτικούς υπολογισμούς κόστους/οφέλους, σχετικά εύκολα θα μπορέσει να ανακτήσει μέρος, τουλάχιστον, του πολιτικού κεφαλαίου της. Ισως μάλιστα έτσι να συναντήσει στον δρόμο της και κάποιον πρόθυμο σύμμαχο από το Κέντρο.

Ο Γιώργος Σεφερτζής είναι επικοινωνιολόγος, πολιτικός αναλυτής