Ο προοδευτικός πόλος εκπροσωπεί κατ’ αρχήν τους φτωχούς

Στις 12 Δεκεμβρίου ο Γιώργος Παπανδρέου πρέπει να ηττηθεί (και όχι να παραιτηθεί όπως ζητάνε πολλοί) και νέα ηγετική προσωπικότητα του σοσιαλδημοκρατικού χώρου να αναδειχθεί – με ευρεία εκλογική νομιμοποίηση – ένας νεότερος άνθρωπος, δηλαδή ο Νίκος Ανδρουλάκης.

Και θα εκθέσω σύντομα κάποιους βασικούς λόγους για τους οποίους είναι απαραίτητο να ηττηθεί πανηγυρικά ο πρώην πρωθυπουργός:

1. Γιατί «επενδύει» παραπλανητικά και αδικαιολόγητα (κατά την αξιολογική μου κρίση) πάνω στον συναισθηματισμό των παλιότερων ψηφοφόρων. Τι εννοώ;

Είναι φανερό ότι ο Γιώργος Παπανδρέου «χρησιμοποιεί» το όνομά του, ώστε να εκκολάψει στους παλιότερους ψηφοφόρους του σοσιαλδημοκρατικού χώρου (σχεδόν μεταφυσικά) τη φαντασίωση ότι είναι δυνατό να ξαναγεννηθεί από τη στάκτη το παλιό ΠΑΣΟΚ και ενδεχόμενα μια ηγετική προσωπικότητα «σαν» τον Ανδρέα Παπανδρέου!

Ωστόσο αυτό είναι αδύνατο, γιατί η ξεχωριστή προσωπικότητα του Ανδρέα Παπανδρέου είχε εκκολαφθεί μέσα σε ένα συγκεκριμένο ιστορικό περιβάλλον και ανταποκρινόταν στην αδήριτη αναγκαιότητα της ιδεολογικής αντιπροσώπευσης ενός μεγάλου κόσμου που είχε αποκλειστεί από το ανώμαλο μετεμφυλιακό καθεστώς της χώρας μας!

Ούτε βεβαίως είναι δυνατό να ξαναγεννηθεί σήμερα το παλιό ΠΑΣΟΚ (που είχε μέσα του το DNA ενός απίστευτου «κρατισμού»).

Επομένως, θα ήταν καλό ο πρώην πρωθυπουργός να μην παραπλανά με τέτοιες αυταπάτες όσους θα πάνε να ψηφίσουν στις 12 Δεκεμβρίου!

2. Επιπλέον, ο Γιώργος Παπανδρέου είναι απαραίτητο να ηττηθεί, γιατί διοχετεύει στη δημόσια σφαίρα ένα «μήνυμα εικονικότητας». Ποιο; Υποστηρίζει, δηλαδή, την ιδέα ότι μπορεί (σε συνεργασία ενδεχόμενα με την αξιωματική αντιπολίτευση του ΣΥΡΙΖΑ) να συγκροτηθεί μια σύγχρονη Κεντροαριστερά, η οποία θα έχει ένα ασαφές «αντιδεξιό περιεχόμενο».

Ομως, αναρωτιέται κανείς το εξής πράγμα: Πόσο μπορεί να πείσει κανείς σήμερα με τέτοιες ιδεολογικές φούσκες;

Και το λέω αυτό, γιατί η πιο «δεξιά» πολιτική – με άγρια περικοπή μισθών και συντάξεων – είχε ασκηθεί από τον ίδιο τον Γιώργο Παπανδρέου με τη λήψη της πιο ιστορικής απόφασης, δηλαδή την εισαγωγή του πρώτου Μνημονίου.

Και την ίδια άγρια πολιτική (περικοπής μισθών και συντάξεων) είχε συνεχίσει ακάθεκτα και η «πρώτη φορά Αριστερά» του ΣΥΡΙΖΑ (που θα έπρεπε να αλλάξει όνομα και να λέγεται «πρώτη φορά Δεξιά»)!

Μάλιστα, ο διάσημος οικονομολόγος Stiglitz υπονοεί σαφώς ότι αν γινόταν τότε μια γενναία – αλλά επιλεκτική – περικοπή δημόσιων δαπανών, ίσως να μη φθάναμε ποτέ στην «αθλιότητα» των Μνημονίων («Ευρώ – Πώς ένα κοινό νόμισμα απειλεί το μέλλον της Ευρώπης»).

Ωστόσο, ο τότε πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου δεν είχε δεχθεί αυτή την επιλογή.

Σε κάθε περίπτωση μια σύγχρονη Κεντροαριστερά δεν είναι δυνατό να «κατασκευαστεί» με ένα αντιδεξιό περιεχόμενο (το οποίο θα παραπέμπει απλώς σε μια ιστορία του παρελθόντος)!

3. Τέλος, ο Γιώργος Παπανδρέου είναι απαραίτητο να ηττηθεί για να εκλεγεί ένας νεότερος άνθρωπος, δηλαδή ο Νίκος Ανδρουλάκης, γιατί η «αριστοτελική έννοια» της πολιτικής απαιτεί τα κομματικά και τα δημόσια αξιώματα να επανδρώνονται από διάφορους ανθρώπους (και όχι από μια ελίτ η οποία θα συγκροτείται από μαθουσάλες πολιτικούς)!

Βεβαίως θα πρέπει να αναφέρουμε από την άλλη πλευρά ότι όταν η νεότητα δεν συνοδεύεται από εκσυγχρονιστικές ιδέες δεν οδηγεί πουθενά.

Υπό αυτή την έννοια μια σύγχρονη Κεντροαριστερά είναι αναγκαίο να εκπροσωπεί καταρχήν τους φτωχούς και τους κάθε είδους «κοινωνικά περιθωριοποιημένους».

Επίσης, ένας σύγχρονος «προοδευτικός πόλος» είναι απαραίτητο να επικεντρώσει την προσοχή του στην προστασία των ατομικών δικαιωμάτων των πολιτών, των γυναικών, των εργαζομένων σε επισφαλείς θέσεις, των διεμφυλικών κ.λπ.

Ποιο είναι το συμπέρασμα από όλα αυτά; Στις 12 Δεκεμβρίου είναι απαραίτητο να ηττηθεί ο Γιώργος Παπανδρέου, ώστε να εκλεγεί ως ηγέτης του σοσιαλδημοκρατικού χώρου ένας νεότερος άνθρωπος, ο Νίκος Ανδρουλάκης (για να υπάρχει επιτέλους και μια σοβαρή αντιπολίτευση)!

Και κάτι τέτοιο το έχει ανάγκη η δημοκρατία μας!

Ο Γρηγόρης Καλφέλης είναι καθηγητής της Νομικής Σχολής του ΑΠΘ kalfelis@law.auth.gr