Κοινωνική «κατοικία» και κυπριακό μοντέλο

Πολλές χώρες στην Ευρώπη υιοθετούν μέτρα και πολιτικές με στόχο να αναχαιτίσουν τη ραγδαία αύξηση του κόστους στέγασης. Στο ίδιο μήκος κύματος έρχεται και η ελληνική κυβέρνηση που φαίνεται να μελετά και αυτή τη δωρεάν παραχώρηση χρήσης δημόσιων ακινήτων σε νέα και ευάλωτα οικονομικά νοικοκυριά προκειμένου να στήσουν την οικογένειά τους, όχι μόνο σε Αθήνα και μεγάλα αστικά κέντρα, αλλά και στην περιφέρεια. Αναμφίβολα πρόκειται για μια κίνηση προς τη σωστή κατεύθυνση που μπορεί να συντελέσει και στην αποκλιμάκωση των ραγδαίων αυξήσεων των μισθωμάτων αλλά και στην περαιτέρω τόνωση του επενδυτικού ενδιαφέροντος. Να σημειωθεί πως, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, το 2019 η Ελλάδα διατηρούσε την πρωτοκαθεδρία στην Ευρώπη όσον αφορά το κόστος στέγασης (συμπεριλαμβάνονται λογαριασμοί κοινής ωφελείας, κοινόχρηστα κ.λπ.) για ενοικιαστές, όπου το 62,1% δαπάνησε άνω του 50% του διαθέσιμου εισοδήματός του. Το αντίστοιχο ποσοστό σε Πορτογαλία, Γερμανία και Γαλλία ήταν 14,5%, 10% και 8,6% αντίστοιχα. Η παραχώρηση περίπου 10.000 κατοικιών που σχεδιάζει η κυβέρνηση, σύμφωνα με όσα έχουν δηλώσει πρόσφατα κυβερνητικοί αξιωματούχοι, λέγεται πως θα συνδυαστεί μεταξύ άλλων με τη χορήγηση άτοκων δανείων για την αγορά πρώτης κατοικίας και τη χορήγηση άτοκων δανείων για την επισκευή πρώτης κατοικίας, ενώ στο τραπέζι φαίνεται να υπάρχει και η κατασκευή νέων κατοικιών και διάθεσή τους με συγκεκριμένα κριτήρια και χαμηλό κόστος για τους νέους. Στο πλαίσιο της παραπάνω συζήτησης είναι χρήσιμο να λάβουμε υπόψη το πλαίσιο στεγαστικής πολιτικής που αξιοποιεί η κυπριακή κυβέρνηση, η οποία έχει διαμορφώσει τους ακόλουθους 7 πυλώνες πολιτικής εφαρμόζοντας συγκεκριμένα μέτρα και δράσεις ήδη από τον Ιούλιο του 2019. Ειδικότερα, προβλέπονται τα εξής:

• Εισαγωγή Πολεοδομικών Κινήτρων και Εργαλείων για παραγωγή προσιτής κατοικίας και δημιουργία αγοράς προσιτού ενοικίου
• Εισαγωγή Νέων Απλοποιημένων και Στοχευμένων Στεγαστικών Σχεδίων (σε ορεινές και ακριτικές περιοχές και παγκύπρια, χωρίς γεωγραφική κάλυψη αναθεώρηση των κριτηρίων παραχώρησης στεγαστικής βοήθειας σε εκτοπισθέντες)
• Νέο Πρόγραμμα Δημιουργίας Οικιστικών Μονάδων από ΚΟΑΓ (Κυπριακός Οργανισμός Αναπτύξεως Γης)
• Διαφοροποίηση Ρόλου του ΚΟΑΓ
• Επιδότηση του ενοικίου σε εκτοπισθέντες (αυξήθηκε για να συνάδει με τις διακυμάνσεις της αγοράς ενοικίου)
• Συντήρηση / επιδιόρθωση προσφυγικών οικισμών και συνοικισμών αυτοστέγασης
• Συνεργασία με τοπικές Αρχές
• Το κυπριακό μοντέλο μπορεί να αποτελέσει πιλότο για τον δρόμο που μπορεί να χαράξει η Ελλάδα, ώστε η κατοικία να συνεχίσει να αποτελεί δικαίωμα και κοινωνικό αγαθό του πολίτη.

Ο Θεμιστοκλής Μπάκας είναι Πρόεδρος Πανελλαδικού Δικτύου E-Real Estates