Το δόγμα των πολλαπλών γραμμών άμυνας απέναντι στην πανδημία

Η ανοδική τάση των τελευταίων ημερών αντικατοπτρίζεται από τον ημερήσιο αριθμό των κρουσμάτων (κυλιόμενος μέσος όρος 7 ημερών), ο οποίος ξεπέρασε τα 6.700 (6.780), αλλά πρακτικά παρέμεινε σταθερός τις τελευταίες δύο ημέρες. Αυτή την εβδομάδα ο ρυθμός ανόδου μειώθηκε ελαφρά σε σχέση με την προηγούμενη και παρατηρείται επιβράδυνση της ανοδικής πορείας. Χαρακτηριστικά ο κυλιόμενος εβδομαδιαίος μέσος όρος του πραγματικού ρυθμού αναπαραγωγής αφού έμεινε για 3 ημέρες στο 1,44, έπεσε αρχικά στο 1,41 και έπειτα στο 1,34 και στο 1,31. Η επιβράδυνση αυτή, οφείλεται στον συνδυασμό των επιπέδων ανοσίας του πληθυσμού (επίκτητη λόγω εμβολιασμού και φυσική λόγω νόσησης), αλλά και στον πολύ μεγάλο αριθμό των συνολικών τεστ (μοριακά, rapid και self test) που πραγματοποιούνται καθημερινά.

Με βάση τα επικαιροποιημένα αυτά δεδομένα αναμένουμε να δούμε μια μικρή αποκλιμάκωση στον αριθμό κρουσμάτων ανά ημέρα μέχρι τις 22 Νοεμβρίου. Από τότε κι έπειτα περιμένουμε να έχουμε επανάκαμψη της διασποράς του ιού στην ελληνική πληθυσμιακή κοινότητα λόγω της αναμενόμενης πτώσης της θερμοκρασίας την επόμενη εβδομάδα, κάτι που ευνοεί τη μεταδοτικότητα του ιού και την αύξηση των ενεργών επαφών λόγω συγχρωτισμού σε κλειστούς χώρους.

Με τα παραπάνω δεδομένα αναμένουμε να έχουμε κορύφωση αυτού του πανδημικού κύματος στις αρχές Δεκεμβρίου και έπειτα μια συνεχιζόμενη αργή πτωτική πορεία της διασποράς του ιού μέχρι το τέλος του χρόνου. Ο κυλιόμενος εβδομαδιαίος μέσος όρος των κρουσμάτων με βάση τον επικαιροποιημένο υπολογισμό της πλατφόρμας CORE (Covid-19 Risk Evaluation) της ερευνητικής ομάδας HERACLES του Κέντρου Διεπιστημονικής Ερευνας και Καινοτομίας στο ΑΠΘ θα φτάσει περίπου τα 7.400 κρούσματα την ημέρα την 1^η Δεκεμβρίου και αναμένεται να φτάσει στα 3.200 τα Χριστούγεννα και τα 2.500/ημέρα την Πρωτοχρονιά. Τα παραπάνω φυσικά με βάση την παραδοχή ότι θα συνεχιστεί ο ρυθμός εμβολιασμού με περίπου 8.000 πλήρως εμβολιασμένους την ημέρα και ότι τα υφιστάμενα μέτρα θα τηρούνται πλήρως (δηλαδή θα γίνονται τα τεστ όπως προβλέπεται από τη σχετική ΚΥΑ και οι αντίστοιχοι έλεγχοι θα είναι σχολαστικοί).  Επειδή οι παραπάνω παραδοχές είναι ιδιαίτερα αυστηρές, και για να είμαστε πιο ρεαλιστές, αν θέλουμε να αντιμετωπίσουμε πιο αποδοτικά την πανδημία, πέρα από την εντατικοποίηση και την καλύτερη στόχευση της καμπάνιας εμβολιασμού, και τον αυξημένο αριθμό τεστ ελέγχου για όλους, απαραίτητο θα είναι να θυμηθούμε ξανά και να εφαρμόσουμε το δόγμα των πολλαπλών γραμμών άμυνας απέναντι στην Covid-19. Διατηρώντας, δηλαδή, αποστάσεις και φορώντας μάσκες (σε εσωτερικούς χώρους και σε εξωτερικούς χώρους όταν αναμένεται συνωστισμός), κάνοντας καλό εξαερισμό και καθαρισμό/απολύμανση του αέρα εσωτερικών χώρων. Ειδικά στη Θεσσαλονίκη θα πρέπει να λυθεί άμεσα το πρόβλημα με τα 200 λεωφορεία του ΟΑΣΘ που πήραμε από τη Λειψία και των οποίων τα παράθυρα δεν ανοίγουν. Θα πρέπει και να εξοπλιστούν με συσκευές απολύμανσης του αέρα αλλά και να αντικατασταθούν 1-2 παράθυρα με άλλα ανοιγόμενα πάνελ.

Στην Αθήνα δεν έχει κανένα νόημα η εφαρμογή του δακτυλίου, καθώς αποδεδειγμένα θα έχει σαν αποτέλεσμα την κατεύθυνση μεγάλου τμήματος των εργαζόμενων στα ΜΜΜ, κάτι που αν δεν εφαρμοστούν άμεσα τα παραπάνω θα εξάρει περαιτέρω τη διασπορά.

Στα ΑΕΙ προτείνω να δοθεί η δυνατότητα στα πανεπιστημιακά τμήματα να αποφασίζουν στη βάση των πραγματικών συνθηκών διδασκαλίας αλλά και την επιδημική φόρτιση στην περιοχή του αντίστοιχου ΑΕΙ, αν θα επιλέξουν για τις διαλέξεις να γίνονται με υβριδικό τρόπο, δηλαδή συνδυάζοντας δια ζώσης με εξ’ αποστάσεως διδασκαλία σε ομάδες φοιτητών που θα εναλλάσονται κυκλικά, μειώνοντας έτσι το ιικό φορτίο στις τάξεις και τα αμφιθέατρα και τον αριθμό των φοιτητών που βρίσκονται κάθε στιγμή στον χώρο του Πανεπιστημίου και στα ΜΜΜ που τους φέρνουν εκεί. Τέλος σε συνθήκες τόσο υψηλής επιδημιολογικής φόρτισης, θα πρέπει να ακυρωθούν οι συγχωνεύσεις τάξεων στα σχολεία Α’ και Β’θμιας εκπαίδευσης ώστε να διατηρηθεί όσο πιο μικρός γίνεται ο αριθμός των μαθητών στις τάξεις.

Ο Δημοσθένης Σαρηγιάννης είναι καθηγητής Περιβαλλοντικής Μηχανικής του ΑΠΘ και Υγειονομικής και Περιβαλλοντικής Μηχανικής της Πανεπιστημιακής Σχολής Προηγμένων Σπουδών της Παβία (Ιταλία)