Οι τέσσερις στιγμές ενός αποχαιρετισμού

«Ενα, δύο, τρία, πάμε»: τα λόγια της Αιμιλίας, της μεγαλύτερης κόρης της Φώφης Γεννηματά, τη στιγμή που αποχαιρετούσε τη μητέρα της, συνοψίζουν την προσωπική και την πολιτική της ιστορία. Μια γυναίκα που, εκτός από τις φορές που χρειάστηκε τα χέρια των παιδιών της για να σταθεί όρθια, ήταν αυτή που μετρούσε αντίστροφα για να πάρει φόρα, προσφέροντας αισιοδοξία τόσο στην κανονική όσο και στην πολιτική οικογένειά της, παλεύοντας παράλληλα μια δική της μάχη με τον καρκίνο, στην οποία αναφερόταν μόνο όταν θεωρούσε πως έπρεπε. Οσοι μαζεύτηκαν για να την αποχαιρετήσουν στη Μητρόπολη, βρέθηκαν σε μια κηδεία φόρο – τιμής σε μια πολιτικό, μητέρα και σύζυγο που έφυγε άδικα πολύ νωρίς και παράλληλα έγιναν κοινωνοί μιας παρακαταθήκης ενότητας, που πια θα μείνει χαραγμένη ως βίωμα.

Αυτοί που μένουν πίσω

Τη γενναιότητα της Φώφης Γεννηματά κληρονόμησαν η Αιμιλία, ο Γιώργος και η Κατερίνα. Μαζί με τον σύζυγό της, Ανδρέα Τσούνη, την αδελφή της, Μαίρη, και τον Κώστα Γείτονα, που με τον θάνατο των γονιών της έγινε οικογένεια, στάθηκαν στο πλάι της σε όλη τη διάρκεια αυτής της μάχης που έδινε, ίσως ήταν οι μοναδικοί που γνώριζαν την πραγματικότητα για την υγεία της. Οι επικήδειοι των τριών παιδιών, το συγκινητικό «αντίο» σε μια μαμά δυνατή και μαχήτρια έως το τέλος, έδωσαν μια άλλη πλευρά της Γεννηματά, πιο προσωπική, και μιας ιδιωτικότητας που προστάτευε πολύ συνειδητά σε όλη τη διάρκεια της πολιτικής της σταδιοδρομίας.

Η μάχη της με τον καρκίνο

Η εκ των υστέρων συνειδητοποίηση πως η Φώφη Γεννηματά, εκείνη που τους οδηγούσε σε νέους πολιτικούς αγώνες ή τους ασκούσε σκληρή κριτική από το βήμα της Βουλής, δεν αποκάλυψε ποτέ το μέγεθος της ασθένειάς της και μιλούσε γι’ αυτήν μόνο για να ευαισθητοποιήσει συγκλόνισε τους πάντες – εξού και επισήμως πλέον η κυβέρνηση ξεκινάει ειδικό πρόγραμμα για την πρόληψη του καρκίνου, που θα φέρει το όνομά της. Και αυτό φάνηκε στον τρόπο που το συγκεντρωμένο πλήθος υποδέχτηκε μια άλλη γυναίκα που είχε το σθένος να δημοσιοποιήσει την περιπέτεια της υγείας της με στόχο να ενισχύσει την πρόληψη. Την στιγμή που η Ντόρα Μπακογιάννη εμφανίστηκε στη Μητρόπολη, το ζεστό, παρατεταμένο χειροκρότημα ήταν μια σπάνια στιγμή ανθρώπινης αναγνώρισης.

Πολιτικός πολιτισμός και ενότητα

Ηταν όλοι εκεί για να συνοδεύσουν τη Γεννηματά στο τελευταίο της ταξίδι: η πολιτειακή και η πολιτική ηγεσία της χώρας, τα κόμματα της αντιπολίτευσης, το «όλον ΠΑΣΟΚ», με όλους τους πρώην προέδρους του, πρώην υπουργοί και βουλευτές, σύσσωμη η Κοινοβουλευτική Ομάδα, οι συνεργάτες της στη Βουλή και στη Χαριλάου Τρικούπη. Κανείς δεν αποδοκίμασε κανέναν – ακριβώς το αντίθετο. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης με τη σύζυγό του, αλλά και ο Αλέξης Τσίπρας, περπάτησαν μαζί με το πράσινο πλήθος, πλάι σε στελέχη του ΚΙΝΑΛ και απλό κόσμο της παράταξης, πίσω από σημαίες του ΠΑΣΟΚ, χωρίς ούτε ένα παρατράγουδο.

Μια «ορφανή» παράταξη

Ο θρήνος από τον χαμό της Γεννηματά, για τους συντρόφους της στο Κίνημα Αλλαγής, είναι και πολιτικός – η Κεντροαριστερά, πρέπει τώρα να ξεπεράσει το σοκ του θανάτου της και σε περίπου 40 μέρες οι ψηφοφόροι αναμένεται να προσέλθουν στις κάλπες για τον διάδοχό της. Οσοι συγκεντρώθηκαν στη Μητρόπολη είπαν αντίο στην πρόεδρο που ανέλαβε «όταν για τους άλλους ήταν άδικος κόπος» (είπε ο Μανώλης Χριστοδουλάκης) και κατάφερε να κάνει το ΚΙΝΑΛ τρίτο κόμμα μέσα στη Βουλή. Η σιωπή που επικρατούσε στον δρόμο για το νεκροταφείο και τα δάκρυα εκείνων που, περιμένοντας στο παρεκκλήσι, παρηγορούσαν αγκαλιασμένοι ο ένας τον άλλο (ακόμα κι αν ψηφίσουν άλλα πράγματα στις εσωκομματικές) δείχνει πόσο συγκολλητική ουσία ήταν η Γεννηματά για όλους.