Αι γενεαί πάσαι: Και «Νέα Αλλαγή» και νέος «Γέρος»

Απ’ ό,τι φαίνεται, η δημοκρατία στην Ελλάδα αναζητά και χρειάζεται νέο «Γέρο» και δεν το ξέραμε. Ο Γιώργος Παπανδρέου, μεγάλης ηλικίας πλέον ο ίδιος, φαίνεται ότι ζήλωσε τη δόξα του παππού και συνονόματού του και μας το λέει: ναι, η δημοκρατία χρειάζεται έναν νέο «Γέρο». Εδώ βέβαια κολλάει η παλαιά ρήση, για την Ιστορία που επαναλαμβάνεται ως φάρσα. Αλλά τι αξία έχει;…

Μπορεί η δήλωση της υποψηφιότητας του Γιώργου Παπανδρέου να παραπέμπει ευθέως στον πατέρα του Ανδρέα, όμως η αναγκαιότητα που επικαλείται, και όχι μόνον αυτή, παραπέμπει εξίσου ευθέως στον παππού του: «Χρειαζόμαστε μια Νέα Αλλαγή. Για τους πολίτες και τη χώρα. Για αυτό η Δημοκρατική Προοδευτική Παράταξη χρειάζεται να ξαναγίνει μεγάλη. Να συμπορευτεί με τις άλλες προοδευτικές δυνάμεις στην Ευρώπη και τον κόσμο, που επανέρχονται δυναμικά. Αποφάσισα να θέσω υποψηφιότητα για την ηγεσία του Κινήματος. Θα συμβάλω με όλες μου τις δυνάμεις για να ξαναγίνει η παράταξή μας μεγάλη και ισχυρή. Πρωταγωνιστής και πάλι των εξελίξεων. Καταλύτης για τη διαμόρφωση μιας προοδευτικής πρότασης διακυβέρνησης. Παράταξη ικανή να απαντήσει αποτελεσματικά στη συντήρηση. Καλώ όλους τους δημοκράτες και προοδευτικούς πολίτες να μετατρέψουμε αυτήν τη διαδικασία σε γιορτή δημοκρατίας και συμμετοχής». Αυτό ήταν κύριο τμήμα της ατζέντας του Γεωργίου Παπανδρέου όταν ανέλαβε την ηγεσία του Κέντρου που είχε χάσει από πολύ καιρό την εξουσία. Μόνο τον «Ανένδοτο» ξέχασε.

Τι σημαίνουν όλα αυτά; Είναι μια νέα εκδοχή της οικογενειοκρατίας σε ολική σύνθεση και στα… καλύτερά της. Ποτέ άλλοτε και από κανέναν πολιτικό γόνο μέχρι σήμερα δεν έχουν έτσι «πακεταριστεί» όλοι οι «άσοι» μιας οικογένειας με τέτοιο τρόπο, σε μία στιγμή και για έναν σκοπό! Και, μάλιστα, αυτό αποτελεί εν προκειμένω και ένα είδος ειρωνείας, καθώς είναι γνωστό ότι από τις τρεις κυρίαρχες ελληνικές πολιτικές οικογένειες η οικογένεια Παπανδρέου υπήρξε και εκείνη με τις μακράν μεγαλύτερες εσωτερικές εντάσεις: ο Ανδρέας ήρθε σε σύγκρουση με τον «Γέρο», όπως και ο Γιώργος με τον Ανδρέα – αν και στη δεύτερη περίπτωση η σύγκρουση ήταν μάλλον αμοιβαία. Τώρα, όμως, ποιος ασχολείται με αυτά; Τώρα, γίνονται ξαφνικά όλα ένα. Γιατί; Επειδή αυτό βοηθάει τον στόχο, όσο κι αν η αναγωγή δεν έχει κανένα πραγματικό νόημα και περιεχόμενο.

Ο Γιώργος Παπανδρέου βάζει λοιπόν τώρα «δύο σε ένα»: και τον πατέρα του και τον παππού του. Κεφαλαιοποιεί, ή προσπαθεί τουλάχιστον να το κάνει, όλο το δυναμικό της παλαιότερης ενεργής πολιτικής οικογένειας στη χώρα. Ομως ξεχνά κάτι: ότι υπήρξε και εκείνος πρωθυπουργός. Και από τη δική του περίοδο δεν έχει κρατήσει κανένα συμβολισμό, καμία παραπομπή, τίποτα που να θυμίζει ότι υπήρξε και αυτός πρωθυπουργός. Γιατί; Το ερώτημα είναι, ασφαλώς, ρητορικό.

Οφείλουμε να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους: από τη στιγμή που το ανεπίσημο πολίτευμα της χώρας, και μάλιστα πολλάκις με την έγκριση του εκλογικού σώματος, είναι η κληρονομική δημοκρατία, οι ανθυποψήφιοι του Γιώργου Παπανδρέου θα τα βρουν πολύ δύσκολα. Επειδή δεν είναι αυτός απέναντι: είναι το όνομα και τα πολιτικά ήθη. Και βλέποντας ότι στην επόμενη Βουλή της απλής αναλογικής μπορεί πράγματι να συμβούν τα πάντα, θα κάνει τα πάντα για να είναι εκεί, με το όνομα. Για τη «Νέα Αλλαγή» μίλησε ήδη. Το «Νέος Γέρος» δεν το είπε (ακόμα), αλλά το έδειξε: να ενώσει και να δώσει «προοπτική» στη… δημοκρατική παράταξη. Ομως, οι ανθυποψήφιοι πρέπει να θυμούνται ότι «Γέρος» δεν σημαίνει μόνον αυτά: μπορεί, πολύ εύκολα, να σημαίνει και «νέα αποστασία» για όποιον πάει να κουνηθεί αν δεν του αρέσει το αποτέλεσμα του Παπανδρέου και πάλι στο τιμόνι.