ΣΕ ΠΟΙΟΝ ΑΝΗΚΟΥΝ ΟΙ ΕΔΡΕΣ;

Συμβαίνει συχνά από το 1974. Κάθε φορά που προκύπτει μια πολιτική κρίση σε ένα κόμμα, από τον λόγο, τη στάση ή την απόφαση ενός βουλευτή, συμβαίνει ο «αρχηγός» να τον διαγράφει. Τους συνακόλουθους κραδασμούς συνοδεύει συχνά το αίτημα ή η πίεση, από φορείς κομματικής νομιμοφροσύνης, να «παραδώσει την έδρα». Ετσι επανέρχεται διαρκώς το ερώτημα: σε ποιον ανήκουν οι έδρες; Οι έδρες ανήκουν στους βουλευτές. Ο βουλευτής, ως πρόσωπο, ως ατομική συνείδηση, ως πολιτικό υποκείμενο είναι ο φορέας της λαϊκής εντολής. Στο πρόσωπό του αποκρυσταλλώνεται, αυτός την ενσαρκώνει. Η σταυροδοσία εμπεριέχει αυτό το τόσο αυτονόητο. Το Σύνταγμα ορίζει με σαφήνεια ότι οι βουλευτές έχουν, ως ατομικές συνειδήσεις, απεριόριστο το δικαίωμα της γνώμης.

Πέρα από διατάξεις, ο αυτοπροσδιορισμός του βουλευτή αποτελεί θεμελιώδες δεδομένο μιας φιλελεύθερης πολιτικής λειτουργίας. Τα κόμματα δεν είναι απρόσωπες αφηρημένες οντότητες, που νοούνται χωρίς τη συμμετοχή, τη δράση και την πολιτική εργασία των μελών τους. Αν δεν το δεχτούμε αυτό, τότε αποδεχόμαστε κομματικές μονοπρόσωπες εξουσίες, που δεν αναγνωρίζουν συλλογικότητα, δεν αντιλαμβάνονται την πολιτική λειτουργία ως σύμπραξη, δεν συμβιβάζονται με τον τεμαχισμό της εξουσίας. Ο βουλευτής δίνει ψήφο εμπιστοσύνης. Ελεύθερα μπορεί να προχωρήσει στην άρση της. Ελεύθερα αποφασίζει, αν διατηρήσει την έδρα του ή αν θα παραιτηθεί από αυτήν. Κανείς άλλος.