Στην Αθήνα η λίβυα ΥΠΕΞ για μια νέα σχέση

Στην Αθήνα έρχεται, εκτός απροόπτου, την προσεχή Δευτέρα η λίβυα υπουργός Εξωτερικών, Νάιλα Μοχάμεντ ελ-Μανγκούς, για συνάντηση με τον Νίκο Δένδια. Εχει μεγάλο ενδιαφέρον η περίπτωσή της – και δικαιολογεί και την προσμονή που καταγράφω στο νεοκλασικό της Βασιλίσσης Σοφίας. Είναι η πρώτη γυναίκα υπουργός Εξωτερικών της Λιβύης, νομικός με εξαιρετικές σπουδές στις ΗΠΑ, όπου για μια περίοδο εκπροσωπούσε τη χώρα της στο United States Institute of Peace, τον ομοσπονδιακό διπλωματικό οργανισμό με αντικείμενο τη συνεργασία για την ειρηνική επίλυση κρίσεων και συγκρούσεων, ενώ ήταν και ακτιβίστρια υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Πριν από λίγους μήνες έπεσαν πάνω της τα φώτα της δημοσιότητα διεθνώς όταν, ενώπιον του Μεβλούτ Τσαβούσογλου, είχε ζητήσει την άμεση απομάκρυνση των τούρκων στρατιωτικών, παραστρατιωτικών και μισθοφόρων από τη Λιβύη, προκαλώντας τον εκνευρισμό του. Αυτό δεν αλλάζει βέβαια ότι η Τουρκία δεν έχει εγκαταλείψει τη Λιβύη. Κι ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραμένει, θεωρητικώς, σε ισχύ. Θα έχουν συνεπώς μεγάλο ενδιαφέρον και οι συζητήσεις στην Αθήνα, πόσο μάλλον που έχει προηγηθεί το ταξίδι του Κυριάκου Μητσοτάκη στη Λιβύη και οι δίαυλοι έχουν πλέον ανοίξει ξανά σε κάθε επίπεδο.

Τουρκική Navtex

Τελειώνει το «μορατόριουμ» με την Τουρκία μαζί με το καλοκαίρι; Είναι το ερώτημα που επανέρχεται σε ΥΠΕΞ και «Πεντάγωνο». Γεγονός είναι πάντως ότι η Τουρκία εξέδωσε χθες NAVTEX προαναγγέλλοντας τη διεξαγωγή επιστημονικής έρευνας με το σκάφος R/V YUNUS-S για το διάστημα 1 – 30 Σεπτεμβρίου σε περιοχή νοτίως του Καστελλόριζου. Πρόκειται για διεθνή και τουρκικά ύδατα άρα, προφανώς, επιτρέπεται. Ωστόσο, κατά το τυπικό, η άδεια, μέσω της NAVTEX, δίνεται από το κράτος που έχει αρμοδιότητα στην περιοχή. Και μεγάλο μέρος της περιοχής της τουρκικής αναγγελίας εμπίπτει σε ελληνική αρμοδιότητα.

«Αποστολή εξετελέσθη»

Στο υπουργείο Αμυνας έφυγε ένας «μάχιμος», ο μέχρι προχθές υφυπουργός Αλκιβιάδης Στεφανής και ήρθε ένας άλλος «μάχιμος» – λόγω της θητείας του στην Πολιτική Προστασία – ο Νίκος Χαρδαλιάς. Σημειώνω δυο λεπτομέρειες: Το «καρφί» του Στεφανή στον αρχηγό ΓΕΕΘΑ Κωνσταντίνο Φλώρο, με τον οποίο είπε πως είχαν «σκληρές αντιπαραθέσεις» αν και, πρόσθεσε, έβρισκαν πάντα κοινό τόπο «με βάση το καλό της πατρίδας». Το δεύτερο είναι η υποψία μου ότι τον Στεφανή θα τον ξαναδούμε στο πολιτικό προσκήνιο. Εξάλλου και ο Νίκος Παναγιώτοπουλος, άφησε ορθάνοιχτο αυτό το ενδεχόμενο. «Να υπενθυμίσω στον Αλκιβιάδη Στεφανή ότι εδώ και δύο χρόνια αποτελεί μέλος του πολιτικού συστήματος και ο κύκλος αυτός συνεχίζεται. Εδώ βιώνουμε μία στάση σε αυτόν τον κύκλο, πλην όμως ο κύκλος θεωρώ ότι κάθε άλλο παρά έχει κλείσει», είπε με νόημα.

Μυστικά κι αποκαλύψεις

Αναπάντεχα προσωπικό χαρακτήρα είχε η πρόσφατη επίσκεψη της Γιάννας Αγγελοπούλου στη Θεσσαλονίκη. Μετά την εκδήλωση που έγινε στο Τελλόγλειο για τη βράβευσή της από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο, υπεβλήθη σε «ανάκριση» από τους υπόλοιπους βραβευθέντες στο υπαίθριο μπαρ του ιδρύματος, με ερωτήσεις που αφορούσαν την καριέρα της και τα μελλοντικά της σχέδια. Μαθαίνω ότι δεν απέφυγε καμία ερώτηση, αλλά ότι είπε έμεινε ανάμεσα σε εκείνη και στους συνομιλητές της. Η δεύτερη προσωπική στιγμή προέκυψε στην ανακήρυξή της ως επίτιμης προέδρου του Συνδέσμου Φιλίας Ελλάδας – Ισραήλ. Εκεί η πρόεδρος της Επιτροπής 2021 αποκάλυψε ότι η εκ μητρός γιαγιά του συζύγου της Θεόδωρου Αγγελόπουλου ήταν Εβραία. Κι επέλεξε να τιμήσει αυτούς που την τίμησαν ευχαριστώντας τους στα εβραϊκά.

Ευρωθεσμικά καρφιά

Στο προχθεσινό Συμβούλιο Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων που συνεδρίασε στις Βρυξέλλες για το Αφγανιστάν, έγκριτος ξένος ανταποκριτής έστειλε στον αντιπρόεδρο της Κομισιόν, Μαργαρίτη Σχοινά, το εξής γραπτό μήνυμα: «Εχεις πρόβλημα. Προερχόμενος στο Συμβούλιο, ο γερμανός υπουργός Εσωτερικών Χορστ Ζεεχόφερ δήλωσε ότι γνωρίζει πολλούς ευρωπαίους επιτρόπους και είσαι ένας από τους καλύτερους. Αυτό το λέμε «φιλί πολιτικού θανάτου»». Τέτοιες κακίες λέγονται, με χιούμορ όμως, στους διαδρόμους των ευρωθεσμών.

Αντιδράσεις
και απορίες

Οι αντιδράσεις που καταγράφηκαν, εξ όσων πληροφορούμαι, για την απομάκρυνση του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη κινήθηκαν σε βαθμό που αιφνιδίασε το κυβερνητικό επιτελείο. Αντιδράσεις με προέλευση εντός και εκτός πολιτικής σκηνής. Ως πλέον χαρακτηριστικό αναφέρω το αρνητικό κλίμα που έχει διαμορφωθεί σε διπλωματικές αντιπροσωπείες, οι οποίες εξήραν τους προηγούμενους μήνες το έργο του στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, πρωτίστως σε ό,τι αφορά την αστυνόμευση και την ασφάλεια στο κέντρο της Αθήνας, αλλά και τον σχεδιασμό για το Προσφυγικό που χαρακτηριζόταν ιδιαίτερα αποτελεσματικός. Οι πηγές μου μάλιστα διερωτώνται μήπως θα έπρεπε να είναι πιο προσεκτικοί στο Μαξίμου με τις αποφάσεις τους.