Φωτιές και συμφωνίες

Μέρες τώρα, αλλά και μέσα στο Σαββατοκύριακο, πολλοί στο κυβερνητικό στερέωμα βλέπουν τον καπνό του ανασχηματισμού, αλλά ψάχνουν τη φωτιά. Η απουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη για ιδιωτικούς λόγους στις ΗΠΑ δεν μείωσε τον συναγερμό – το ερώτημα εάν στη φετινή ΔΕΘ θα εμφανιστεί μια νέα κυβερνητική ομάδα κυριαρχεί στις συζητήσεις σε υπουργικά και βουλευτικά γραφεία. Ορισμένοι μάλιστα εμφανίζονται πεπεισμένοι ότι στο Νιου Χέιβεν του Κονέκτικατ θα κλειδώσουν αποφάσεις για πρόσωπα και κατευθύνσεις – που θα οδηγούν μακριά από τις πραγματικές φωτιές. Δεν είναι το κλίμα που καταγράφεται στο νεοκλασικό της Βασιλίσσης Σοφίας – με την επιστροφή του Πρωθυπουργού από το επόμενο υπερατλαντικό ταξίδι του, στο τέλος Σεπτεμβρίου, για την ετήσια Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, ο Νίκος Δένδιας θα ετοιμάσει τις δικές του αποσκευές για τις ΗΠΑ. Για συμφωνίες και υπογραφές που δεν συνάδουν με αλλαγές κορυφής στο διπλωματικό πεδίο.

Το στίγμα μιας υπερκινητικής και πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής, άλλωστε, έχει δοθεί από καιρό και αυτό θα συνεχίσει να εκπέμπει το ΥΠΕΞ, καθώς λειτουργεί και ως ασπίδα προστασίας από τα φλέγοντα μέτωπα στο εσωτερικό. Είναι το σήμα που θα εκπέμψει ο Δένδιας και την προσεχή Τρίτη από τα Σκόπια, στην πρώτη επίσκεψη στον εθνικό χώρο της Βόρειας Μακεδονίας. Αν οι πυρκαγιές έχουν δημιουργήσει κυβερνητικές αναταράξεις, ο Δένδιας θα φροντίσει να παραμείνει σε απόσταση ασφαλείας, συνεχίζοντας τις ευχαριστίες προς ομολόγους του που συνέδραμαν με τις δικές τους αποστολές τις ελληνικές δυνάμεις πυρόσβεσης. Προσώρας, το δικό του ανήσυχο βλέμμα είναι στραμμένο στο αεροδρόμιο της Καμπούλ και την επιχείρηση απεγκλωβισμού της ομάδας Αφγανών «ελληνικού ενδιαφέροντος» – τη μόνη επιχείρηση που θα μπορούσε σε αυτή τη φάση να εξελιχθεί σε δοκιμασία για την ελληνική διπλωματία.

Με το μορατόριουμ στο Αιγαίο να λειτουργεί, έστω και με κάποιες τουρκικές παρασπονδίες στον αέρα, στο ΥΠΕΞ εκτιμούν ότι η σκληρή χρονιά βρίσκεται πίσω τους. Ακόμη και το γκρίζο τοπίο που δημιουργούν οι εξελίξεις στο Αφγανιστάν, ο υπουργός Εξωτερικών θεωρεί ότι δύσκολα η Αγκυρα θα επιχειρήσει να το εκμεταλλευθεί, τουλάχιστον σε πρώτο χρόνο. Ενα νέο προσφυγικό κύμα φαίνεται να απεύχεται και ο Ερντογάν, ακόμη κι αν θα μπορούσε να πιέσει για πρόσθετα ευρωπαϊκά κονδύλια. Στο άξονα των ελληνοτουρκικών το παιχνίδι προσεχώς θα παιχθεί στο πεδίο των μεσογειακών χωρών, στο οποίο η Τουρκία θα επιδιώξει τη δική της διείσδυση ή επιστροφή. Οπως συνέβη και με την Αίγυπτο, η Αθήνα θα στήσει τα δικά της αναχώματα. Ενα ταξίδι που προγραμματίζεται προσεχώς στην Τυνησία υπηρετεί αυτό τον σχεδιασμό.

Το ισχυρό χαρτί απέναντι στην Αγκυρα, ωστόσο, είναι αμερικανικό – και σε αυτό καταγράφεται συναντίληψη ανάμεσα στο ΥΠΕΞ και το Μέγαρο Μαξίμου. Εγινε σαφές και κατά τις επαφές του Μπομπ Μενέντεζ στην Αθήνα. Η πρωτοβουλία για τον East Med Act, που αποτελεί πλέον νόμο του αμερικανικού κράτους και στην οποία πρωτοστάτησε ο επικεφαλής της Επιτροπής Εξωτερικών Σχέσεων της αμερικανικής Γερουσίας, λειτουργεί ενισχυτικά στο τρίγωνο Ελλάδα – Κύπρος – Ισραήλ. Περισσότερα όπλα μπορεί να προσφέρει και η νομοθετική πρόταση για την Αμερικανο-Ελληνική Αμυντική και Διακοινοβουλευτική Συνεργασία (U.S. – Greece Defense and Interparliamentary Partnership Act 2021) που προωθούν ο Μενέντεζ με τον Μάρκο Ρούμπιο, αλλά κυρίως η νέα συμφωνία με την Ουάσιγκτον για τις αμερικανικές βάσεις στην Ελλάδα. Η προοπτική η συμφωνία να είναι πλέον πενταετής προσδίδει τη δική της δυναμική, ενώ οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν ότι δίπλα σε Σούδα, Αλεξανδρούπολη και Λάρισα δεν αποκλείεται στην αμερικανική λίστα να προστεθεί και η Σκύρος, που ήδη αποτελεί την εγχώρια βάση των drones. Αυτό κι αν είναι μήνυμα από την Ουάσιγκτον στην Αγκυρα και την τουρκική γκρίνια για αποστρατιωτικοποίηση των νησιών. Αν όλα έχουν ετοιμαστεί στο τέλος Οκτωβρίου, ο Νίκος Δένδιας με τον Αντονι Μπλίνκεν μπορεί να βάλουν στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ τις τελικές υπογραφές.