Μια ανεξέλεγκτη επιστροφή

Το Σάββατο 21 Αυγούστου 2021 στο αεροδρόμιο «Νίκος Καζαντζάκης» του Ηρακλείου ήταν η πλέον τρομακτική εμπειρία που έχω ζήσει την περίοδο του πανδημίας. Τα νέα για τα αυξημένα κρούσματα στην Κρήτη τα είχα διαβάσει, αν και είχα ελάχιστη εικόνα από την τήρηση των μέτρων στο νησί αφού είχα την τύχη να μπορώ να μείνω σε σχετική κοινωνική απομόνωση. Το δε αεροδρόμιο δεν είναι ένα οποιοδήποτε επαρχιακό αεροδρόμιο, αλλά το δεύτερο σε κίνηση αεροδρόμιο της χώρας, που υποδέχεται έναν απίστευτο όγκο τουριστών που είναι προφανές πως αδυνατεί να εξυπηρετήσει. Σε οποιαδήποτε άλλη περίοδο της ζωής μας θα ήταν σίγουρα ενοχλητικό. Οταν όμως διαφημίζουμε πως είναι ασφαλές να ταξιδεύεις στην Ελλάδα, όταν έχουμε ακούσει εκατοντάδες παραινέσεις περί «ατομικής ευθύνης», το πράγμα ξεφεύγει.

Μπήκα σε ένα αεροδρόμιο γεμάτο, αρκετά βρώμικο και κλειστό, με κεντρικό κλιματισμό, χωρίς να μπαίνει αέρας από πουθενά. Πέρασα τον πρώτο έλεγχο περιμένοντας σε μια ουρά με κόσμο που κόλλαγε ο ένας πάνω στον άλλον χωρίς ποτέ κανένας υπάλληλος να μας κάνει παρατήρηση. Ενώ είχα φροντίσει να έχω πάνω μου το πιστοποιητικό εμβολιασμού μου, δεν το έλεγξε κανείς. Την ίδια ακριβώς εμπειρία μου περιέγραψαν δεκάδες φίλοι που ταξίδεψαν αεροπορικώς και ακτοπλοϊκώς φέτος το καλοκαίρι, με λίγες εξαιρέσεις.

Ο χώρος των αναχωρήσεων ήταν μια κόλαση για κάποιον που αγχώνεται να μη νοσήσει. Ημασταν όλοι ο ένας πάνω στον άλλο διότι απλώς δεν χωρούσαμε αλλιώς. Η κατάσταση στις τουαλέτες απλώς δεν περιγράφεται. Για να δει κάποιος τις πληροφορίες για την πτήση του έπρεπε να στριμωχτεί μαζί με πολλούς άλλους κάτω από μια μονάχα οθόνη σε ολόκληρο τον χώρο των πυλών αναχωρήσεων. Ο οποίος χώρος, όπως πολύ γρήγορα ανακάλυψα, ήταν ακόμη χειρότερος από ό,τι είχα ήδη αντικρίσει, πολύ μικρός, με λίγες καρέκλες. Και πάλι ήμασταν ο ένας πάνω στον άλλον, σε ένα κλειστό κουτί, με ανθρώπους να ψάχνουν μανιωδώς κάποιο κάθισμα ή να βολεύονται σε περβάζια και πατώματα, αφήνοντας παντού σκουπίδια (οι καθαρίστριες προσπαθούσαν αλλά ήταν ελάχιστες), όπου ένιωθες ότι αναπνέεις τον αέρα του άλλου, μαζί με τις μυρωδιές του και τις αναθυμιάσεις του φαγητού του, καθώς το μόνο ζεστό γεύμα που σερβιριζόταν ήταν χοιρινός γύρος.

«Μένουμε ασφαλείς»,
πιο ειρωνικό από ποτέ

Αν κατάφερνες, με αρκετή τύχη, να βρεις μια καρέκλα, θα είχες και τη μεγάλη χαρά να βλέπεις τις μεγάλες οθόνες που κρέμονταν πάνω από τα κεφάλια μας και έπαιζαν σε λούπα διαφημιστικά σποτ για τον εμβολιασμό με το σύνθημα «Μένουμε Ασφαλείς», που έμοιαζε πιο ειρωνικό από ποτέ. Μπορεί και να έπιανες τον εαυτό σου να κάνεις σκέψεις του τύπου «όλοι από κάτι κάποτε θα πάμε» ή να βάζεις τα γέλια δυνατά την ώρα που άκουγες τη φωνή στα μεγάφωνα να μας λέει πως πρέπει να κρατάμε αποστάσεις. Επειτα από μία ώρα στον θάλαμο αερίων, κάποιος είχε την ιδέα να ανοίξει μια αίθουσα η οποία ήταν άδεια αλλά δεν είχε ούτε ένα κάθισμα, με μόνη επιλογή να κάτσουμε κατάχαμα. Οχι ότι είχε κανένα νόημα τελικά αφού, έπειτα από καθυστέρηση μιας ώρας, σταθήκαμε στην ουρά για επιβίβαση, σαν τις σαρδέλες στην κονσέρβα, χωρίς κανείς, ποτέ, να κοιτάξει το πιστοποιητικό που υποτίθεται πως ήμασταν όλοι υποχρεωμένοι να έχουμε.

Τι να σου κάνει, λοιπόν, η ατομική ευθύνη όταν δεν μπορείς αντικειμενικά να προστατευτείς; Και μάλιστα σε χώρους που συνδέονται άμεσα με τη δήθεν «βαριά βιομηχανία» μας; Ή μήπως έπειτα από όλα αυτά, απορεί κανείς όταν άλλες χώρες, όπως π.χ. η Γερμανία, ανακοινώνουν καραντίνες για τους πολίτες τους που επιστρέφουν από την Ελλάδα;