Σημάδια ανάκαμψης, αλλά και κίνδυνοι

Σε συνεχή τεστ «αντισωμάτων» υποβάλλει η πανδημία την ευρωπαϊκή και ελληνική οικονομία που δοκιμάζονται από την επιμονή της μετάλλαξης Δέλτα καιη αβεβαιότητα συνεχίζει να δηλώνει παρούσα παρά τα θετικά στοιχεία και τις αισιόδοξες προβλέψεις για το 2021. Οι αναλυτές βλέπουν ότι η ανάκαμψη θα συνεχιστεί με «υγιή» ρυθμό όλο το καλοκαίρι και η ισχυρή αύξηση που παρουσίασε το ΑΕΠ στη ζώνη του ευρώ κατά το 2ο τρίμηνο είναι πιθανό να επαναληφθεί τους επόμενους μήνες παρά την εξάπλωση της Δέλτα. Οι νότιες οικονομίες παρά ταύτα υστερούν, με τους ταξιδιωτικούς περιορισμούς να εξακολουθούν να περιορίζουν την τουριστική βιομηχανία.

Η εξαρτώμενη, πάντως,από τον τουρισμό ελληνική οικονομία βλέπει θετικά σημάδια για την πορεία της οικονομίας φέτος ενώ και οι προβλέψεις των αναλυτών – παρά την αβεβαιότητα – προκαλούν συγκρατημένη αισιοδοξία για την ανάκαμψη. Το πρώτο όμως επίσημο κρατ τεστ θα γίνει στις αρχές Σεπτεμβρίου όταν θα καταγραφείαπό τη στατιστική υπηρεσία ο ρυθμός ανάπτυξης για το δεύτερο τρίμηνο και θα βγει ο «λογαριασμός» συνολικά για το πρώτο εξάμηνο και των τουριστικών εισπράξεων που εκτιμώνται στο 60% του 2019. Το οικονομικό επιτελείο φαίνεται να ξαναγράφει πάντως τις προβλέψεις για πάνω από το 4% (από 3,6% αρχικά). Σημειώνεται ότι η ύφεση στην ελληνική οικονομία εξασθένησε σημαντικά στο πρώτο τρίμηνο του 2021, σε 2,3%, έναντι αναθεωρημένης επί τα βελτίω πτώσης του ΑΕΠ στο τελευταίο τρίμηνο του 2020 (-6,9%) και οριακής ύφεσης 0,5% στο αντίστοιχο τρίμηνο πέρυσι.

ΤΙ ΒΛΕΠΟΥΝ ΟΙ ΟΙΚΟΙ. Παρά τους κινδύνους από τη μετάλλαξη οι οίκοι βλέπουν ισχυρή ανάκαμψη το 2021 που στηρίζεται κυρίως στις προοπτικές ανάκαμψης του τουρισμού, με τη Fitch να προβλέπει ρυθμό στο 4,3% (από 3%), τη Citi στο 5,3% (από 4,1%) και την Bank Of America στο 5,1%. Στην τελευταία της ανάλυση η Capital Economics βλέπει ισχυρή ανάπτυξη για την Ελλάδα στο 6,3% το 2021 προβαίνοντας σε μία αναθεώρηση των εκτιμήσεων που έκαναν λόγο για αναπτυξιακή έκρηξη 8%.

Λιγότεροι από τους μισούς διαχειριστές κεφαλαίων της Bank of America (σε νέα έρευνα του Αυγούστου) αναμένουν επιπλέον ανάκαμψη της ευρωπαϊκής οικονομίας μέσα στους επόμενους μήνες, που το ποσοστό αυτό είναι χαμηλότερα από τον περασμένο Ιούνιο. Οι χαμηλές προσδοκίες των επενδυτών οφείλονται κυρίως στις επιπτώσεις της μετάλλαξης Δέλτα, με το 19% των ερωτηθέντων στην έρευνα της BofA να τη χαρακτηρίζει ως τον μεγαλύτερο κίνδυνο. Πάντως, σύμφωνα με την Capital Economics, η παγκόσμια ανάκαμψη βρίσκεται στο ζενιθ της, όμως η ιστορία της ανάκαμψης είναι ακόμα ζωντανή, εξηγώντας δηλαδή ότι η αρχική μεταπανδημική εκτίναξη πλησιάζει στο ζενίθ της, αλλά η στήριξη από τις πολιτικές αναμένεται να επιτρέψουν την ανάπτυξη κατά τα επόμενα δύο χρόνια.Επίσης, σύμφωνα με την JP Morgan, οι ρυθμοί των εμβολιασμών έχουν επιβραδύνει σε όλη την Ευρώπη, ενώ στην Ελλάδα έχουν πέσει στο μισό. Εκτιμά ότι η Ελλάδα χρειάζεται 192 ημέρες για να πιάσει το 80% για να «νικηθεί» η μετάλλαξη Δέλτα. Σε γενικές γραμμές βλέπει ραγδαία αύξηση των κρουσμάτων το φθινόπωρο στην Ευρώπη που θα οδηγήσει στην επαναφορά κάποιων περιοριστικών μέτρων. Εκτιμά ότι η οικονομία της ευρωζώνης θα αναπτυχθεί κατά 5,1% φέτος και κατά 5,2% το 2022.

ΤΑ ΘΕΤΙΚΑ ΣΗΜΑΔΙΑ. Μέχρι στιγμής τα επίσημα στοιχεία από τη Eurostat εκπέμπουν θετικά σημάδια για την πορεία του ΑΕΠ χωρίς όμως να λείπουν και οι εκτιμήσεις για διαφορετικές ταχύτητες σε Βορρά και Νότο λόγω του αποτυπώματος στην τουριστική βιομηχανία. Σε ένα τέτοιο κλίμα οι επιδόσεις των οικονομιών για το δεύτερο τρίμηνο του έτους εδειξαν αντοχές καθώς η Eurostat επιβεβαίωσε την επιστροφή σε αναπτυξιακούς ρυθμούς τόσο σε ευρωζώνη και στο σύνολο της Ενωσης. Το εποχικά προσαρμοσμένο ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 2,0% στη ζώνη του ευρώ και κατά 1,9% στην ΕΕ, σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο, ενώ σε ετήσια βάση αυξήθηκε κατά 13,6% στην ευρωζώνη και κατά 13,2% στην ΕΕ, μετά από τη μείωση κατά 1,3% και στην ευρωζώνη και στην ΕΕ το προηγούμενο τρίμηνο.