Οι υπουργοί – θεατές κούρασαν

Δύσκολα θα μπορούσε να καταλάβει κανείς ποια χρονιά συνέβη το περιστατικό, αν απλά έβλεπε το βίντεο με την απεργιακή κινητοποίηση της Πέμπτης στο λιμάνι του Πειραιά. Το σκηνικό θα μπορούσε να είχε εκτυλιχθεί τον Ιούλιο του 2011, όταν συνδικαλιστές έριχναν λάδια στον δρόμο για να εμποδίσουν τους τουρίστες που βρίσκονταν στα λεωφορεία να βγουν από το λιμάνι του Πειραιά. Τότε το happening το είχε εμπνευστεί το συνδικαλιστικό σωματείο των ιδιοκτητών ταξί, σύσσωμη η αντιπολίτευση στήριζε τους απεργούς και ο τότε υπουργός Τουρισμού Παύλος Γερουλάνος προσπαθούσε να προειδοποιήσει «δεν είναι ώρα ο τουρισμός να γίνει πεδίο μάχης, πρέπει να δουλέψουμε συλλογικά για να τον προστατέψουμε».

Αντίστοιχες δηλώσεις έκανε την Πέμπτη και ο υπουργός Ναυτιλίας Γιάννης Πλακιωτάκης σχολιάζοντας την απεργιακή κινητοποίηση των ναυτεργατών. Ανάμεσα στα δύο περιστατικά, όμως, υπάρχουν δύο κομβικές διαφορές. Το κλίμα της εποχής και η αντίδραση των πολιτών. Η άκριτη στήριξη σε κάθε σηκωμένη γροθιά που επί χρόνια η κοινωνία πείστηκε ότι αποτελεί ένδειξη δημοκρατικότητας και το αντίθετό της ένδειξη αυταρχισμού, πλέον δεν υπάρχει. Η απεργία της Πέμπτης ουσιαστικά ανεστάλη χάρη στην αντίδραση των ίδιων των πολιτών που είχαν φτάσει στο λιμάνι για να ταξιδέψουν και τελευταία στιγμή πληροφορήθηκαν ότι, παρότι είχε κριθεί παράνομη, θα γινόταν κανονικά. Αγανακτισμένοι ταξιδιώτες που επί ώρες περίμεναν στοιβαγμένοι στο λιμάνι επιτέθηκαν στους απεργούς. «Αντε βρείτε καμιά δουλειά, ρε, να κάνετε» φώναζε ένας προς τους συνδικαλιστές, ενώ άλλος απευθυνόμενος στους λιμενικούς τούς καλούσε «να φωνάξετε τον εισαγγελέα τώρα». Τελικά, έπειτα από ώρες ταλαιπωρίας, η απεργία μετατέθηκε για τις 10 Ιουνίου. Αντίστοιχες οργισμένες αντιδράσεις ακούστηκαν πριν από δύο εβδομάδες, όταν συνδικαλιστές του μετρό πραγματοποίησαν στάση εργασίας, παρότι είχε κριθεί καταχρηστική από το δικαστήριο. Η μέθοδος είναι γνωστή: όταν μια απεργία κρίνεται καταχρηστική, επαναπροκηρύσσεται από άλλο δευτεροβάθμιο σωματείο. Οπερ και εγένετο στην περίπτωση του μετρό, με αποτέλεσμα την αγανάκτηση των πολιτών. Διότι πέρα από τις απεργίες και τα αιτήματα – δίκαια ή μη – υπάρχει κάτι που ονομάζεται… κοινωνική ευαισθησία. Επί χρόνια οι δημοκρατικές άμυνες της κοινωνίας και του πολιτικού συστήματος απέναντι στον εκβιασμό βαφτίζονταν «ακροδεξιά ρητορική» και «αυταρχισμός».

Πλέον η κοινωνία δείχνει έτοιμη να δει μια κυβέρνηση απλά να εφαρμόζει τον νόμο. Να προστατεύει τους πολλούς. Και όχι να βλέπει υπουργούς σε ρόλο παρατηρητών και σχολιαστών των εξελίξεων, όπως συμβαίνει σήμερα. Πολλώ δε μάλλον, οφείλει να το κάνει μια κυβέρνηση η οποία επαίρεται ότι προηγείται στις δημοσκοπήσεις με 14 μονάδες. Υστερα από χρόνια, το συλλογικό αίσθημα δείχνει να αλλάζει και πρέπει να το αντιληφθούν πρωτίστως οι κυβερνώντες, παύοντας να σύρονται, φοβούμενοι ενδεχόμενο πολιτικό κόστος. Οι πολίτες κουράστηκαν να αποτελούν παράπλευρη απώλεια συντεχνιακών εκβιασμών και δύσκολα πλέον πείθονται από την ιδεολογικοποίηση του ατομικού ή κλαδικού συμφέροντος. Το δικαίωμα της απεργίας, που διαχρονικά αποτέλεσε αδιαφιλονίκητο μέσο εκβιασμού του πολιτικού συστήματος από επαγγελματικές ομάδες σε ένα χρεοκοπημένο κράτος, ασκήθηκε τόσες φορές και τόσο καταχρηστικά, που τελικά «ξεχείλωσε». Εκφυλίστηκε. Η κοινωνία κουράστηκε. Υπάρχει όμως και κάτι πιο ανησυχητικό που συνέβη εξαιτίας της κατάχρησης του δικαιώματος της απεργίας. Απαξιώθηκε κάθε λογική διεκδίκηση και κάθε δίκαιο αίτημα των εργαζομένων. Κι αυτό είναι επικίνδυνο.