Τα επόμενα βήματα για ένα εμβόλιο του λαού

Η απόφαση της κυβέρνησης Μπάιντεν να σταματήσει να αντιτίθεται σε μια παραίτηση από ορισμένα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας για τα εμβόλια COVID-19, σύμφωνα με τους κανόνες του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου, είναι μια ευπρόσδεκτη κίνηση. Αλλά ο τερματισμός της πανδημίας απαιτεί επίσης αύξηση της μεταφοράς γνώσεων και τεχνολογίας, καθώς και δημόσια παραγωγή τέτοιων εμβολίων.

Οι κυβερνήσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες, στην Ευρώπη και αλλού, αφού έδωσαν μεγάλες επιδοτήσεις για την ανάπτυξη των εγκεκριμένων εμβολίων, μπορούν και πρέπει να πιέσουν τις εταιρείες να μοιραστούν τις γνώσεις που βοήθησαν να προσφέρουν τα δημόσια χρήματα. Γνωρίζουμε ότι αυτό μπορεί να γίνει επειδή η κυβέρνηση Μπάιντεν έχει ήδη πείσει την Johnson & Johnson να μοιραστεί την τεχνολογία της με τη Merck για να ενισχύσει την εγχώρια παραγωγή του εμβολίου της μιας δόσης. Σίγουρα οι άλλες εταιρείες, που έχουν επωφεληθεί από τη δημόσια υποστήριξη, θα μπορούσαν να πιεστούν να κάνουν το ίδιο, με παραγωγή σε όλον τον κόσμο.

Η Moderna, η οποία βασίστηκε σχεδόν πλήρως στη χρηματοδότηση της κυβέρνησης των ΗΠΑ, έχει ήδη δηλώσει ότι δεν θα επιβάλει το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας της. Αλλά το εμβόλιο mRNA της χρησιμοποιεί κάποιες γνώσεις άλλων εταιρειών, οι οποίες με τη σειρά τους θα μπορούσαν να μηνύσουν οποιονδήποτε άλλον παραγωγό. Λέγεται επίσης ότι προσαρμόζονται εύκολα για να λαμβάνουν υπόψη νέες παραλλαγές. Η ανάγκη για τη δημόσια παραγωγή τέτοιων εμβολίων είναι σαφής. «Για λιγότερα από όσα ξοδεύει η κυβέρνηση των ΗΠΑ για την αντιμετώπιση του COVID-19 καθημερινά», σημειώνει ο Οργανισμός Υπεράσπισης Υγείας της PrEP4All, «μπορεί να δημιουργηθεί μια μονάδα για να παράγει αρκετή ικανότητα παρασκευής εμβολίων mRNA για τον εμβολιασμό ολόκληρου του κόσμου σε έναν χρόνο, με κάθε δόση να κοστίζει μόνο 2 δολάρια».

Η ανάγκη για τη δημόσια παραγωγή γίνεται ακόμη πιο ισχυρή όταν κάποιος θεωρεί ότι μόλις περιοριστεί η πανδημία, η ζήτηση για εμβόλια είναι πιθανό να επανέλθει σε πολύ χαμηλότερα «κανονικά» επίπεδα. Για να κερδίσουμε τον αγώνα ενάντια στον ιό, πρέπει να οικοδομήσουμε και να αναπτύξουμε δημόσιες παραγωγικές ικανότητες στις ΗΠΑ και σε άλλες χώρες. Και όταν ο COVID-19 αντιμετωπιστεί, αυτές οι εγκαταστάσεις πρέπει να διατηρηθούν για μελλοντικές πανδημίες. Ο κόσμος χρειάζεται απεγνωσμένα την παραίτηση από τις πατέντες (TRIPS) και ισχυρότερα μέτρα για να εξασφαλίσει τη μεταφορά γνώσεων και τεχνολογίας για την παραγωγή εμβολίων COVID-19. Αλλά πρέπει επίσης να αρχίσουμε να προετοιμαζόμαστε για εξίσου εξαιρετικές περιστάσεις στο μέλλον. Οι γνώσεις από τις οποίες εξαρτάται η υγεία και η ευημερία μας πρέπει να χρηματοδοτούνται και να διαδίδονται δημόσια.

Η Τζαϊάτι Γκος είναι καθηγήτρια Οικονομικών στο Jawaharlal Nehru University στο Νέο Δελχί, εκτελεστική γραμματέας της International Development Economics Associates και μέλος της Ανεξάρτητης Επιτροπής για τη Μεταρρύθμιση Διεθνούς Εταιρικής Φορολογίας.