Τι θα γίνει με τα χρήματα των Γκέιτς;

«Απλώς φανταστείτε πόσο πολλές ώρες ψυχοθεραπείας για ζευγάρια έχεις την πολυτέλεια να πληρώσεις όταν συμπεριλαμβάνεσαι στους πλουσιότερους ανθρώπους του κόσμου. Ή τo αίσθημα του κοινού σκοπού που σφυρηλατείς όταν μεγαλώνεις τρία παιδιά και διαχειρίζεσαι μαζί με τη σύντροφό σου ένα φιλανθρωπικό ίδρυμα με κεφάλαιο 50 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Και μετά σκεφτείτε πως ούτε καν αυτά δεν είναι αρκετά για να σας κρατήσουν μαζί». Αυτά έγραφε τις προάλλες στη «Washington Post» η Λίζα Μπόνος, σε ένα άρθρο με τον ερωτηματικό τίτλο «Αν ο Μπιλ και η Μελίντα Γκέιτς δεν μπορούν να κάνουν έναν γάμο να δουλέψει, τι ελπίδα υπάρχει για εμάς τους υπόλοιπους;». Μία από τις ποικίλες αντιδράσεις που προκάλεσε η αναγγελία διαζυγίου του διασημότερου, ίσως, «power couple» του πλανήτη. Το θέμα ωστόσο απασχολεί περισσότερο τις οικονομικές, ή και γεωπολιτικές στήλες, παρά τις κουτσομπολίστικες: δεδομένων των ποσών που εμπλέκονται, το τι θα συμβεί με τις εκτεταμένες επενδύσεις και το φιλανθρωπικό έργο των Γκέιτς ενδιαφέρει τα υψηλότερα κλιμάκια κυβερνήσεων, επιχειρήσεων και μη κερδοσκοπικών οργανώσεων.

Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του «Forbes», το διαζύγιο του Μπιλ και της Μελίντα Γκέιτς έπειτα από 27 χρόνια γάμου, και 20 χρόνια κοινής δουλειάς στο πλαίσιο του ιδρύματος που φέρει το όνομά τους, ενδεχομένως να αποδειχθεί το ακριβότερο του κόσμου, ξεπερνώντας το διαζύγιο των 35 δισεκατομμυρίων δολαρίων ανάμεσα στον ιδρυτή της Amazon, τον Τζεφ Μπέζος, και τη Μακένζι Σκοτ. Ο συνιδρυτής της Microsoft είναι ο τέταρτος πλουσιότερος άνθρωπος στον κόσμο, με περιουσία που εκτιμάται στα 124 δισεκατομμύρια δολάρια. Η οικογένειά του είναι ο μεγαλύτερος ιδιοκτήτης αγροτικών εκτάσεων στις ΗΠΑ. Η προσωπική του επενδυτική εταιρεία, η Cascade Investment, διαθέτει μεγάλα μερίδια, μεταξύ άλλων, στην αλυσίδα πολυτελών ξενοδοχείων Four Seasons, στους Εθνικούς Σιδηροδρόμους του Καναδά, καθώς και στην AutoNation Inc, τη μεγαλύτερη εταιρεία λιανικής πώλησης επιχειρήσεων στις ΗΠΑ. Την ημέρα που αποκαλύφθηκε ότι παίρνουν διαζύγιο, τη Δευτέρα, ο 65χρονος Μπιλ Γκέιτς μετέφερε μέσω της Cascade Investment στην 56χρονη Μελίντα Φρεντς Γκέιτς μετοχές ύψους 1,8 δισ. δολαρίων στους καναδικούς Σιδηροδρόμους και την AutoNation. Αλλά αυτό είναι προφανώς μόλις ένα μικρό βήμα στον διαχωρισμό των περιουσιακών στοιχείων τους – που όπως έγινε γνωστό, θα γίνει με βάση συμφωνητικό το οποίο διαπραγματεύτηκαν προτού καταθέσουν αίτηση διαζυγίου.

Το Ιδρυμα Μπιλ και Μελίντα Γκέιτς, ο κορυφαίος ιδιωτικός θεσμός στην παγκόσμια δημόσια υγεία, που διοχετεύει κάθε χρόνο περίπου 5 δισεκατομμύρια δολάρια σε 135 χώρες ανά τον κόσμο, και έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση του Covax, του παγκόσμιου προγράμματος εμβολιασμού κατά της Covid-19, δεν κινδυνεύει φαινομενικά, ακόμα και αν το διαζύγιο δεν αποδειχθεί ομαλό. Το κεφάλαιο των 50 δισ. δολαρίων που διαθέτει είναι σύμφωνα με τους «New York Times» ένα αμετάκλητο φιλανθρωπικό ταμείο: δεν μπορεί να αφαιρεθεί ή να χωριστεί. Δεν υπάρχει ωστόσο νομική εντολή που να εμποδίζει τους δύο συμπροεδρεύοντες να αλλάξουν πορεία, κι ας δεσμεύτηκαν να «συνεχίσουν να εργάζονται από κοινού στους κόλπους του». Κάποιοι φοβούνται λοιπόν πως θα αφιερώνουν μελλοντικά στο Ιδρυμα λιγότερα χρήματα απ’ ό,τι θα έκαναν αν είχαν μείνει μαζί, και θίγουν με την ευκαιρία το ζήτημα του ελέγχου παντοδύναμων ιδιωτικών οντοτήτων όπως αυτό. Ορισμένοι εκφράζουν ανησυχίες πως ο Μπιλ Γκέιτς θα περνάει εφεξής περισσότερο χρόνο στο ιδιωτικό του γραφείο, το Gates Ventures και η σύντομα πρώην σύζυγός του θα αφιερωθεί περισσότερο στο Pivotal Ventures, το ταμείο επενδύσεων για τις γυναίκες που ίδρυσε το 2015. Αλλοι θεωρούν τους φόβους αυτούς υπερβολικούς, εκτιμούν μάλιστα πως η Μελίντα Γκέιτς, που παρουσιάζεται ως «ένθερμη φεμινίστρια», μπορεί να εξελιχθεί μελλοντικά σε μία «πολύ πιο προοδευτική δωρήτρια», μία «ξεχωριστή, σπουδαία φιλανθρωπική δύναμη». Η Μακένζι Σκοτ είναι σίγουρα ένα πρότυπο: δώρισε πέρυσι περίπου έξι δισεκατομμύρια δολάρια.