Λιβυκές ασκήσεις ισορροπίας

Το θέμα του τουρκολιβυκού μνημονίου βρίσκεται στο επίκεντρο των επαφών Ελλάδας – Λιβύης – Τουρκίας, με έναν διπλωματικό μαραθώνιο να βρίσκεται σε εξέλιξη, με έντονο παρασκήνιο. Η ακύρωση του μνημονίου είναι το ζητούμενο για την Ελλάδα, κάτι που αυτή την περίοδο χαρακτηρίζεται δύσκολο λόγω των συσχετισμών, με την Αθήνα να θέλει σε κάθε περίπτωση να αποφύγει ενδεχόμενη κύρωσή του από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, επιζητώντας μια σιωπηρή αδρανοποίησή του. Το θέμα έθεσε στις επαφές του στη Βεγγάζη ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας, που επέστρεψε στη χώρα μία εβδομάδα μετά την επίσκεψη που πραγματοποίησε στην Τρίπολη, συνοδεύοντας τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη.

Σε αυτό το πλαίσιο ιδιαίτερης σημασίας για την ελληνική πλευρά είναι η άφιξη σήμερα στην Αθήνα του επικεφαλής του Προεδρικού Συμβουλίου της Λιβύης Μοχάμεντ αλ Μένφι, ο οποίος θα έχει αύριο συνάντηση τόσο με την Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου όσο και με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, τον οποίο είχε συναντήσει και στην Τρίπολη. Το ταξίδι Μένφι στην Ελλάδα μία μέρα μετά την επίσκεψη του Αμπντούλ Χαμίντ Ντμπεϊμπά στην Τουρκία, με 14 υπουργούς και τον επικεφαλής των ενόπλων δυνάμεων, χαρακτηρίζεται από διπλωματικές πηγές ως ένα μήνυμα τήρησης ισορροπιών από την πλευρά της Τρίπολης, που σίγουρα δεν επιθυμεί ρήξη με την Αθήνα. Αντίθετα, όπως σημειώνουν αρμόδιες πηγές, τόσο η επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη στη Λιβύη όσο και η άμεση ανταπόκριση του Μένφι να επισκεφθεί την Αθήνα αποδεικνύουν διάθεση της Τρίπολης για επανεκκίνηση των σχέσεων και οικοδόμηση αμοιβαίας εμπιστοσύνης. Για την Αθήνα άλλωστε η Λιβύη εκτός από μια χώρα γεωστρατηγικής σημασίας έχει και σημαντικό οικονομικό ενδιαφέρον, με την ελληνική πλευρά να θέλει να δραστηριοποιηθεί στην περιοχή και να συνάψει συμφωνίες με φόντο τόσο την ενέργεια όσο και την ανοικοδόμηση της χώρας. Σε αυτό το πλαίσιο η επαναλειτουργία τόσο της ελληνικής πρεσβείας στην Τρίπολη, με επιτετραμμένο τον Ιωάννη Σταματέκο, όσο και του προξενείου στη Βεγγάζη, με πρόξενο τον Αχιλλέα Ρακίνα, χαρακτηρίζεται ιδιαίτερης σημασίας.

ΦΙΕΣΤΑ ΣΤΗΝ ΑΓΚΥΡΑ. Απέναντι στις προσπάθειες της Αθήνας στέκεται η Αγκυρα, με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να υποδέχεται χθες με μεγαλοπρεπή φιέστα στην Τουρκία τον μεταβατικό πρωθυπουργό της Λιβύης Αμπντούλ Χαμίντ Ντμπεϊμπά, συνοδεία 14 υπουργών και του αρχηγού των ενόπλων δυνάμεων, για συναντήσεις και υπογραφή σειράς συμφωνιών. Ο Ερντογάν έκανε αναφορά στο τουρκολιβυκό μνημόνιο χαρακτηρίζοντάς το υπέρ των συμφερόντων και των δύο χωρών, κάτι που επανέλαβε και ο Ντμπεϊμπά, δηλώνοντας ανοιχτός για συνεννόηση και με άλλες χώρες της περιοχής. Ο Ντμπεϊμπά αναφέρθηκε επίσης στην επιθυμία της Λιβύης για ενίσχυση της συνεργασίας με την Τουρκία στον τομέα της ενέργειας.

Στα κοινά συμφέροντα Ελλάδας – Λιβύης αναφέρθηκε από την πλευρά του ο αναπληρωτής πρωθυπουργός της χώρας Χουσεΐν Ατίγια Αμπντούλ Χαφέεζ αλ Κατράνι κατά τη συνάντησή του με τον Δένδια στη Βεγγάζη, ο οποίος επανέλαβε τη στήριξη της Αθήνας στη μεταβατική κυβέρνηση της Λιβύης και στη διεξαγωγή των εκλογών, στέλνοντας μήνυμα για αποχώρηση όλων των ξένων στρατευμάτων και των ξένων μισθοφόρων από το έδαφός της. Ο ΥΠΕΞ ευχαρίστησε ιδιαίτερα τον Κατράνι για την ευθεία τοποθέτησή του όσον αφορά το «παράνομο» τουρκολιβυκό μνημόνιο καθώς και για την απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων να μην το κυρώσει. Οι θαλάσσιες ζώνες και μια μελλοντική συμφωνία Αθήνας – Τρίπολης ήταν επίσης στην ατζέντα των συζητήσεων του ΥΠΕΞ. Ο Δένδιας είχε συνάντηση και με τον πρόεδρο της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης Αγκίλα αλ Σάλεχ, με επίκεντρο την εμβάθυνση των διμερών σχέσεων.

ΣΤΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ. Την Τετάρτη και εκτός συγκλονιστικού απροόπτου ο Δένδιας αναχωρεί για την Τουρκία, με πρώτο σταθμό το Πατριαρχείο και δεύτερο την Αγκυρα για συνάντηση με τον ομόλογό του Μεβλούτ Τσαβούσογλου σε ένα δύσκολο περιβάλλον. Η διάθεση της Αγκυρας να θέσει τις διεκδικήσεις της επί τάπητος έχει καταστεί σαφής, ενώ ο Δένδιας, σύμφωνα και με την κυβερνητική εκπρόσωπο Αριστοτελία Πελώνη, θα μεταφέρει «από πρώτο χέρι» τις απόψεις της ελληνικής πλευράς καθώς και ότι δεν θα είναι αυτή που θα δώσει οποιαδήποτε άλλοθι στην Τουρκία.