Απόηχοι μιας συμπαράστασης

Η σχετική μαζικότητα και η συμμετοχή μιας μερίδας της νεολαίας τις προηγούμενες ημέρες στο κίνημα συμπαράστασης στα αιτήματα του Κουφοντίνα, ξάφνιασε και δημιούργησε πολλές απορίες. Ποιοι διαδήλωναν καθημερινά και συγκρούονταν με τις αστυνομικές δυνάμεις και ποιοι προέβαιναν και προβαίνουν ακόμα σε βίαιες ενέργειες καταδρομικού τύπου εναντίον συγκεκριμένων στόχων; Τι ακριβώς υπερασπίζονταν; Την τήρηση των κανόνων του κράτους δικαίου, όπως ισχυρίζονταν ή τον τρομοκράτη και την όλη του λογική και πρακτική; Μια μεγάλη μερίδα των διαδηλωτών, νεολαίων κυρίως, ανήκουν σε έναν νέου τύπου αριστερίστικο γαλαξία. Οι νέοι αυτοί, ερήμην του ιστορικού φορτίου και των τραγωδιών του κομμουνιστικού κινήματος, είναι γοητευμένοι ακόμα από τον «μύθο του αντάρτη» και εκφέρουν έναν επιθετικό και φανατικό αντισυστημικό λόγο, εντάσσοντας σ’ αυτόν και την υπεράσπιση των αιτημάτων του Κουφοντίνα. Μια άλλη κατηγορία είναι όσοι ανήκουν στον γνωστό – άγνωστο αντεξουσιαστικό/αναρχικό χώρο. Δεν τους ενδιαφέρει τόσο η τήρηση ή μη των νόμων στην υπόθεση Κουφοντίνα, όσο η στιγμή, για να παρέμβουν με τον δικό τους γνωστό βίαιο τρόπο στη συγκυρία. Αλλωστε, είναι υπαρκτή η αντίφαση ανάμεσα στα όσα κηρύττει αυτός ο χώρος για έναν αναρχικό/ελευθεριακό κομμουνισμό και στις απλοϊκές λαϊκοδημοκρατικές αναλύσεις της «17 Νοέμβρη» και την εγχώρια μικροαστική αριστερή εθνικιστική μεσότητα που εξέπεμπαν.

Τι είναι όμως αυτός ο ηλικιακός/κοινωνικός χώρος, που συχνά πυκνά εμφανίζεται στη συγκυρία, είτε ως κουκουλοφόροι, είτε, πιο κακόηχα, ως μπαχαλάκηδες; Είναι, πρωτίστως, αποτέλεσμα μιας διπλής γενικευμένης κρίσης: Των ιδεολογικών μηχανισμών του κράτους αφενός και των κομμάτων της αριστερής διαμαρτυρίας αφετέρου. Οι ιδεολογικοί μηχανισμοί όπως η οικογένεια, το σχολείο, ο στρατός, η εκκλησία, αδυνατούν πλέον ολοσχερώς, να επιτελέσουν τη λειτουργία της ποικιλότροπης εκπαίδευσης των νέων και της κατανομής και ένταξής τους στις ανάλογες κοινωνικές εργασιακές και ιεραρχικές θέσεις. Τα δε αριστερά κόμματα αδυνατούν να υποδεχθούν τα τμήματα του νεανικού πληθυσμού που «εκβράζουν» οι υπό κρίση ιδεολογικοί μηχανισμοί και να εκφράσουν πολιτικά το εργασιακό και κοινωνικό τους αδιέξοδο. Ετσι ένας ικανός αριθμός αυτών των νέων τοποθετείται στον πολιτικό και κοινωνικό χώρο που διακηρύσσει ότι είναι έξω από τους μηχανισμούς του κράτους, αντιτάσσεται στην εξουσία τους και οι «αγωνιστικές» πρακτικές του είναι εκτός των ορίων της νομιμότητας. Βέβαια, ο σχετικά μαζικός εγχώριος αντεξουσιαστικός χώρος, με τις κάθε είδους πρακτικές του και τις βερμπαλιστικές και απίστευτα αφελείς και απλοϊκές απόψεις του, δεν προσφέρει καμιά διέξοδο στα αδιέξοδα της μητροπολιτικής νεολαίας παρά μόνο τη δυνατότητα έκφρασης της οργής της και τη στιγμιαία σύγκρουση με τους κατασταλτικούς κρατικούς μηχανισμούς. Αυτό μάλιστα, δεν συμβαίνει μόνο στις παρυφές της πολιτικής διαμάχης, αλλά και σε άλλες κοινωνικές περιοχές, όπως οι αθλητικές και ποδοσφαιρικές κυρίως, όπου εκδηλώνονται συχνότατα βίαιες συγκρούσεις με τις αστυνομικές δυνάμεις. Πάντως όλες αυτές οι πρακτικές πρέπει να αντιμετωπίζονται ως πολιτικό και κοινωνικό φαινόμενο και όχι ως ενέργειες προβοκατόρων, όπως συνηθίζεται.

Παρά τα όσα λέγονται δε, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν έχει σχέση με αυτόν τον χώρο, ούτε πολύ περισσότερο με την τρομοκρατία, όπως κατηγορείται τελευταία με αφορμή τις αφελείς ή και ιδιοτελείς δηλώσεις κάποιων στελεχών του. Απλά, ήταν αδιανόητη η αναγωγή της φυλακής της έκτισης της ποινής ενός κρατουμένου σε κεντρική αιχμή της όξυνσης της πολιτικής διαπάλης.

Ο Κώστας Καρακωτιάς είναι νομικός – κριτικός βιβλίου