Παρηγορητικές σκιές

H επικαιρότητα χθες το μεσημέρι είχε ως εξής. Στις 27 Δεκεμβρίου αρχίζει ο εμβολιασμός. Θετικός ο πρόεδρος Μακρόν, σε αναμμένα κάρβουνα οι άλλοι ηγέτες. Ισως και λιγότερα από 9 άτομα στο ρεβεγιόν. Στις 15 ποσοστιαίες μονάδες η διαφορά ΝΔ και ΣΥΡΙΖΑ. Mε το χιλιόμετρο η χρέωση στα διόδια.

Παύση. Μήνυμα από τον πιο ευαίσθητο άνθρωπο που κατέχει αυτή τη στιγμή θεσμικό αξίωμα στην Ελλάδα. «Ας μη συμφιλιωθούμε με την απώλεια», μας καλεί η Κατερίνα Σακελλαροπούλου. «Ας μην τη συνηθίσουμε. Ας μην ξεχάσουμε όσους έφυγαν, έστω κι αν η ανάμνησή τους εξουθενώνει την ηθική μας αντοχή».

Ναι, το πιο συγκλονιστικό πρωτοσέλιδο του 2020 ήταν εκείνο των New York Times με ημερομηνία 24 Μαΐου. Περιλάμβανε τα ονόματα των 1.000 από τους 100.000 νεκρούς του κορωνοϊού που θρηνούσε ήδη η χώρα. Δίπλα σε κάθε όνομα, η ηλικία του και μια φράση από τον επικήδειο ή κάτι που χαρακτήριζε τον θανόντα. «Μια ανυπολόγιστη απώλεια» ήταν ο τίτλος της εφημερίδας. ‘Η, όπως το θέτει η Πρόεδρος της Δημοκρατίας, «μια πραγματικότητα που μας τραυματίζει συλλογικά, ένας απολογισμός που μας μουδιάζει ως κοινωνία».

Σε μια χριστουγεννιάτικη συνέντευξή του, που αποσπάσματά της δόθηκαν χθες στη δημοσιότητα, ο βασιλιάς της Σουηδίας Κάρολος Γουσταύος παραδέχεται ότι η χώρα του απέτυχε να προστατεύσει τους ηλικιωμένους στους οίκους ευγηρίας. «Σκέφτομαι όλους εκείνους που δεν μπόρεσαν να αποχαιρετήσουν τους οικείους τους», είπε. «Νομίζω ότι το να μην μπορείς να πεις ένα ζεστό αντίο είναι μια βαριά και τραυματική εμπειρία».

Ναι, αυτή η αδυναμία του αποχαιρετισμού είναι η πιο συγκλονιστική διάσταση αυτής της πανδημίας. Και δεν αφορά μόνο τους νεκρούς και τους συγγενείς τους, τις λαβωμένες οικογένειες «που δεν ξέρουν πώς να πενθήσουν τον “απόντα θάνατο” των αγαπημένων τους», αλλά όλους μας. Γιατί, όπως εξηγεί η Κατερίνα Σακελλαροπούλου, οι άνθρωποι αυτοί «δεν είναι “ξένοι νεκροί”, απλοί αριθμοί σε μιαν αδιάφορη στατιστική. Εχουν όνομα και πρόσωπο. Είναι πατέρες, μητέρες, αδέλφια, φίλοι. Οταν τους θυμόμαστε, όταν τους μνημονεύουμε, τους ξαναφέρνουμε ανάμεσά μας. Οταν τους ονομάζουμε, δεν τους αφήνουμε να νεκρωθούν οριστικά».

Η ίδια ονομάζει μερικούς. Τον πρώτο νεκρό, τον εκπαιδευτικό Μανώλη Αγιομυργιαννάκη από το Ηράκλειο. Τον ορειβάτη Μιχάλη Τσουκιά, την 37χρονη βοηθό ακτινολόγου Ευαγγελία Γαζέπη, τον 39χρονο ντι τζέι Δημήτρη Μπέλλο. Είναι άνθρωποι που για τον έναν ή τον άλλο λόγο έγιναν γνωστοί, συζητήθηκαν, βγήκαν από την ανωνυμία. Υπάρχουν κι όλοι οι άλλοι, χιλιάδες άλλοι, που δεν έγινε γνωστή κάποια φράση από τον επικήδειό τους. Ας τους θυμόμαστε κι ας τους ονομάζουμε. Γιατί έτσι, «αθέατοι πια, αλλά ονομασμένοι, οι νεκροί μας γίνονται φιλικοί, παρηγορητικές σκιές στη δύσκολη καθημερινότητά μας».

Για φαντάσου! Να παρηγορούν οι νεκροί τους ζωντανούς, να τους καθαρίζουν το μυαλό, να τους φωτίζουν τον δρόμο. Σοφά λόγια.