Γεωπολιτικές ισορροπίες και ολέθρια σφάλματα

Τελικά ο τούρκος πρόεδρος αποδεικνύεται φιλέλληνας γιατί με την υπερδραστηριότητά του σε Μεσόγειο, Λιβύη κ.λπ. ξύπνησε την εν υπνώσει από δεκαετίες ελληνική διπλωματία και διέλυσε το δόγμα Μολυβιάτη για τα ελληνοτουρκικά: Dolce far niente. Ή, καλύτερα, «Ανάβαλε το πρόβλημα που αδυνατείς να επιλύσεις τώρα αναμένοντας καλύτερες συνθήκες». Μόνο που οι καλύτερες (;) συνθήκες δεν έρχονται ποτέ. Αυτός είναι ο αδήριτος νόμος της Realpolitik.

Ετσι, ενώ η Ελλάδα στην αρχή σερνόταν αμήχανη πίσω από τις προκλήσεις του κ. Ερντογάν, μετά άρχισε και η ίδια να δημιουργεί τα δικά της γεωπολιτικά προηγούμενα εκνευρίζοντας τον Σουλτάνο. Το ότι μάλιστα ο ίδιος επείγεται να υλοποιήσει άμεσα τις πτωχοαλαζονικές φαντασιώσεις του, είναι για εμάς δώρο. Δηλαδή η προσβολή του διεθνούς δικαίου – διάβαζε του status quo.

Η χώρα μας διεκδίκησε νέες συμμαχίες που φτάνουν ως τον Περσικό Κόλπο και διεύρυνε παλαιές που είχαν ατονήσει. Κυρίως έφερε προ των ευθυνών της την Ευρωπαϊκή Ενωση που αποδεικνύεται ελάχιστα (φιλο)ευρωπαϊκή και καθόλου ένωση. Η κυρία Μέρκελ – μαζί με την Ισπανία, την Ολλανδία, την Ιταλία κ.λπ. – λίγο πριν από το πολιτικό της τέλος καταντά θλιβερή φιγούρα άνευ ουσιαστικού κύρους καθώς επιτρέπει στα οικονομικά συμφέροντα της χώρας της ν’ αδιαφορούν για την κοινή μοίρα της Ευρώπης. Αντίθετα, ο κ. Μακρόν εξελίσσεται σε ηγέτη πρώτης γραμμής και ένας πολιτικός που διαθέτει ευρωπαϊκό όραμα και διαβλέπει τον ισλαμικό κίνδυνο… Αμφότερες βέβαια, Γερμανία και Γαλλία, φρόντισαν να πουλήσουν όπλα στους δύο εμπλεκομένους, με το ΝΑΤΟ να κρατάει ανεπίτρεπτα ίσες αποστάσεις και τις ΗΠΑ να διχάζονται ανάμεσα σε δύο πολιτικές. Του Τραμπ και του Πομπέο.

Ολα αυτά μάς δίδαξαν εκ νέου το παλιό μάθημα: «Αληθινός σύμμαχος είναι αυτός με τον οποίο συμπλέουν τα συμφέροντά σου. Αλλιώς λειτουργείς ως προτεκτοράτο».

Απ’ την άλλη ο πασιφιστικός βολονταρισμός της Μέρκελ θυμίζει Τσάμπερλεν εμπρός στον Χίτλερ. Ο Ερντογάν ΔΕΝ θα σταματήσει πριν διαμοιραστεί ισομερώς το Αιγαίο και καταστεί η Ελλάδα οιονεί δορυφόρος της Τουρκίας. Αυτή είναι μια αλήθεια που πλέον συνειδητοποιούν και η πολιτική και η στρατιωτική μας ηγεσία. Προετοιμαζόμενες ανάλογα. Ηδη από το 1978 ο Νίκος Πουλαντζάς, προλαβαίνοντας τον Κονδύλη, έγραφε στα «ΝΕΑ» πως ο τουρκικός ιμπεριαλισμός είναι η μέγιστη, εθνική μας απειλή.

Τα Ιμια και τα τραγικά λάθη του κ. Σημίτη με την de facto δημιουργία γκρίζων ζωνών και τη συνθήκη της Μαδρίτης που αναγνώρισε ζωτικά (!) συμφέροντα της γείτονος στο Αιγαίο, τώρα πληρώνονται.

Κι άλλο (παλιό) μάθημα: «Δεν υποστέλλεις ΠΟΤΕ τη σημαία σου από εθνικό έδαφος, κατοχυρωμένο από εθνικούς αγώνες και διεθνείς συνθήκες». Τα Δωδεκάνησα (και τα Ιμια) τα απελευθέρωσε ο ελληνικός στρατός από την ιταλική Κατοχή, γεγονός που αναγνώρισαν οι συνθήκες των νικητών. Ωστε να συντελεστεί λίγο μετά το άλλο έγκλημα, στρατηγικά μεθοδευμένο, της εισβολής και της κατοχής σχεδόν της μισής Κύπρου από τον Αττίλα. Αυτόν που τώρα χαϊδεύουν και ΕΕ και ΗΠΑ εις βάρος των Κούρδων, των Αρμενίων, των Ελλήνων κ.ά. Ο τούρκος ηγέτης μάλιστα τόλμησε να ζητήσει αναθεώρηση της Συνθήκης της Γενεύης ενώπιον του τότε Προέδρου της Δημοκρατίας!

Κατά τα δραματικά γεγονότα των Ιμίων το 1996 όφειλε η πολιτική ηγεσία να ακούσει τη στρατιωτική και ν’ αφήσει την τελευταία να πράξει αυτό για το οποίο εκπαιδεύεται μια ζωή: την υπεράσπιση του πατρίου εδάφους. Επειδή κάθε ενδοτισμός αργά ή γρήγορα πληρώνεται.

Ευχόμαστε ποτέ στο μέλλον ένα τέτοιο ολέθριο σφάλμα να μην επαναληφθεί.

Ο Μάνος Στεφανίδης είναι καθηγητής ΕΚΠΑ