Ανοσοθεραπεία στον {LF}καρκίνο ουροδόχου κύστεως

Ο καρκίνος της ουροδόχου κύστεως αποτελεί τον δεύτερο σε συχνότητα καρκίνο του ουροποιητικού συστήματος, μετά τον καρκίνο του προστάτη και τον πέμπτο συνηθέστερο καρκίνο στην Ευρώπη. Η πλειονότητα των ασθενών διαγιγνώσκεται σε πρώιμο στάδιο, αλλά ένα σημαντικό ποσοστό των ασθενών αυτών θα εμφανίσει υποτροπή νόσου εντός της 5ετίας. Η ανοσοθεραπεία αποτελεί μία ελπιδοφόρα και αποτελεσματική θεραπευτική επιλογή στο προχωρημένο στάδιο ουροθηλιακού καρκίνου ουροδόχου κύστεως, και μάλιστα από το 2016 έχουν εγκριθεί από τον Αμερικανικό Οργανισμό Φαρμάκων και Τροφίμων (FDA) μονοκλωνικά αντισώματα όπως το Atezolizumab, το Pembrolizumab, το Nivolumab, το Durvalumab και το Avelumab.

Στο πρόσφατο συνέδριο της Αμερικανικής Εταιρείας Κλινικής Ογκολογίας (ASCO) 2020 ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχαν τα αποτελέσματα της πολυκεντρικής, τυχαιοποιημένης μελέτης φάσης ΙΙΙ JAVELIN Bladder 100, που ανέδειξε την υπεροχή προσθήκης του μονοκλωνικού αντισώματος έναντι του συνδέτη προγραμματισμένου κυτταρικού θανάτου 1 (PD-L1) Avelumab στην υποστηρικτική αγωγή, ως θεραπεία συντήρησης μετά από θεραπεία 1ης γραμμής, σε ασθενείς με τοπικά προχωρημένο ή μεταστατικό ουροθηλιακό καρκίνωμα ουροδόχου κύστεως.

Στη μελέτη αυτή 700 ασθενείς με προχωρημένο ουροθηλιακό καρκίνωμα που είχαν ολοκληρώσει επιτυχώς θεραπεία 1ης γραμμής με βάση την πλατίνα, τυχαιοποιήθηκαν να λάβουν είτε τον συνδυασμό υποστηρικτικής αγωγής με Avelumab είτε μόνο υποστηρικτική αγωγή. Η θεραπεία συντήρησης με Avelumab μείωσε τον κίνδυνο θανάτου κατά 31% έναντι της υποστηρικτικής αγωγής, με τη μέση ολική επιβίωση να αυξάνει από 14,3 σε 21,4 μήνες. Οφελος στην ολική επιβίωση καταδείχθηκε και στον υποπληθυσμό με PD-L1 θετική νόσο. Το Avelumab ήταν ασφαλές, με προβλεπόμενο και καλά διαχειρίσιμο προφίλ τοξικότητας. Θα πρέπει να τονιστεί ότι είναι η πρώτη φορά που μια τυχαιοποιημένη μελέτη καταδεικνύει όφελος επιβίωσης για την ανοσοθεραπεία ως μέρος της αρχικής αντιμετώπισης της νόσου. Ανάλογες προσπάθειες όπου αντίστοιχα ανοσοθεραπευτικά φάρμακα συνδυάστηκαν εξαρχής με τη χημειοθεραπεία δεν οδήγησαν σε όφελος επιβίωσης.

Συμπερασματικά, πετυχαίνοντας τόσο τον πρωταρχικό όσο και τους δευτερεύοντες στόχους της, η κλινική μελέτη JAVELIN Bladder 100 είναι η πρώτη μελέτη που αποδεικνύει όφελος επιβίωσης από τη χρήση του Avelumab ως θεραπεία συντήρησης μετά από 1ης γραμμής χημειοθεραπεία σε ασθενείς με τοπικά προχωρημένο ή μεταστατικό ουροθηλιακό καρκίνωμα ουροδόχου κύστεως. Τα αποτελέσματα αυτά πιθανόν να οδηγήσουν στην έγκριση του Avelumab ως θεραπεία συντήρησης, αποτελώντας τη νέα θεραπεία επιλογής στην εν λόγω ομάδα ασθενών.

Ο Θάνος Δημόπουλος είναι καθηγητής Θεραπευτικής Αιματολογίας – Ογκολογίας, πρύτανης του ΕΚΠΑ