Προετοιμασία για «καυτό» φθινόπωρο

Ο κορωνοϊός και τα ελληνοτουρκικά έσβησαν τις προσδοκίες για κανονικότητα από το φετινό καλοκαίρι. Μέσα σε αυτό το κλίμα, τα στρατηγεία στο Μέγαρο Μαξίμου, στην Κουμουνδούρου και στη Χαριλάου Τρικούπη προετοιμάζονται σε βάθος για ένα δύσκολο φθινόπωρο και χειμώνα, ερχόμενο, το καθένα, όπως είναι φυσικό, αντιμέτωπο και με τους δικούς του φόβους και αδυναμίες.

Η πανδημία είναι αυτή που θα ορίσει στον μεγαλύτερο βαθμό την παραγωγή πολιτικής και ατζέντας το επόμενο διάστημα. Πρόκειται για μια πρόκληση με δύο «πόδια», το υγειονομικό και αυτό της οικονομίας, που και τα δύο θα έχουν κοινωνικό αποτύπωμα που δεν έχει μετρηθεί ακόμη. Η πιθανότητα να έχουμε κι άλλα ξεσπάσματα της διασποράς του ιού φοβίζει την κυβέρνηση και τα κόμματα, πόσω μάλλον που όλοι αντιλαμβάνονται ότι δεν θα είναι εφικτό να ξαναεπιβληθούν τα αυστηρά μέτρα τύπου lockdown που τον περιόρισαν αρχικά. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι ο Μητσοτάκης επέλεξε αυτή την εβδομάδα να δώσει ο ίδιος προσωπικά το μήνυμα υπενθύμισης του κινδύνου της πανδημίας κι ότι εξετάζονται σχέδια για νέα μέτρα.

Στην οικονομία, από την άλλη, επανήλθαν οι προβλέψεις της ύφεσης και μαζί τους η κοινωνική ανασφάλεια, έπειτα από μια περίοδο συγκρατημένης αισιοδοξίας από το τέλος των Μνημονίων, την αλλαγή κυβέρνησης και τις θετικές αναπτυξιακές προοπτικές. Η κυβέρνηση και τα κόμματα αναμένουν, φυσικά, το τελικό μέγεθος της απώλειας από τη θερινή τουριστική σεζόν, γνωρίζοντας ότι το επόμενο διάστημα θα φέρει διαξιφισμούς για το μείγμα των μέτρων ανάκαμψης και στήριξης όσων έχουν πληγεί.

Η διάθεση των χρημάτων από το Ταμείο Ανάκαμψης της ΕΕ θα είναι, άρα, το μεγάλο στοίχημα για όλους, τόσο για τον Κυριάκο Μητσοτάκη που θα υπογράψει τη χάραξη πολιτικής όσο και για τον Αλέξη Τσίπρα και τη Φώφη Γεννηματά που θα κονταροχτυπηθούν για το ποιος είναι ο εκφραστής της προοδευτικής αντιπολίτευσης στη χώρα.

Η μάχη του ΣΥΡΙΖΑ και του ΚΙΝΑΛ αναμένεται να έχει μεγάλο πολιτικό ενδιαφέρον. Για το μεν ΚΙΝΑΛ το μεγάλο στοίχημά του είναι ταυτοτικό και υπαρξιακό και η Φώφη Γεννηματά θα επιχειρήσει να αποτινάξει τις προσπάθειες ετεροπροσδιορισμού του ΚΙΝΑΛ σε σχέση με τον ΣΥΡΙΖΑ ή τη ΝΔ.

Για τον Αλέξη Τσίπρα, από την άλλη, είναι προφανές ότι το μεγαλύτερο πρόβλημά του είναι το ίδιο του το κόμμα. Ο ΣΥΡΙΖΑ εξακολουθεί να έχει σοβαρά εσωκομματικά προβλήματα και διαφωνίες ιδεολογικής ταυτότητας τα οποία θα πρέπει να ξεκαθαρίσουν στο συνέδριο. Η θέση του είναι ακόμη πιο δύσκολη, όμως, μετά τις πρόσφατες αποκαλύψεις για την περίοδο διακυβέρνησής του και τις προαναγγελίες ότι θα ακολουθήσουν και άλλες.

Νέα Δημοκρατία

Προτεραιότητα η αξιοποίηση του ευρωπακέτου με το βλέμμα στη ΔΕΘ

Η κυβέρνηση στην παρούσα φάση βρίσκεται σε επιφυλακή για την υγειονομική διαχείριση της πανδημίας και, ταυτόχρονα, κλείνει τις προγραμματικές της εκκρεμότητες ώστε το επόμενο διάστημα να αφιερωθεί απερίσπαστη στην ανάκαμψη της οικονομίας και τη διαχείριση της καθημερινότητας. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, ούτε το μπαράζ νομοσχεδίων των προηγούμενων δυο εβδομάδων, ούτε ότι στο πρώτο υπουργικό συμβούλιο του δεύτερου έτους της κυβέρνησης Μητσοτάκη, έγινε απολογισμός του κυβερνητικού έργου πριν από τον επαναπροσδιορισμό στόχων. Παράλληλα, συνεχίζει τις διπλωματικές της κινήσεις για τα ελληνοτουρκικά, θεωρώντας πως η στάση κι οι χειρισμοί της αποδίδουν θετικά.

Προτεραιότητα αποτελεί, προφανώς, η κατάρτιση του κυβερνητικού σχεδίου για τα χρήματα από το ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάκαμψης. Για τον σκοπό αυτό δεν επιστρατεύτηκε μονάχα η επιτροπή «σοφών» υπό τον Χριστόφορο Πισσαρίδη, αλλά και τα συναρμόδια υπουργεία και ο μηχανισμός του κόμματος που καταγράφει για το Μαξίμου ανάγκες που προκύπτουν σε όλη την Ελλάδα. Με το Ταμείο θα συνδεθεί και ο επικείμενος ανασχηματισμός, ώστε να ενισχύσει τη λειτουργικότητα του κυβερνητικού σχήματος για μια περίοδο οργάνωσης κι εφαρμογής μεταρρυθμίσεων.

Η φιλοδοξία είναι το κυβερνητικό σχέδιο να είναι έτοιμο τις αρχές Σεπτεμβρίου, γιατί θα ορίσει σε μεγάλο βαθμό τις διακηρύξεις της φετινής ΔΕΘ και για να κοινοποιηθεί στα ευρωπαϊκά όργανα και να προχωρήσει όσο πιο γρήγορα γίνεται το «ξεκλείδωμα» του μεριδίου της χρηματοδότησης που μας αναλογεί.

Για τον Κυριάκο Μητσοτάκη ο μεγάλος πολιτικός στόχος είναι να μην επαναληφθεί η εικόνα μιας Ελλάδας που ψηφίζει μεταρρυθμίσεις που της επιβάλλονται έξωθεν. Θέλει το σχέδιο να ανήκει στην Ελλάδα και να συνιστά μια θετική ατζέντα που θα καλλιεργήσει προσδοκίες στην ελληνική κοινωνία για την αντιμετώπιση μεγάλων χρόνιων παθογενειών.

ΣΥΡΙΖΑ

Η «αντιμνημονιακή» ατζέντα και το ξεκαθάρισμα του συνεδρίου

Ο ΣΥΡΙΖΑ όσο πιο πολύ πιέζεται από τα εσωκομματικά ζητήματά του κι από τις αποκαλύψεις για τα στελέχη του, τόσο πιο πολύ θα οξύνει τη ρητορική του, ποντάροντας στο να συσπειρώσει τη βάση του με αντισυστημικό λόγο κι επιθέσεις προς τα ΜΜΕ.

Το επόμενο διάστημα θα πλασάρει μια νέου τύπου «αντιμνημονιακή» ατζέντα με επίκεντρο την ύφεση και τη διάθεση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης. Στον ΣΥΡΙΖΑ αντιλαμβάνονται επίσης ότι θα πρέπει να στοχεύσουν στη μεσαία τάξη, στα κοινωνικά κι επαγγελματικά στρώματα που του κόστισαν την εξουσία. Στα ανοίγματά του αυτά αποδίδεται κι η επιθετική γλώσσα που έχει υιοθετήσει στα εθνικά θέματα, όπου το κόμμα υψώνει πλέον πατριωτικούς τόνους.

Παράλληλα, όμως, επείγει το κλείσιμο των εσωκομματικών ζητημάτων ώστε να υπάρχει πια ένα συνεκτικό ιδεολογικό αφήγημα για την ταυτότητά του. Στο πλαίσιο αυτό εκκρεμούν το συνέδριο και ο ανασχηματισμός των τομεαρχών. Το δεύτερο θα προηγηθεί χρονικά και θα μας δώσει μια γεύση των ισορροπιών και των προτεραιοτήτων του Τσίπρα. Το ερώτημα όμως είναι τι θα κάνει με στελέχη που παράγουν συνεχώς αρνητική δημοσιότητα, όπως ο Νίκος Παππάς, τον οποίο το κόμμα στηρίζει μεν, επισήμως, αλλά δεν κρύβονται καθόλου οι επιφυλάξεις στο βάθος.

Το μεγάλο ξεκαθάρισμα θα γίνει στο συνέδριο που αναμένεται το φθινόπωρο. Εκεί θα επισημοποιηθεί ο μετασχηματισμός σε ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, θα αποτυπωθούν οι νέοι συσχετισμοί και θα μετρηθούν τα στελέχη και οι τάσεις θα βγάλουν τα όπλα τους. Απόφαση κλειδί θεωρείται το πρόσωπο του επόμενου γραμματέα, με τον Νάσο Ηλιόπουλο να αποτελεί σταθερά την πρώτη επιλογή.

ΚΙΝΑΛ

Το στοίχημα της αυτόνομης πορείας και τα «πυρά» σε δύο μέτωπα

Για το ΚΙΝΑΛ το μεγάλο στοίχημα είναι η διατήρηση της αυτόνομης προοδευτικής ταυτότητάς του. Η ατζέντα του για το επόμενο διάστημα έχει δυο βασικά σκέλη. Το πρώτο είναι αυτό που αφορά το είδος της αντιπολίτευσης που θα ασκήσει στην κυβέρνηση και το δεύτερο είναι αυτό της αντεπίθεσης στον ΣΥΡΙΖΑ. Παράλληλα, θα ολοκληρώσει τις εσωκομματικές του διεργασίες για τη Συνδιάσκεψη και την εκλογή νέων οργάνων του.

Σε ό,τι αφορά την αντιπολιτευτική τακτική του, το ΚΙΝΑΛ αφοσιώνεται στον σχεδιασμό που περιγράφει ως «υπεύθυνη» ή/και «παραγωγική» αντιπολίτευση, επιχειρώντας να κατοχυρώσει την εικόνα ενός κόμματος που δεν λέει απλώς «όχι σε όλα», ούτε κινείται μονάχα προς ικανοποίηση των παραδοσιακών αντανακλαστικών του. Το ΚΙΝΑΛ θεωρεί ότι ο ρόλος του είναι να ελέγχει, να αντιπροτείνει και να διαπραγματεύεται τη στήριξή του, όπως έκανε την προηγούμενη περίοδο με τις προτάσεις του για τα πρώτα μέτρα στήριξης της πανδημίας και στο νομοσχέδιο για τις διαδηλώσεις – παρότι ο ρόλος του σε αυτό υπονομεύτηκε από την εσωκομματική σύγκρουση με το παπανδρεϊκό μπλοκ.

Σε ό,τι αφορά τον ΣΥΡΙΖΑ, το ΚΙΝΑΛ πλέον δεν βάζει απλώς διαχωριστική γραμμή αλλά στρέφει ευθέως τα πυρά του. Οι αποκαλύψεις για τα στελέχη του και τον τρόπο που χειρίστηκε την εξουσία οδήγησαν τη Χαριλάου Τρικούπη σε αλλαγή στρατηγικής, βάζοντας στο στόχαστρο πια το «ηθικό πλεονέκτημα». Η Φώφη Γεννηματά έχει καταστήσει σαφές ότι θεωρεί ότι ο ΣΥΡΙΖΑ και ο αρχηγός του δεν έχουν το «ηθικό ανάστημα» και την «πολιτική αξιοπιστία» για να εκφράσει την προοδευτική αντιπολίτευση και σε αυτό θα τον «χτυπήσει» πολιτικά.