Το άλλο κρατικό παράδειγμα

«Μετά την απόφαση της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς των ΗΠΑ για την υπόθεση Novartis», είπε ο Στέλιος Πέτσας στο μπρίφινγκ της Δευτέρας, «γίνεται προφανές ότι αναδεικνύονται δύο μείζονος σημασίας ζητήματα: πρώτον, αποδεικνύεται έμπρακτα ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ δεν ενδιαφέρθηκε για το πραγματικό σκάνδαλο, δεν προχώρησε στην τεκμηρίωσή του και δεν έκανε τίποτα για την αποζημίωση του Δημοσίου. Αντίθετα, αναλώθηκε σε μια επαίσχυντη προσπάθεια σπίλωσης πολιτικών της αντιπάλων, χωρίς κανένα στοιχείο. Δεύτερον, δικαιώνεται πλήρως ο Κυριάκος Μητσοτάκης που – από το 2018 μιλώντας στη Βουλή – υπογράμμιζε την ύπαρξη σκανδάλου και κατήγγελλε την τότε κυβέρνηση ότι σκόπιμα στρέφεται σε λάθος κατεύθυνση και αδρανεί ως προς το πραγματικό σκάνδαλο».

Αυτός ήταν ο πρόλογος για να ανακοινωθεί κι επισήμως ότι «η κυβέρνηση κινητοποιεί τον κρατικό μηχανισμό και το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους, προκειμένου να αξιοποιήσει κάθε πρόσφορο τρόπο αποζημίωσης του ελληνικού Δημοσίου». Εντάξει, μπορεί η εισαγωγή να διανθίστηκε με μπόλικα κλισέ της τρέχουσας κομματικής σύγκρουσης. Η είδηση όμως της κινητοποίησης του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους στέλνει ένα μήνυμα που υπερβαίνει τον καβγά γαλάζιων και συριζαίων για «το μεγαλύτερο σκάνδαλο από συστάσεως ελληνικού κράτους» που μετατράπηκε στη «μεγαλύτερη σκευωρία». Εκπέμπει την ιδέα πως το συγκεκριμένο κράτος θα αποπειραθεί – διεκδικώντας χρήματα από την εταιρεία για τις παράνομες ενέργειές της επί του εδάφους του – να δείξει ότι λειτουργεί πλέον ως ευνομούμενη πολιτεία. Οχι σαν μια χώρα όπου οι δουλειές κλείνονται με βαλίτσες και μαύρα. Αλλά σαν μια όπου οι κανόνες – και οι ποινές που τους συνοδεύουν – δεν ψηφίζονται απλά, εφαρμόζονται κιόλας. Οπότε όλοι οφείλουν να τους σέβονται. Και ποια καλύτερη ευκαιρία για παραδειγματισμό των οποιωνδήποτε δυνητικών παραβατών από τον εξαναγκασμό μιας πολυεθνικής να αποδώσει στο κράτος τις ζημιές που του προκάλεσε;

Το κρατικό υπόδειγμα που αποπειράται να χτίσει με την εν λόγω κίνηση η κυβέρνηση, βέβαια, στοχεύει και στην ανάδειξη των διαφορών που διακηρύττει πως έχει με τον ΣΥΡΙΖΑ.  Η μέθοδος είναι απλή. Αν σκεφτεί κανείς ότι στον εξωδικαστικό συμβιβασμό που κατέληξαν οι ΗΠΑ με τη φαρμακευτική η τελευταία συμφώνησε να πληρώσει πρόστιμα εκεί και για τις δωροδοκίες στην Ελλάδα, και μετά συνυπολογίσει πως στα ελληνικά κρατικά ταμεία προς το παρόν δεν μπαίνει τίποτα, μάλλον κατανοεί ότι οι αριστερές ρητορικές κορόνες για το σκάνδαλο είχαν τόση αξία όση οι κραυγές για τα νταούλια κάποτε. Ηταν, με άλλα λόγια, σχεδιασμένες για εσωτερική επικοινωνιακή – και μόνο – κατανάλωση. Το συνολικό πακέτο που θα δώσει στο αμερικανικό Δημόσιο η Novartis φθάνει τα 345 εκατ. δολάρια. Τα 225 εκατ. θα τα πληρώσει η Novartis Hellas. Πρόκειται, άρα, για διόλου ευκαταφρόνητο ποσό το οποίο, παρ’ όλα αυτά, η προηγούμενη κυβέρνηση εμφανίζεται να καταφρόνησε για χάρη του πολεμικού της αφηγήματος ενάντια στο επάρατο παλαιοκομματικό σύστημα. Ή αν προτιμάτε για χάρη των πολακικών μεθόδων αντιπαράθεσης με τον πολιτικό της αντίπαλο.

Ακόμη δεν είναι γνωστό το ύψος της αποζημίωσης που θα μπορούσε να αξιώσει στην παρούσα φάση το ελληνικό Δημόσιο από τη Novartis. Το μόνο βέβαιο είναι πως αφού εκείνη προσδιορισθεί και μέχρι να εισπραχθεί από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους θα νομιμοποιείται κάποιος να υποστηρίζει ότι τόσο κόστισε τελικά η συριζαϊκή καμπάνια ανάδειξης του περιλάλητου ηθικού πλεονεκτήματος της Αριστεράς. Σε χρήμα. Γιατί το ουσιαστικό κόστος της παρατεταμένης πόλωσης στην ελληνική πολιτική σκηνή είναι σαν αυτό της παλιάς διαφήμισης από την ανάποδη: όχι ανεκτίμητο, ανυπολόγιστο.