Μια υπόθεση-πρόκληση {LF}για τη χώρα μας

Τον Δεκέμβριο του 2018 εκδόθηκε η πρώτη απόφαση του Τμήματος Ευρείας Σύνθεσης του Δικαστηρίου του Στρασβούργου που καταδίκασε τη χώρα μας για την υποχρεωτική εφαρμογή της Σαρία σε  κληρονομική υπόθεση.

Η Σαρία είναι μια μορφή ισλαμικού δικαίου και κυρίως ισλαμικός θρησκευτικός κώδικας διαβίωσης που ρυθμίζει έναν ισλαμικό τρόπο ζωής. Δεν είναι ένα κείμενο αλλά χιλιάδες κείμενα που προσπαθούν να ερμηνεύσουν το Κοράνι. Για τους μουσουλμάνους έλληνες υπηκόους η Σαρία είχε και ένα αυστηρό δικονομικό σκέλος, την υποχρεωτική δικαιοδοσία του Μουφτή. Στην Ευρωπαϊκή Ενωση, δεν εφαρμόζεται παρά μόνο στην Ελλάδα, όπου οι μουσουλμάνοι Ελληνες έχουν τη δυνατότητα να προσφύγουν στον Μουφτή για υποθέσεις γάμου, διαζυγίου, διατροφών, επιτροπειών, κηδεμονιών, επιτροπείας, διαθηκών και την εξ αδιαθέτου διαδοχή. Αξιοσημείωτο είναι ότι η Σαρία δεν εφαρμόζεται ούτε στην Τουρκία από το 1926!

Το ΕΔΔΑ στην πρώτη απόφαση του 2018 έκρινε ότι η διαφορετική μεταχείριση που υπέστη η προσφεύγουσα ως κληρονόμος από διαθήκη από Ελληνα μουσουλμάνο σε σχέση με χήρα που κληρονομούσε από διαθήκη από Ελληνα μη μουσουλμάνο δεν ήταν αντικειμενικά και εύλογα αιτιολογημένη. Το Στρασβούργο επίσης έκρινε ότι η άρνηση στα μέλη θρησκευτικής μειονότητας να επιλέξουν και να ωφεληθούν οικειοθελώς από το δίκαιο που ισχύει για όλους συνιστούσε διακριτική μεταχείριση και παράλληλα παραβίαζε το δικαίωμα ελεύθερης αυτοδιάθεσης και προστασίας της περιουσίας τους.

Η χώρα μας από τις 15.1.2018 άλλαξε τη νομοθεσία της και πλέον η επιλογή της Σαρία είναι προαιρετική και μη δεσμευτική για τους Ελληνες μουσουλμάνους.

Η δεύτερη απόφαση που εκδόθηκε πρόσφατα επί της ίδιας υπόθεσης και παρουσιάζεται από «ΤΑ ΝΕΑ» αφορά την καταβολή αποζημίωσης και ηθικής βλάβης στην προσφεύγουσα.

Με μια ασυνήθιστη απόφαση το Στρασβούργο το 2020 καλεί την Ελλάδα να διασφαλίσει την αποκατάσταση της κληρονομιάς της χήρας, όπως αυτή αποτυπώνεται στη δημόσια διαθήκη που κατέλιπε ο αποβιώσας σύζυγός της.

Είναι μια ενδιαφέρουσα υπόθεση και μια πρόκληση της χώρας μας για αποκατάσταση παραβιασθέντων θεμελιωδών δικαιωμάτων.

Ο Βασίλης Χειρδάρης είναι δικηγόρος