«Δεν είμαστε ο κόσμος, αλλά μονάδες μέσα στον κόσμο»

Η τελευταία φορά που συγκινήθηκα με μια ολοκληρωμένη αφήγηση ήταν… διαβάζοντας το «Ν’ ακούω καλά τ’ όνομά σου» του Σωτήρη Δημητρίου.

Αν μπορούσα να γράφω μετά μουσικής θα επέλεγα… ορχηστρική μουσική προκειμένου να μη διασπούν τα λόγια τον ειρμό της σκέψης μου. Ειδικότερα για να γράψω ποίηση επιλέγω ηπειρώτικα μοιρολόγια.

Το πιο οδυνηρό στη διαδικασία της συγγραφής είναι… να υποδύεται ο συγγραφέας δεκάδες ρόλους. Να μεταμορφώνεται σαν υπέρτατος ηθοποιός και με ταχύτατες εναλλαγές σε διαφορετικό πρόσωπο: σε άντρα, σε γυναίκα, σε μισητό και απεχθή χαρακτήρα, σε ανθρωπιστή, σε εγκληματία, σε δογματικό, να μεταλλάσσεται σε φονιά και πόσα ακόμη. Να ενεργεί και να αισθάνεται όπως ακριβώς καθένας από τους ήρωές του. Να μισεί, να φθονεί, να ζηλεύει, να ερωτεύεται, να βιώνει την απώλεια, να σπαράζει και την επόμενη στιγμή να χορεύει… Γιατί, αν δεν υποδυθεί και δεν ενδυθεί ως το μεδούλι τους ρόλους, δεν θα αποτυπωθεί μεστά, παραστατικά και με αληθοφάνεια στο κείμενο ο εκάστοτε χαρακτήρας.

Τρία βιβλία που θα πρότεινα οπωσδήποτε για μια βιβλιοθήκη Λυκείου θα ήταν: «Ενα παιδί μετράει τ’ άστρα» του Λουντέμη, «Κόμης Μοντεχρίστος» του Δουμά και «Η κοιλάδα με τις πεταλούδες» της Ελένης Δικαίου.

Η κριτική που αποδέχομαι αφορά οτιδήποτε γράφεται ή λέγεται με καλή προαίρεση και υπό την προϋπόθεση ότι ο κρίνων έχει μελετήσει το εκάστοτε βιβλίο μου. Οταν διαπιστώνω, κι αυτό είναι πολύ εύκολο, ότι το βιβλίο έχει διαβαστεί επιφανειακά, δεν αποδέχομαι την όποια κρίση, αρνητική ή θετική.

Η αυτοκριτική ξεκινάει από το τσαλάκωμα του «εγώ» μας, το χαμήλωμα της έπαρσής μας, κι από την κατανόηση ότι δεν είμαστε ο κόσμος αλλά μονάδες μέσα στον κόσμο.

Η αρχή ενός κλασικού βιβλίου που ζηλεύω είναι, καμία. Μπορεί να ζηλέψω στο σύνολό του ένα κείμενο, με την έννοια ότι βρίσκεται πολύ ψηλά στην αποτίμησή μου, αλλά δεν αποτελούν οι πρώτες φράσεις το κέντρισμα για να το διαβάσω. Γενικότερα είμαι θιασώτης της λεγόμενης γραμμικής αφήγησης, η οποία είναι και η δυσκολότερη στην προσπάθεια να κρατήσει ο συγγραφέας αμείωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη.

Οταν ακούω για την «κρίση της λογοτεχνίας» ή τη «λογοτεχνία της κρίσης» σκέφτομαι ότι ανέκαθεν οι άνθρωποι μιλούσαν για κρίση. Το νεότερο αμφισβητεί το παλαιότερο ή ακριβώς το αντίθετο το εξιδανικεύει. Οτι η σημερινή κρίση φαντάζει στον νου της πλειονότητας ως το μέγιστο κακό στην ιστορία της ανθρωπότητας, μη λογαριάζοντας το παρελθόν είτε γιατί δεν το γνωρίζει είτε γιατί οι κατοπινοί σπανίως ή ποτέ δε ρίχνουν το βλέμμα προς τα πίσω. Λες και γεννήθηκε ο κόσμος στη δική μας εποχή και ειδικά για εμάς. Οσον αφορά τη λογοτεχνία της κρίσης, σκέφτομαι ότι πρέπει να μεστώσουν πολλά στον νου μας ωσότου αποτελέσει πηγή έμπνευσης.

Το τελευταίο μυθιστόρημα του Γ. Καλπούζου «Εράν – Βυζαντινά αμαρτήματα» κυκλοφορεί από τις εκδ. Ψυχογιός. Το μυθιστόρημά του «Ιμαρέτ» τιμήθηκε με το Βραβείο Αναγνωστών του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου και έχει μεταφραστεί στα πολωνικά, στα τουρκικά, στα αραβικά και στα αγγλικά. Το μυθιστόρημά του «σέρρα-Η ψυχή του Πόντου» μεταφράστηκε στα αλβανικά, ενώ έχει μεταφερθεί στη θεατρική σκηνή σε σκηνοθεσία Σωτήρη Χατζάκη και ερμηνεία Χρύσας Παπά. Το μυθιστόρημά του «γινάτι-Ο σοφός της λίμνης» τιμήθηκε με το Βραβείο Βιβλιοπωλείων Public 2019.

{1BSYG}Γιάννης Καλπούζος{1BSYG}{CR}{2BTIT}Εράν {2BTIT}{CR}{3BEKD}Εκδ. Ψυχογιός, σελ. 608{3BEKD}{CR}{4BTIM}Τιμή 17,91 ευρ{4BTIM}ώ