Ποιος θα πληρώσει τη νέα κρίση;

Μόλις πριν από λίγους μήνες, η κυβέρνηση διαβεβαίωνε ότι η χώρα έχει μπει σε τροχιά βιώσιμης, διατηρήσιμης ανάπτυξης για όλους. Τώρα μπροστά στην εκδήλωση της νέας βαθιάς κρίσης, καθώς φουσκώνει το κύμα της ανεργίας και της φτώχειας, το κυβερνητικό αφήγημα αλλάζει. Η νέα διεθνής ύφεση αποδίδεται στον «αόρατο εχθρό» της πανδημίας. Οι πολίτες καλούνται να δείξουν εμπιστοσύνη στο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης, στη νέα μεγάλη κρατική παρέμβαση που θα οδηγήσει σε γρήγορη και κοινωνικά δίκαιη ανάκαμψη το 2021.

Ωστόσο, κανένα προπαγανδιστικό αφήγημα δεν μπορεί να συγκαλύψει για πολύ τη σκληρή πραγματικότητα. Η επιβράδυνση της διεθνούς οικονομίας και ιδιαίτερα της ευρωζώνης υπήρχε πριν τραβηχτεί το χειρόφρενο σε μεγάλο μέρος της παραγωγής λόγω της πανδημίας. Η νέα διεθνής κρίση, όπως και οι προηγούμενες, γεννήθηκε απ’ τη φυσιολογική λειτουργία της καπιταλιστικής οικονομίας. Αυτή η λειτουργία γεννά το μεγάλο μέγεθος υπερσυσσωρευμένου κεφαλαίου που δεν μπορεί να επενδυθεί στην παραγωγή με ικανοποιητικό ποσοστό κέρδους. Οι αστικές αναλύσεις σχετικά με την υψηλή έκθεση των τραπεζών σε «κόκκινα» δάνεια και σε ομόλογα υπερχρεωμένων κρατών, με την τάση απαξίωσης χρηματικού κεφαλαίου στα χρηματιστήρια, το «επενδυτικό κενό» στην παραγωγή, φωτίζουν επιμέρους όψεις αυτής της ενοχλητικής αλήθειας. Καμία σοβαρή αστική πρόβλεψη δεν επιβεβαιώνει τις κυβερνητικές υποσχέσεις για γρήγορη επιστροφή της Ελλάδας στο προ κρίσης επίπεδο το 2021. Οι πυλώνες του περιβόητου «ελληνικού μοντέλου της εξωστρέφειας», ο τουρισμός και οι μεταφορές, ανήκουν στους τομείς που δέχονται διεθνώς τα μεγαλύτερα πλήγματα. Χιλιάδες μικρομάγαζα θα απειληθούν με λουκέτο.

Η «κοινοτική αλληλεγγύη» μεταφράζεται μέχρι στιγμής στην προσφορά νέων δανείων, ενώ είναι δεδομένη η επιδείνωση του λόγου χρέους/ΑΕΠ. Την ίδια ώρα, η ανισόμετρη εκδήλωση των συνεπειών της κρίσης αυξάνει τις αντιθέσεις Γερμανίας – Ιταλίας στον σκληρό πυρήνα της ευρωζώνης και καθιστά αβέβαιη την πορεία της, παρά τους προσωρινούς εύθραυστους συμβιβασμούς. Οσο για την «κοινωνική δικαιοσύνη», γνωρίζουμε ήδη σήμερα, όπως και χθες, από ποιον παίρνει και ποιον στηρίζει το αστικό κράτος. Η πανδημία και η κρίση αξιοποιείται ως ευκαιρία για να κλιμακωθεί η επίθεση του κεφαλαίου, να μειωθούν μισθοί, να γενικευτεί το ελαστικό ωράριο, να προχωρήσουν απολύσεις, να μπουν εμπόδια στη συνδικαλιστική και πολιτική δράση.

Ο πραγματικός στόχος της μεγαλύτερης κρατικής παρέμβασης είναι να ανακάμψει η κερδοφορία του κεφαλαίου, φορτώνοντας τα φορολογικά βάρη και την αποπληρωμή των όποιων νέων δανείων στον λαό. Αυτή την κατεύθυνση στηρίζουν με μικροδιαφορές για τον χρόνο λήψης των μέτρων ΣΥΡΙΖΑ και ΚΙΝΑΛ. Οι μεγάλοι όμιλοι που τόσα χρόνια καταβάλλουν λιγότερο απ’ το 5% των ετήσιων φορολογικών εσόδων, καλούνται απλά να στηρίξουν τις επιχειρήσεις τους.

Το ζητούμενο για τον λαό είναι να μη δεχτεί να πληρώσει ξανά. Να οργανώσει την αντεπίθεσή του απέναντι στον ορατό εχθρό, το καπιταλιστικό σύστημα, που δείχνει σήμερα το απάνθρωπο πρόσωπό του στις ΗΠΑ και στην ΕΕ. Ο σοσιαλισμός είναι η μόνη διέξοδος απ’ την καπιταλιστική βαρβαρότητα. Είναι η ώρα των «αφανών ηρώων», των μισθωτών και αυτοαπασχολούμενων, να βάλουν αποφασιστικά τη σφραγίδα τους στις εξελίξεις.

Ο Μάκης Παπαδόπουλος είναι μέλος του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ