Τα όρια του app που θα προειδοποιεί για επαφές με κρούσματα του ιού

Η είδηση ήρθε από τη Γαλλία: με την άρση του lockdown, η κυβέρνηση θέλει να χρησιμοποιήσει μια εφαρμογή εύκολης ιχνηλάτησης για τα κρούσματα του κορωνοϊού – σε λίγες μέρες έρχεται και η σχετική ψηφοφορία στη Βουλή. Το application θα προειδοποιεί τον χρήστη ότι ήρθε σε επαφή με κάποιον που νοσεί από την Covid-19, διευκολύνοντας τον εντοπισμό. Και κάπως έτσι, η συζήτηση για τα όρια των μέτρων και τον περιορισμό των ατομικών δικαιωμάτων ξεκίνησε ξανά – αυτή τη φορά, όχι σε σχέση με ελευθερία της κίνησης, αλλά με το δικαίωμα στην ιδιωτικότητα.

ΝΑ ΓΙΝΟΥΝ ΜΑΖΙΚΑ ΤΕΣΤ. «Πρέπει να υπάρχουν εγγυήσεις, να υπάρχει διαφάνεια, όλα να υποτάσσονται στη λεγόμενη αρχή της αναλογικότητας», ανέφερε κατά την τελευταία εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών για την ιδιωτικότητα και τα προσωπικά δεδομένα ο Ευάγγελος Βενιζέλος, θέτοντας μια ακόμα διάσταση: για να είναι αποτελεσματική η εφαρμογή πρέπει να γίνουν μαζικά τεστ. «Εάν δεν υπάρχουν τεστ για τον κορωνοϊό τα οποία να γίνονται με μαζικό τρόπο, δεν έχει και νόημα να παρακολουθείς τις επαφές κάποιου που έχει προσβληθεί», επισήμανε. Από τη δική του πλευρά, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, Λίνος-Αλέξανδρος Σισιλιάνος, διαχώρισε την ιχνηλάτηση των επαφών συγκεκριμένων προσώπων από τη μαζική ιχνηλάτηση. «Αλλο τα μέτρα που αφορούν συγκεκριμένα άτομα και άλλο μαζικές πληροφορίες οι οποίες είναι ανώνυμες, οι οποίες δεν αφορούν συγκεκριμένα άτομα και έχουν τελείως διαφορετικές χρήσεις. Επομένως το πρόβλημά μας κυρίως εντοπίζεται στις περιπτώσεις εκείνες στις οποίες έχουμε συγκεκριμένο άτομο που παρακολουθείται», εξήγησε.

Συζητώντας το μοντέλο της Γαλλίας, ο πρόεδρος της Αρχής Προστασίας Δεδομένων, Κώστας Μενουδάκος, ανέφερε πως αντιρρήσεις υπάρχουν, παρότι καταρχήν γίνεται νομικά δεκτό ότι επιτρέπεται η ιχνηλάτηση επαφών. Θυμίζοντας πως η πρόεδρος της γαλλικής Αρχής προστασίας δεδομένων στην παρέμβασή της τόνισε πως τέτοιες εφαρμογές θεωρούνται επιτυχημένες μόνο εφόσον χρησιμοποιηθούν από το 60% του πληθυσμού. «Αν (η χρήση) είναι εθελοντική, είναι πολύ αμφίβολο αν το 60% του πληθυσμού θα κατεβάσει αυτή την εφαρμογή. Επομένως τίθεται ένα θέμα προσφορότητας και λυσιτέλειας». Η Λίλιαν Μήτρου του ΕΣΡ, από την άλλη, ανέπτυξε το αποκεντρωμένο μοντέλο που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή: ένα σύστημα, δηλαδή, «που ο καθένας θα έχει τα στοιχεία  στο κινητό του και πουθενά αυτό δεν θα καταγράφεται κεντρικά» – ακόμα και σ’ αυτήν την περίπτωση, βέβαια, θα προϋποθέτει τη συμμετοχή και τη συνέργεια του καθενός και θα καταλήγει σε μια καταγραφή δεδομένων. Σε κάθε περίπτωση, η ιχνηλάτηση «δεν είναι αυτοδιαχειριζόμενη».

ΟΙ ΠΡΩΤΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ. Τα όρια του application δεν είναι τα μοναδικά που συζητούνται στη νομική κοινότητα. Ο ηλικιακός διαχωρισμός εκείνων που θα μπορούν να κυκλοφορούν μετά την άρση της καραντίνας βρήκε τις πρώτες αντιδράσεις από το συνταγματικό δικαστήριο της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, το οποίο έκρινε αντισυνταγματική την απαγόρευση της κυκλοφορίας μόνο για τους 18 και κάτω και τους 65 και άνω.