Λευκός καπνός με κατάπαυση πυρός

Υστερα από πεντέμισι ώρες συνεδριάσεων και διμερών συναντήσεων βγήκε λευκός καπνός από την καγκελαρία. Οι εκπρόσωποι 12 χωρών και 4 διεθνών οργανισμών που συμμετείχαν στη Διάσκεψη του Βερολίνου για τη Λιβύη έκαναν το πρώτο βήμα για τον τερματισμό του εμφύλιου πολέμου που μαίνεται στη χώρα από την πτώση του Μουαμάρ Καντάφι το 2011. «Ολοι συμφώνησαν ότι θα σεβαστούν το εμπάργκο όπλων και η εφαρμογή του θα τηρηθεί αυστηρότερα απ’ ό,τι στο παρελθόν» είπε η καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ στη συνέντευξη Τύπου με τον γ.γ. του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες. Συμφωνήθηκε ο τερματισμός των εξωτερικών επεμβάσεων στον εμφύλιο και ο σεβασμός των κανόνων διεθνούς δικαίου προκειμένου να εξευρεθεί μια λύση με πολιτικά μέσα, είπε από την πλευρά του ο γ.γ. του ΟΗΕ, υπό την αιγίδα του οποίου πραγματοποιήθηκε η Διάσκεψη του Βερολίνου.

Η ανακούφιση της καγκελαρίου και του γερμανού υπουργού Εξωτερικών Χάικο Μάας ήταν εμφανής μολονότι και οι δύο κράτησαν χαμηλούς τόνους. Είναι το «πρώτο βήμα», είπε Μέρκελ, «έχουμε μια κατάπαυση του πυρός, αλλά όχι εκεχειρία». Το μείζον όμως ήταν ότι είχε κάτι να παρουσιάσει στους 800 δημοσιογράφους, ότι η διπλωματική μεσολάβηση της Γερμανίας δεν οδηγήθηκε σε ναυάγιο. Αυτονόητο δεν ήταν, μετά και την αποτυχία της μεσολαβητικής προσπάθειας Ρωσίας – Τουρκίας στη Μόσχα. Ο γερμανός υπουργός Εξωτερικών Χάικο Μάας χρειάστηκε να μεταβεί στη Βεγγάζη προκειμένου να πείσει το στρατηγό Χαλίφα Χαφτάρ να μεταβεί στο Βερολίνο.

Για τον Χαφτάρ, που ελέγχει το 80% του εδάφους της Λιβύης, το περιβάλλον του Βερολίνου ήταν σαφώς ευνοϊκότερο απ’  ό,τι στη Μόσχα, παρά την υποστήριξη που έχει από τον πρόεδρο Πούτιν. Με τον αντίπαλό του, πρωθυπουργό Φαγέζ αλ Σάρατζ δεν συναντήθηκε, η καγκελαρία είχε φροντίσει να βρίσκονται σε διαφορετικές αίθουσες και να ενημερώνονται για όσα συνομολογούνταν στη μεγάλη αίθουσα μεταξύ Πούτιν, Ερντογάν, Μακρόν, Πομπέο, Κόντε, Τζόνσον, Αλ Σίσι κ.ά. Εκεί είχε εστιάσει το ενδιαφέρον της η μεσολαβητική προσπάθεια της Γερμανίας. Αξιοποιώντας το πλεονέκτημα ότι δεν έχει αποικιακό παρελθόν στην περιοχή, ούτε συμμετείχε στην ανατροπή του Καντάφι το 2011, ήταν ο «έντιμος διαμεσολαβητής» σε έναν πόλεμο γεωστρατηγικών και οικονομικών συμφερόντων που διεξάγεται δι’ αντιπροσώπων στον εμφύλιο της Λιβύης.

Για την καγκελάριο Μέρκελ η Διάσκεψη του Βερολίνου ήταν η ευκαιρία να επαναφέρει στο προσκήνιο το μοντέλο διαχείρισης κρίσεων μέσω πολυμερών διεθνών προσπαθειών και οργανισμών, κόντρα στο μοντέλο της άκρατης επιβολής ισχύος, οικονομικής και στρατιωτικής, που ακολουθεί ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ. Ο ΟΗΕ επανέρχεται στο προσκήνιο, οι αποφάσεις του Βερολίνου θα τεθούν προς έγκριση στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Η επιτροπή επιτήρησης εφαρμογής των συμφωνηθέντων θα έχει την πρώτη συνεδρίαση στις αρχές Φεβρουαρίου, είπε ο γερμανός υπουργός Εξωτερικών Χάικο Μάας, ενώ θα συσταθούν και τέσσερις θεματικές επιτροπές στις οποίες θα κληθούν να συμμετάσχουν και χώρες που δεν εκπροσωπήθηκαν στη χθεσινή Διάσκεψη του Βερολίνου. Δεν εξήγησε ποιες, αλλά όλοι γνωρίζουν την κριτική που ασκήθηκε στη γερμανική κυβέρνηση για τη μη πρόσκληση της Ελλάδας.

Θρίλερ με το πετρέλαιο. Αργά χθες εκπρόσωπος της λιβυκής Εθνικής Εταιρείας Πετρελαίου προειδοποίησε πως αν συνεχιστούν οι αποκλεισμοί πετρελαϊκών εγκαταστάσεων στους οποίους προχώρησαν δυνάμεις πιστές στον Χαφτάρ πριν από τη Διάσκεψη του Βερολίνου, τότε μέσα σε μερικές ημέρες η πετρελαϊκή παραγωγή θα μειωθεί από τα 1,2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως στα 72.000 βαρέλια ημερησίως.