Απόλυτη υποταγή στον Τσάρο

Επιβεβαιώνοντας την απόλυτη υποταγή της στην εκτελεστική εξουσία, η Δούμα ενέκρινε χθες με συντριπτική πλειοψηφία (383 «ναι» και 44 αποχές, χωρίς καμία αρνητική ψήφο) τον διορισμό του τεχνοκράτη Μιχαήλ Μισούστιν στη ρωσική πρωθυπουργία, στη θέση του Ντμίτρι Μεντβέντεφ, ο οποίος παραιτήθηκε προχθές μαζί με σύσσωμη την κυβέρνησή του. Μια μεγάλη πλειοψηφία των Ρώσων ανακάλυψε το πρόσωπο του Μισούστιν, πρώην επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Φορολογικής Υπηρεσίας, μόλις το βράδυ της Τετάρτης, από τις φωτογραφίες της συνάντησής του με τον Βλαντίμιρ Πούτιν που διένειμε το Κρεμλίνο. Ο ίδιος δήλωσε «έκπληκτος» με την επιλογή του από τον ρώσο πρόεδρο – τόσο που «δεν κατάφερε να κοιμηθεί όλη νύχτα». «Βλέπουμε ορισμένα κομμάτια του παζλ, υπάρχουν άλλα που δεν βλέπουμε και άλλα που δεν θα δούμε ποτέ. Ομως υπάρχει ένα σχέδιο και βρίσκεται μόνο στο κεφάλι του Πούτιν» σχολίασε η ρωσίδα αναλύτρια Μαρία Λίπμαν. Ολες οι εκτιμήσεις, πάντως, συγκλίνουν στην πρόθεση του ρώσου προέδρου να διατηρήσει την ουσιαστική εξουσία και αφού εγκαταλείψει υποχρεωτικά τον θώκο του το 2024.

«Επανάσταση του Ιανουαρίου»: έτσι χαρακτήρισε η ρωσική οικονομική εφημερίδα «Κομερσάντ» τη σαρωτική αναδιοργάνωση του τρόπου διακυβέρνησης της Ρωσίας που πρότεινε προχθές ο Πούτιν – υπονοώντας πως, όπως και η Επανάσταση του Φεβρουαρίου (του 1917), θα είναι η απαρχή μεγάλων αλλαγών. Ο ρώσος πρόεδρος πρότεινε τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος με αντικείμενο τη μεταρρύθμιση του ρωσικού Συντάγματος για την ενίσχυση των εξουσιών του κοινοβουλίου, με παράλληλη διατήρηση του προεδρικού χαρακτήρα του πολιτεύματος. Με βάση τις εισηγήσεις του, ωστόσο, ο προεδρικός θώκος θα αποδυναμωθεί σημαντικά και αυτό τροφοδοτεί εικασίες ότι ο Πούτιν σκοπεύει μετά το τέλος της τέταρτης συνολικά θητείας του στην προεδρία να διατηρήσει τα ηνία είτε επιστρέφοντας στην πρωθυπουργία (με ενισχυμένες αυτή τη φορά εξουσίες), είτε ως επικεφαλής ενός ενδυναμωμένου κρατικού συμβουλίου, είτε…

Οι εικασίες είναι πολλές, παραμένουν όμως ασκήσεις επί χάρτου, προς το παρόν λοιπόν οι αντίπαλοι του Πούτιν κοσκινίζουν, σε αναζήτηση απτών πολεμοφοδίων, το βιογραφικό του νέου πρωθυπουργού. Γεννημένος το 1966 στη Μόσχα, με πτυχίο μηχανικού και διδακτορικό στα Οικονομικά, ο Μιχαήλ Μισούστιν εντάχθηκε στην Ομοσπονδιακή Φορολογική Υπηρεσία το 1998 και διορίστηκε επικεφαλής της το 2010. Πιστώνεται με την εισαγωγή του ρωσικού φορολογικού συστήματος στην ψηφιακή εποχή και με τη βελτίωση της φοροεισπρακτικής διαδικασίας, αποθεώνεται από τους υποστηρικτές του Κρεμλίνου ως «αυτοδημιούργητος» και «εξαιρετικός γραφειοκράτης». Ο ερευνητικός ιστότοπος Proekt, ωστόσο, διαπίστωσε πως λίγο μετά την πρόταση του ονόματός του από τον Πούτιν τα κρατικά μητρώα άρχισαν να κρύβουν το όνομά του σε σχέση με ένα σπίτι στην πολυτελή συνοικία Ρουμπλιόφκα της Μόσχας, καθώς και ένα διαμέρισμα στο κέντρο της Μόσχας – η αξία των οποίων εκτιμάται στα εννέα εκατομμύρια ευρώ. Παράλληλα, ερευνητές που σχετίζονται με τον ηγέτη της αντιπολίτευσης Αλεξέι Ναβάλνι σημείωσαν πως η σύζυγός του δήλωσε συνολικά εισοδήματα 11,5 εκατομμυρίων ευρώ τα τελευταία εννέα χρόνια, παρότι δεν υπάρχει καμία εταιρεία καταχωρισμένη στο όνομά της.

Παρουσιάζοντας πάντως τις προτεραιότητές του ενώπιον της Δούμας, ο νέος πρωθυπουργός της Ρωσίας, που μοιράζεται με τον Πούτιν την αγάπη του για το χόκεϊ στον πάγο, έδωσε έμφαση στην κοινωνική πολιτική που θα ακολουθήσει η κυβέρνησή του, εξασφαλίζοντας πρωτίστως οικονομική ανάπτυξη και δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας. Επειτα από πέντε χρόνια μείωσης των πραγματικών μισθών, η λαϊκή δυσφορία είναι – όπως φάνηκε και από τις μαζικές διαδηλώσεις του καλοκαιριού – τόσο μεγάλη που το κόμμα του Πούτιν, η Ενωμένη Ρωσία, κινδύνευε να τιμωρηθεί σκληρά στις βουλευτικές εκλογές που έχουν προγραμματιστεί για το 2021. Απομακρύνοντας από την κυβέρνηση τον Μεντβέντεφ, εγκαθιστώντας στη θέση του έναν τεχνοκράτη, ο Πούτιν έστειλε και ένα μήνυμα ότι «ακούει τον λαό του».