Φανατισμός

Τo πολιτισμικό επίπεδο μιας χώρας δεν φαίνεται από την ένταση με την οποία συγκρούονται δύο μοντέλα για τον τρόπο διακυβέρνησής της, όπως έγινε τα προηγούμενα χρόνια μεταξύ της ΝΔ και του ΣΥΡΙΖΑ. Αλλά από την αποδοχή μιας αιρετικής άποψης σε συνθήκες εθνικής ομοψυχίας. Από το αν δηλαδή αυτή η άποψη αποτελεί ευκαιρία για έναν επαναπροσδιορισμό των βεβαιοτήτων μας και έναν γόνιμο διάλογο ή δίνει τροφή σε μια επίδειξη κανιβαλισμού από εκείνους που νομίζουν ότι κατέχουν την απόλυτη αλήθεια – και συνήθως δεν ξέρουν την τύφλα τους.

Η κυρίαρχη άποψη για τον αγωγό EastMed είναι ότι αποτελεί μια αναγκαία απάντηση στην τουρκική επιθετικότητα. Μερικοί πιο φιλόδοξοι θεωρούν ότι η υπογραφή της συμφωνίας είναι και μια θαυμάσια ευκαιρία να εξοβελιστεί η Τουρκία από την εκμετάλλευση των θαλασσίων κοιτασμάτων της Ανατολικής Μεσογείου. Ενας καθηγητής καλούσε τις προάλλες τους ακροατές από το ραδιόφωνο να αναλογιστούν τι σημαίνει να εξαρτάται πλήρως η Ευρώπη από την Ελλάδα για την εκπλήρωση των ενεργειακών της αναγκών. Τεράστια αναβάθμιση της στρατηγικής μας θέσης!

Λίγοι είναι αυτοί που εκφράζουν επιφυλάξεις για τη βιωσιμότητα ενός τέτοιου έργου τόσο από τεχνική όσο και από οικονομική άποψη. Κι ακόμη λιγότεροι εκείνοι που επισημαίνουν ότι, όσο και να βαυκαλιζόμαστε, λύση χωρίς την Τουρκία δεν νοείται. Ανάμεσα σ’ αυτούς είναι ο ιστορικός Αντώνης Λιάκος, που δεν δίστασε να χαρακτηρίσει τη συμμαχία Ελλάδας – Κύπρου – Αιγύπτου – Ισραήλ «τυχοδιωκτική» και την υπογραφή της συμφωνίας «πολιτική αυτοχειριασμού».

Το τι άκουσε δεν λέγεται. Τον είπαν από ανόητο και άσχετο μέχρι εθνικό μειοδότη και γενίτσαρο του σουλτάνου. Μέσα στη σύγχυση, κάποιος τον υποστήριξε με το επιχείρημα ότι έμεινε τέσσερα χρόνια στη φυλακή επί δικτατορίας, κάποιος άλλος όμως είπε ότι αυτό δεν τον απαλλάσσει από τις βαριές του ευθύνες.

Τίποτα από αυτά δεν έχει σχέση βέβαια με το θέμα. Ούτε αν ο Λιάκος ήταν αντιστασιακός και σήμερα συριζαίος, ούτε αν έκανε καλό ή κακό στην παιδεία, ούτε καν – σε τελευταία ανάλυση – αν έχει δίκιο ή άδικο σε αυτά που λέει για τον αγωγό. Είναι προφανές ότι δυσκολεύει η Τουρκία την εξεύρεση λύσης με την παράνομη συμπεριφορά της. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν φέρει και η Κύπρος ευθύνες για το αδιέξοδο στο Κυπριακό. ‘Η ότι ο μοναδικός στόχος στη Μεσόγειο και το Αιγαίο δεν πρέπει να είναι η ειρηνική συνύπαρξη και η συνεκμετάλλευση των ενεργειακών πόρων.

Το ουσιαστικό θέμα όμως που αναδεικνύεται σε τέτοιες καταστάσεις έκρηξης του φανατισμού είναι το πόσο ανεπτυγμένη είναι η δημοκρατική μας ευαισθησία και πόσο ώριμη είναι εν τέλει η δημοκρατία μας. Το να πήγαινε ο Λιάκος με το ρεύμα θα ήταν εύκολο. Εκανε το αντίθετο γιατί αυτό πιστεύει. Το ίδιο έκανε και ο Χωμενίδης με το κείμενό του για τον Μικρούτσικο. Αλίμονο αν επιτρέψουμε να τους πετροβολούν γι’ αυτό.