Ασφαλιστικές εισφορές {LF}για τώρα ή {LF}για το μέλλον;

Τον Ιανουάριο, ο αρμόδιος υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων Γιάννης Βρούτσης αναμένεται να καταθέσει στη Βουλή το νέο ασφαλιστικό νομοσχέδιο. Ενα ακόμα ασφαλιστικό. Επιχειρώντας να «διαβάσουμε» το μέλλον, η τέως υπουργός Εργασίας Εφη Αχτσιόγλου με μακροσκελή ανακοίνωση εκφράζει την κατάφωρη αντίδραση του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης στις προωθούμενες αλλαγές επισημαίνοντας πως «εμείς μειώσαμε τις εισφορές, η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας τις αυξάνει». Ενα χαρακτηριστικό παράδειγμα των αναμενόμενων αντιδράσεων. Με τον νόμο Κατρούγκαλου, η κατώτατη εισφορά των μη μισθωτών ήταν 187 ευρώ τον μήνα, με τον νόμο Βρούτση αυξάνεται στα 210 ευρώ τον μήνα. Επιβάρυνση 23 ευρώ τον μήνα ή 276 ευρώ τον χρόνο… Αλήθεια.

Το περασμένο Σάββατο με άρθρο του στα «ΝΕΑ» ο υφυπουργός στον Πρωθυπουργό Ακης Σκέρτσος έγραφε: «…Ο σχεδιασμός μας είναι ολιστικός. Φορολογικές και ασφαλιστικές παρεμβάσεις λειτουργούν συμπληρωματικά προς όφελος του φορολογουμένου, του ασφαλισμένου, του συνταξιούχου. Θέτουμε το ύψος εισφορών της υποχρεωτικής κλάσης λίγο υψηλότερα από την τρέχουσα κατώτατη εισφορά, επειδή πιστεύουμε ότι ο ασφαλισμένος πρέπει να αποταμιεύει περισσότερα για να απολαμβάνει καλύτερη σύνταξη. Και φροντίζουμε, μειώνοντας ταυτόχρονα τους φόρους, να εξασφαλίσουμε στον ασφαλισμένο τη δυνατότητα να αποταμιεύει περισσότερο…».

Ας δούμε συνολικά την αλήθεια μέσα από δύο παραδείγματα. Με τις πρόσφατες μειώσεις φόρων τις οποίες ψήφισε η κυβέρνηση οι ελεύθεροι επαγγελματίες κερδίζουν φορολογικές ελαφρύνσεις από 650 ευρώ έως και πάνω από 1.300 ευρώ εξαιτίας – κυρίως – της μείωσης του εισαγωγικού συντελεστή στην κλίμακα φορολογίας εισοδήματος από το 22% στον 9%.

Ενας μη μισθωτός με δηλωθέν εισόδημα 9.000 ευρώ καταβάλλει σήμερα 182 ευρώ τον μήνα για εισφορές ή συνολικά τον χρόνο 2.186 ευρώ και για φόρο εισοδήματος επιπλέον 1.499 ευρώ. Σύνολο ασφαλιστικής και άμεσης φορολογικής επιβάρυνσης 3.685 ευρώ. Με την αύξηση των μηνιαίων εισφορών στα 210 ευρώ, θα κληθεί να καταβάλλει σε ετήσια βάση 2.516 ευρώ. Στο ποσό αυτό έρχονται να προστεθούν οι νέοι, μειωμένοι φόροι εισοδήματος ύψους 584 ευρώ. Σύνολο ασφαλιστικής και άμεσης φορολογικής επιβάρυνσης 3.100 ευρώ. Ο συγκεκριμένος φορολογούμενος-ασφαλισμένος είναι συνολικά κερδισμένος. Θα πληρώνει 585 ευρώ λιγότερα για φόρους και εισφορές.

Αν ανέβουμε εισοδηματικό κλιμάκιο, στα 15.000 ευρώ δηλωθέντος εισοδήματος (παρότι είναι δύσκολο να βρεις στα στατιστικά της ΑΑΔΕ πολλούς μη μισθωτούς με εισόδημα 15.000 ευρώ, καθώς 9 στους 10 δηλώνουν κάτω από 10.000 ευρώ) ο λογαριασμός φόρων και εισφορών έχει ως εξής: σήμερα εισφορές 3.042 ευρώ με φόρο 2.631 ευρώ ( σύνολο 5.673 ευρώ), αύριο εισφορές 2.516 ευρώ και φόρος 1.336 ευρώ ( σύνολο 1.821 ευρώ). Ετήσιο όφελος 1.821 ευρώ.

Η πρακτική εφαρμογή της ολιστικής προσέγγισης την οποία επικαλείται ο Ακης Σκέρτσος οδηγεί στα παραπάνω συμπεράσματα.

Υπάρχει όμως μία ακόμα ουσιαστική πτυχή των αλλαγών, η οποία συνδέεται με το ύψος των συντάξεων.

Οταν ο τέως υφυπουργός Εργασίας Τάσος Πετρόπουλος είχε δηλώσει πως ελεύθεροι επαγγελματίες τον βρίσκουν στον δρόμο και του ζητούν να αυξηθούν οι εισφορές έλεγε την αλήθεια. Διότι με τη συρρίκνωση της κατώτατης εισφοράς στα 187 ευρώ, σήμερα μπορεί ο οικογενειακός προϋπολογισμός να έπαιρνε ανάσα, αλλά μετά από 30 χρόνια δουλειάς η σύνταξη δεν θα απείχε πολύ από ένα φιλοδώρημα. Με το νέο σύστημα, των αυξημένων εισφορών στα 210 ευρώ, η σύνταξη μετά από 30 χρόνια δουλειάς θα είναι 588,6 ευρώ. Φιλοδώρημα είναι και πάλι, αλλά λίγο μεγαλύτερο.

Οι διαξιφισμοί κυβέρνησης και αξιωματικής αντιπολίτευσης, οι οποίοι αναμένεται να κυριαρχήσουν στο πολιτικό σκηνικό με την κατάθεση του νέου ασφαλιστικού, μικρή αξία έχουν. Μεγαλύτερη αξία έχουν τα στοιχεία τα οποία δείχνουν πως η αύξηση του προσδόκιμου ζωής σε συνδυασμό με τη δραματική υπογεννητικότητα οδηγούν σε συρρίκνωση του λόγου εργαζομένων προς συνταξιούχους από το 1,64 σήμερα στο 1,25 το 2070.

Ποιος ζει, ποιος πεθαίνει μέχρι το 2070, θα σκεφτεί κανείς. Το μόνο δεδομένο είναι ότι η επικείμενη μεταρρύθμιση του Ασφαλιστικού δεν θα είναι η τελευταία.