Συνθήματα

^«Αν φωνάξει κάποιος το “ΠΑΣΟΚ είναι εδώ” θα γίνει χαμός στην αίθουσα». Η ραγκουσική διαπίστωση αρθρώθηκε σε πηγαδάκι στην εκδήλωση των 120 πρώην πασόκων που ανακάλυψαν ξανά τον σοσιαλισμό στην Κουμουνδούρου. Από μια άποψη έπιασε το κλίμα. Δεν χρειαζόταν να βρεθεί κάποιος στον κατεξοχήν τόπο των πράσινων συνεδριάσεων, το Κάραβελ, για να το καταλάβει. Μια ματιά στα φωτογραφικά στιγμιότυπα του Στέφανου Τζουμάκα να συμπεριφέρεται σαν οικοδεσπότης αρκούσε για να πιστοποιήσει τα παλαιοπασοκικά παρελθόντα των παρευρισκομένων. Οπως και τα συνθήματα των πασπιτών της ΑΣΟΕΕ που φώναζαν ρυθμικά: «Απόψε οι νέοι δίνουν τον παλμό / μαζί με τον Αλέξη για σοσιαλισμό» και «του λαού η πάλη για δημοκρατία / θέλει τον Αλέξη στην πρωτοπορία». Τα παραπάνω δεν ήταν τα μοναδικά δείγματα GR80s φολκλόρ. Ακούστηκε και το διασημότερο όλων, «ο λαός δεν ξεχνά τι σημαίνει Δεξιά». Εντάξει, το υψηλό πασοκικό φρόνημα των μεταγραφών βοηθά το ηγετικό αφήγημα του ανοίγματος στην Κεντροαριστερά. Η συνεχής επίκληση του συνθήματος με τη Δεξιά, ωστόσο, ίσως δείχνει κάτι βαθύτερο.

Τακτική

Γιατί; Επειδή όλη η συριζαϊκή αντιπολιτευτική ρητορική βασίζεται πάνω του. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι μια «παλινόρθωση της Δεξιάς». Ηδη από την προεκλογική περίοδο ο Τσίπρας τιτίβιζε το ανδρεοπαπανδρεϊκό σύνθημα ανήμερα της επετείου του θανάτου του ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ στοχεύοντας στους πιο παραδοσιακούς ψηφοφόρους του ΚΙΝΑΛ. Οφείλει κανείς να αναγνωρίσει στον ΣΥΡΙΖΑ πως έχει ορθά αντιληφθεί την ύπαρξη μιας εκλογικής δεξαμενής στην οποία κυριαρχούν τα αντιδεξιά αισθήματα. Η επιμονή όμως στη συγκεκριμένη ρητορική, ακόμη κι όταν καλούνται να κριτικάρουν ιδεολογικά αποφορτισμένα θέματα, δείχνει σε δεύτερη ανάγνωση μια ανάγκη να τονιστεί πως αυτοί βρίσκονται στον αντίποδα, την Αριστερά. «Λένε ότι η ΝΔ είναι Δεξιά για να πλασάρονται εκείνοι ως Αριστερά, ενώ έχουν νοθεύσει πολύ την αριστεροσύνη τους κυβερνώντας τέσσερα χρόνια με τη λαϊκή Δεξιά» σημειώνει ένας έμπειρος πολιτικός. Παλιά τακτική του Ανδρέα κι αυτή. Οπως θυμάται ένα από τα ιδρυτικά στελέχη του ΠΑΣΟΚ, «δεν ήθελε να αποκαλούν το ΠΑΣΟΚ Κεντροαριστερά, γιατί έτσι η ΝΔ θα μπορούσε να αυτοχαρακτηρίζεται Κεντροδεξιά».