Αντίστροφη μέτρηση για το 2021

Η προετοιμασία είχε ξεκινήσει από νωρίς το πρωί. Η Βουλή άστραφτε, ενώ οι υπάλληλοι, επίσημα ντυμένοι, λειτουργούσαν περίπου σαν χάρτης, καθοδηγώντας τους καλεσμένους από το περιστύλιο στον πρώτο όροφο, στην αίθουσα της Γερουσίας. Εκεί, ακριβώς στις 10 και μισή το πρωί, χωρίς καν μια καθυστέρηση για τους τύπους, θα ξεκινούσε η πρώτη, πανηγυρική συνεδρίαση της Επιτροπής «Ελλάδα 2021», η οποία σε συνεργασία με το Ιδρυμα της Βουλής για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία θα προετοιμάσει τις εκδηλώσεις για την επέτειο των 200 ετών από την Ελληνική Επανάσταση. Το μενού περιλάμβανε ομιλίες από τον Κώστα Τασούλα, τον Κυριάκο Μητσοτάκη και τη Γιάννα Αγγελοπούλου, αλλά και την αποκάλυψη των ονομάτων των 31 προσωπικοτήτων που απαρτίζουν την Ολομέλεια της Επιτροπής.

Εθνική αυτογνωσία. Η διαφορετικότητα των ομιλιών είχε το δικό της ενδιαφέρον. Ο Κώστας Τασούλας έδωσε έμφαση στην προσπάθεια ανάδειξης της αξίας της σύγχρονης Ελλάδας, σε αντίθεση με την αντίληψη περί «Ψωροκώσταινας». «Η σύγχρονη Ελλάς, στη σύγχρονη Βουλή, ξεκινάει την προσπάθεια, τη σπάνια προσπάθεια να αναδείξει την ιστορία της και τον πολιτισμό της» ανέφερε. «Οχι για να γαντζωθούμε στην πατραγαθία» επεσήμανε «αλλά για να αντικρίσουμε αυτή την αξία ως εφαλτήριο, που θα μας κάνεις ισάξιους με τις πιο προηγμένες χώρες του κόσμου». Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, από την άλλη, έκανε λόγο για έναν «τολμηρό απολογισμό» με σκοπό την «εθνική αυτογνωσία»: «Οσο εμπνεόμαστε από τους θριάμβους άλλο τόσο οφείλουμε να διδαχθούμε και από τις τραγωδίες. Ας κοιταχτούμε, λοιπόν, στον καθρέφτη με θάρρος και με ειλικρίνεια» σχολίασε, δείχνοντας την πρόθεση η Επιτροπή να μην παρουσιάσει μια ωραιοποιημένη αφήγηση της ελληνικής Ιστορίας, αλλά να μιλήσει τόσο για τις καλές όσο και για τις κακές στιγμές της. «Αναδρομικά, λοιπόν, οφείλουμε και εμείς – η δική μας γενιά – να δείξει τι πετύχαμε σε δύο αιώνες ελεύθερης ζωής. Αλλά και να λογοδοτήσουμε. Στο παρόν και στο μέλλον. Στους Ελληνες και στους πολίτες αυτού του κόσμου».

Με νίκες και ήττες. Η ίδια πρόθεση επιβεβαιώθηκε και στην ομιλία της Γιάννας Αγγελοπούλου. «Τα 200 χρόνια μάς υπερβαίνουν. Εχουν μέσα τους την ορμή των γεγονότων, τις θυσίες και τα επιτεύγματα των ανθρώπων. Χτίστηκαν με νίκες και ήττες. Μεγάλες στιγμές, θριάμβους και υποχωρήσεις» επεσήμανε η πρόεδρος της Επιτροπής. Εδωσε, μάλιστα, μια δική της λίστα «μεγάλων Ελλήνων» που, εκτός από γνώριμες μορφές όπως ο Ρήγας Φεραίος, ο Γιώργος Παπανικολάου και ο Κωνσταντίνος Καβάφης, περιελάμβανε τον Γιάννη Αντετοκούνμπο, τον Κάχι Καχιασβίλι και τον Ιμάμ Ζαχαρία – τον μαθητή συριακής καταγωγής που πέρασε πρώτος στη Σχολή Ναυπηγών του ΕΜΠ «ευγνώμων για την πατρίδα του, που του έδωσε όλες τις ευκαιρίες που χρειάστηκε για να το πετύχει». Τόνισε, μάλιστα, πως η «Ελλάδα 2021» επιδιώκει να δώσει ειδική θέση στις νεότερες γενιές – καθόλου τυχαία, η ίδια συνοδευόταν από την οικογένειά της.  Οι προσκεκλημένοι δεν ήταν μόνο μέλη της κυβέρνησης. Εκτός από τον Προκόπη Παυλόπουλο και τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο, ξεχώριζαν οι παρουσίες του πρώην πρωθυπουργού Κώστα Σημίτη και δύο πρώην προέδρων της Βουλής, του Απόστολου Κακλαμάνη και του Νίκου Βούτση. Ο Κώστας Καραμανλής και ο Γιώργος Παπανδρέου απουσίαζαν στο εξωτερικό. Σε επίπεδο κομμάτων, ο ΣΥΡΙΖΑ εκπροσωπήθηκε από την Ολγα Γεροβασίλη, το Κίνημα Αλλαγής από την πρόεδρό του Φώφη Γεννηματά και το ΚΚΕ από τον Θανάση Παφίλη. Παρότι η επίσημη δικαιολογία για την απουσία του Αλέξη Τσίπρα ήταν η παρουσία του σε εκδήλωση στη Λιβαδειά, στα πηγαδάκια σχολίαζαν πως η χιλιομετρική απόσταση «δεν είναι, βρε παιδί μου, και τόσο απαγορευτική».

Ποιοι είναι οι 31 της Επιτροπής

Από το εξωτερικό οι συμμετέχοντες είναι τρεις – και όλοι τους έχουν ασχοληθεί εκτενώς με τη σύγχρονη ιστορία της Ελλάδας. Ο Ρόντερικ Μπίτον είναι καθηγητής Σύγχρονης Ελληνικής και Βυζαντινής Ιστορίας, Γλώσσας και Λογοτεχνίας στο βρετανικό King’s College, κάτοχος της έδρας «Κοραή», ενώ έχει μεταφράσει πολλούς έλληνες ποιητές στα αγγλικά. Ο Ρίτσαρντ Κλογκ δίδασκε επίσης στο King’s College. Θεωρείται ένας από τους πιο σημαντικούς μελετητές της ελληνικής ιστορίας, ενώ είχε τιμηθεί το 2002 από τον τότε Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Ο Μαρκ Μαζάουερ, φημισμένος καθηγητής Ιστορίας στο Columbia, είναι μεταξύ άλλων ο συγγραφέας του βιβλίου «Σκοτεινή Ηπειρος: Ο ευρωπαϊκός 20ός αιώνας», αρθρογραφεί συχνά σε διεθνή έντυπα και ασχολήθηκε πολύ με τα ελληνικά πράγματα, υπογράφοντας βιβλίο για τη Θεσσαλονίκη.

Και από την Ελλάδα, όμως, οι επιστήμονες που συμμετέχουν έχουν εγνωσμένο κύρος. Ως εκπρόσωποι του απόδημου Ελληνισμού συμμετέχουν η ιστορικός και, μεταξύ άλλων, τέως πρύτανης Σορβόννης, Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, ο διευθυντής του προγράμματος Ελληνικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Πρίνστον Δημήτρης Γόντικας και ο πανεπιστημιακός της Οξφόρδης Στάθης Καλύβας. Ως θεσμικοί εκπρόσωποι συμμετέχουν ο μητροπολίτης Δημητριάδος Ιγνάτιος και εκ της Ακαδημίας Αθηνών ο Βασίλης Ράπανος. Από ιστορικούς, πολιτικούς επιστήμονες και οικονομολόγους συμμετέχουν οι Ελπίδα Βόγλη, Γιάννης Βούλγαρης, Μαρία Ευθυμίου, Πασχάλης Κιτρομηλίδης, Κώστας Κωστής, Ιωάννα Λαλιώτου, Ναπολέων Μαραβέγιας, Νίκος Μουζέλης, Ευάνθης Χατζηβασιλείου και Αριστείδης Χατζής. Από το πεδίο του πολιτισμού και των τεχνών οι Σταύρος Ζουμπουλάκης, Θόδωρος Κουρεντζής, Δέσποινα Μουζάκη, Δημήτρης Παπαϊωάννου και Αικατερίνη Πολυμέρου-Καμηλάκη. Τις θετικές επιστήμες, τα πεδία της τεχνητής νοημοσύνης και της ιατρικής θα εκπροσωπήσουν οι Κωνσταντίνος Δασκαλάκης, Ελευθερία Ζεγγίνη, Μαρία Θέμελη, Νίκολας Νεγκροπόντε, Χρήστος Παπαδημητρίου και Ιωάννης Ταρνανάς, ενώ την καινοτομία και την επιχειρηματικότητα οι Γκρεγκ Παπαδόπουλος και Μάρκος Βερέμης.

Η λίστα δεν έχει ακόμα συμπληρωθεί, καθώς στο μέλλον ενδέχεται να προστεθούν και άλλοι, ενώ, παρότι είχε ακουστεί το όνομα του Κωνσταντίνου Τσουκαλά (και η επαφή όντως είχε γίνει), φαίνεται πως στο τέλος κάτι «σκάλωσε».