Πούτιν και {CR}Ερντογάν «μοίρασαν» {CR}τη Βόρεια Συρία

Σε συμφωνία την οποία οι Τούρκοι αποκαλούν «εξαιρετική» και οι Ρώσοι «βαρυσήμαντη» κατέληξαν χθες στη συνάντησή τους στο Σότσι ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν και ο τούρκος ομόλογός του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Στη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε ο πρόεδρος Πούτιν είπε πως ο Ερντογάν του εξήγησε την τουρκική στρατιωτική επιχείρηση στη Συρία και τόνισε ότι είναι σημαντικό να μην εκμεταλλευθούν προς όφελός τους οι τρομοκράτες τις εξελίξεις. «Η Συρία πρέπει να απελευθερωθεί από κάθε παράνομη ξένη παρουσία» σημείωσε ο ρώσος πρόεδρος κρίνοντας ότι είναι απαραίτητο να διεξαχθούν συνομιλίες «μεταξύ της συριακής κυβέρνησης και των Κούρδων». Ο Βλαντίμιρ Πούτιν σημείωσε ότι οι εξελίξεις στο συριακό έδαφος δεν πρέπει να σταθούν εμπόδιο για τη σύγκληση της συριακής συνταγματικής επιτροπής που ξεκινά τις εργασίες της την επόμενη εβδομάδα στη Γενεύη. Κατέληξε λέγοντας ότι πιστεύει ότι οι αυτονομιστικές τάσεις που εκδηλώθηκαν στη Βόρεια Συρία υποδαυλίστηκαν από εξωτερικές δυνάμεις.

Ο Ερντογάν από τη μεριά του ανακοίνωσε πως οι δύο χώρες θα συνεργασθούν για να προωθήσουν την ασφαλή επιστροφή των σύρων προσφύγων αλλά και ότι τουρκικά και ρωσικά στρατεύματα θα ξεκινήσουν κοινές περιπολίες σε βάθος δέκα χιλιομέτρων στη Συρία, εκτός όμως από την περιοχή του Καμισλί. Ο τούρκος πρόεδρος επέμεινε πως οι ένοπλοι που βρίσκονται στο Τελ Ριφαάτ και στο Μανμπίτζ θα πρέπει να αποχωρήσουν και τόνισε ότι οι Κούρδοι των Μονάδων Προστασίας του Λαού (YPG) θα πρέπει να υποχωρήσουν πέραν των τριάντα χιλιομέτρων μέσα στη Συρία μέσα σε 150 ώρες που θα αρχίσουν να μετρούν από σήμερα το μεσημέρι.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας Σεργκέι Λαβρόφ μιλώντας αμέσως μετά σημείωσε ότι οι δύο ηγέτες συμφώνησαν στη σημασία της εδαφικής ακεραιότητας της Συρίας καθώς και στο να αντιταχθούν σε οποιεσδήποτε αποσχιστικές κινήσεις στο συριακό έδαφος. Διευκρίνισε ότι η ρωσική στρατιωτική επιχείρηση μπορεί να συνεχισθεί σε μια περιορισμένη περιοχή έως και 32 χιλιόμετρα μέσα από τα σύνορα της Συρίας. Η ρωσική στρατιωτική αστυνομία και οι σύροι συνοριοφύλακες θα αναπτυχθούν στη συριακή πλευρά των συνόρων με την Τουρκία από τα μεσάνυχτα απόψε, έξω από τη ζώνη της τουρκικής στρατιωτικής επιχείρησης. Ανακοίνωσε ακόμη πως η Ρωσία θα εφαρμόσει τη συμφωνία ασφαλείας που κλείστηκε στα Αδανα το 1998 μεταξύ της Δαμασκού και της Αγκυρας σε πιο σύγχρονο πλαίσιο, ενώ σημείωσε ότι 500 τζιχαντιστές που κρατούνταν σε φυλακές στη Βόρεια Συρία απέδρασαν.

Οπως έγινε επίσης γνωστό, οι πρόεδροι της Ρωσίας και της Τουρκίας συζήτησαν και την ένταξη των τουρκικών τραπεζών στο σύστημα μεταβίβασης δεδομένων για διεξαγωγή συναλλαγών της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας. Στο ζήτημα αυτό αναφέρθηκε ο ρώσος πρόεδρος λέγοντας ότι «μιλήσαμε για μια σημαντική συμφωνία η οποία προβλέπει την ενεργό αξιοποίηση του ρουβλίου και της τουρκικής λίρας στις εμπορικές συναλλαγές, αλλά και τη διεύρυνση της αποδοχής των ρωσικών καρτών Mir στην επικράτεια της Τουρκίας και τη σύνδεση των τουρκικών τραπεζών και εταιρειών στο σύστημα διατραπεζικών συναλλαγών της Τράπεζας της Ρωσίας». Εκείνο που δεν συζητήθηκε μεταξύ των δύο ηγετών ήταν το θέμα της πώλησης των ρωσικών μαχητικών αεροσκαφών Su35 και Su57 και των ρωσικών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας S-400, όπως ενημέρωσε τους δημοσιογράφους ρώσος αξιωματούχος.

Στο έδαφος της Βόρειας Συρίας οι 1.300 κούρδοι μαχητές των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων αποχώρησαν χθες, όπως προέβλεπε η συμφωνία για την κατάπαυση του πυρός. Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε ότι ο επικεφαλής των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF) στρατηγός Μαζλούμ Κομπάνι Αμπντί σε επιστολή του προς τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ Μάικ Πενς γνωστοποίησε ότι έχουν αποσυρθεί «όλες οι δυνάμεις των Μονάδων Προστασίας του Λαού, που αποτελούν τη βασική συνιστώσα των SDF». Κατά συνέπεια, υλοποιήθηκαν όλες οι υποχρεώσεις που απορρέουν από τη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Τουρκίας για την αποχώρηση των κούρδων μαχητών. «Εχουμε τηρήσει πλήρως τους όρους της κατάπαυσης του πυρός και αποσύραμε όλους τους μαχητές και τις δυνάμεις ασφαλείας από τη ζώνη των στρατιωτικών επιχειρήσεων» δήλωσε ένας από τους κούρδους διοικητές, ο Ρεντούρ Χαλίλ.

Πάντως υψηλόβαθμος αμερικανός αξιωματούχος προειδοποίησε και πάλι χθες ότι οποιαδήποτε μετακίνηση των στρατιωτικών θέσεων της Τουρκίας μετά τη λήξη της κατάπαυσης του πυρός (έληξε χθες το βράδυ) θα οδηγήσει τις ΗΠΑ στο συμπέρασμα ότι η Αγκυρα παραβίασε τη συμφωνία με την Ουάσιγκτον. Αναπόφευκτη συνέπεια αυτού του γεγονότος θα είναι η επιβολή κυρώσεων από τις ΗΠΑ σε βάρος της Τουρκίας, πρόσθεσε. Νωρίτερα χθες ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο είχε δηλώσει πως η χώρα του είναι έτοιμη ακόμα και να αναλάβει στρατιωτική δράση κατά της Τουρκίας, σε περίπτωση που κάτι τέτοιο απαιτηθεί, χωρίς να δώσει περαιτέρω διευκρινίσεις.

Πλέον στην περιοχή των συνόρων μεταξύ Συρίας και Τουρκίας βρίσκονται τουρκικά στρατεύματα, σύροι αντικαθεστωτικοί σύμμαχοι της Τουρκίας, στρατιώτες που ανήκουν στα κυβερνητικά συριακά στρατεύματα αλλά και ρωσικά στρατεύματα. Απόντες είναι πλέον οι αμερικανοί στρατιωτικοί που αποχώρησαν έπειτα από απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ στις 9 Οκτωβρίου, η οποία άνοιξε τον δρόμο για την τουρκική εισβολή στο συριακό έδαφος. Ως αποτέλεσμα αυτής της κίνησης οι Κούρδοι της Συρίας έκαναν συμφωνία με τον σύρο πρόεδρο Μπασάρ αλ Ασαντ, πρώην εχθρό τους, ώστε να έχουν τη στρατιωτική του υποστήριξη.

Η απόσυρση από τον Ντόναλντ Τραμπ των 1.000 εναπομεινάντων ανδρών των αμερικανικών ειδικών δυνάμεων από την περιοχή που ήλεγχαν οι Κούρδοι σημαίνει ότι η Μόσχα και η Αγκυρα έχουν αναδειχθεί πλέον ως οι δύο κύριες ξένες δυνάμεις στον πόλεμο της Συρίας. Η Ρωσία επανειλημμένα ζήτησε τις τελευταίες ημέρες από την Τουρκία να σεβασθεί την εδαφική ακεραιότητα της Συρίας, κάτι που συζητήθηκε εκτενώς και χθες. «Το πιο σημαντικό πράγμα για εμάς είναι να επιτύχουμε μακροπρόθεσμη σταθερότητα στη Συρία και στην περιοχή» δήλωσε χθες ο σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής του προέδρου Πούτιν, Γιούρι Ουσακόφ. «Πιστεύουμε ότι αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο αποκαθιστώντας την ενότητα της Συρίας».