Μαστίγια, καρότα και… καταπακτές

Για μόλις 15 λεπτά μπόρεσε να απολαύσει χθες το βράδυ ο Μπόρις Τζόνσον την πρώτη του νίκη στη Βουλή των Κοινοτήτων, το γεγονός ότι μία καθαρή πλειοψηφία των βουλευτών (329 έναντι 299) ψήφισαν στη δεύτερη ανάγνωση υπέρ του νομοσχεδίου για τη Συμφωνία Αποχώρησης, επιτρέποντάς του να περάσει στο επόμενο στάδιο της κοινοβουλευτικής διαδικασίας. Διότι 15 λεπτά αργότερα, ανακοινώθηκε το αποτέλεσμα της δεύτερης προγραμματισμένης ψηφοφορίας: μία πλειοψηφία των βουλευτών (322-308) καταψήφισε το χρονοδιάγραμμα-εξπρές των τριών ημερών που πρότεινε η κυβέρνηση για τη συζήτηση και την έγκριση της επίμαχης νομοθεσίας. Κατόπιν αυτού, ο βρετανός πρωθυπουργός πέταξε για μία ακόμα φορά το μπαλάκι στις Βρυξέλλες, ανακοινώνοντας ότι «παγώνει» το νομοσχέδιο μέχρι να αποφασίσει η ΕΕ αν θα δεχθεί μία νέα παράταση του Brexit, πέραν της 31ης Οκτωβρίου – «θέλω να είμαι ξεκάθαρος», πρόσθεσε με την ίδια ανάσα, «η πολιτική μας παραμένει πως δεν πρέπει να υπάρξει αναβολή». Νωρίτερα, εναλλάσσοντας το μαστίγιο με το καρότο, ο Τζόνσον είχε απειλήσει να αποσύρει το νομοσχέδιο που κάνει πράξη τη Συμφωνία Αποχώρησης και να επιδιώξει εκλογές πριν από τα Χριστούγεννα αν οι βουλευτές καταψήφιζαν την εσπευσμένη εξέτασή του και η ΕΕ πρότεινε την παράταση του Brexit έως τις 31 Ιανουαρίου – σύμφωνα με το ανυπόγραφο αίτημα που υπέβαλε ο ίδιος το Σάββατο στις Βρυξέλλες εξ ανάγκης. Παράλληλα, πηγή της Ντάουνινγκ Στριτ είχε δηλώσει πως ο Τζόνσον ήταν έτοιμος να αποδεχθεί μία δεκαήμερη παράταση του Brexit αν έχανε την επίμαχη ψηφοφορία, αλλά μόνο αν η ΕΕ έλεγε πως αυτή θα ήταν «η τελευταία, τελευταία παράταση»: «Δεν θα το κάνουν αυτό – οπότε πρακτικά θα αποσύρουμε το νομοσχέδιο», προσέθεσε κυνικά. Το καρότο ήταν η υποχώρηση που έκανε την 11η ώρα, λίγο προτού ξεκινήσουν οι δύο ψηφοφορίες, ο υπουργός Δικαιοσύνης του Τζόνσον, Ντέιβιντ Γκοκ: πολλοί βουλευτές διαμαρτύρονταν πως το νομοσχέδιο που κάνει πράξη τη Συμφωνία Αποχώρησης περιείχε μία «καταπακτή» που μπορούσε να καταλήξει σε ένα no deal Brexit στο τέλος του 2020, όταν θα λήξει θεωρητικά η μεταβατική περίοδος. Διότι σύμφωνα με το νομοσχέδιο, αρμόδιο να αποφασίσει για μία παράτασή της (και ο επικεφαλής διαπραγματευτής της ΕΕ, Μισέλ Μπαρνιέ, θεωρεί πως οι διαπραγματεύσεις για μία εμπορική συμφωνία μπορεί να χρειαστούν περισσότερα από τρία χρόνια), θα είναι το υπουργικό συμβούλιο. Ο Γκοκ δεσμεύτηκε λοιπόν να εισάγει τροπολογία που θα δίνει εγκαίρως λόγο επ’ αυτού στο Κοινοβούλιο. Μία πλειοψηφία των βουλευτών, ωστόσο, φοβούνται πως το νομοσχέδιο κρύβει και άλλες παγίδες, απέρριψαν λοιπόν το προτεινόμενο χρονοδιάγραμμα για την έγκρισή του.

Σύμφωνα με την Guardian, συνολικά 19 Εργατικοί ψήφισαν στη δεύτερη ανάγνωση υπέρ του εφαρμοστικού νόμου ενώ τρεις διαγραμμένοι Συντηρητικοί το καταψήφισαν. Πέντε Εργατικοί ψήφισαν επίσης υπέρ του προτεινόμενου χρονοδιαγράμματος ενώ εννέα διαγραμμένοι Συντηρητικοί το καταψήφισαν. Παρά τις διαμαρτυρίες πολλών βουλευτών, ακόμα και Συντηρητικών, και την πρόταση των Εργατικών να αναζητηθεί από κοινού μία συμβιβαστική λύση όσον αφορά το χρονοδιάγραμμα, ο αρμόδιος υπουργός Τζέικομπ Ρις – Μογκ ανακοίνωσε πως η Βουλή θα συζητήσει σήμερα και αύριο…  την ομιλία της Βασίλισσας, το νομοθετικό πρόγραμμα της κυβέρνησης. Για τον βρετανό πρωθυπουργό, ξεκαθάρισε εκπρόσωπος της Ντάουνινγκ Στριτ, το επόμενο βήμα είναι «συνομιλίες με τους ευρωπαίους ηγέτες». Νωρίτερα, μιλώντας στο Ευρωκοινοβούλιο, ο Ντόναλντ Τουσκ είχε ουσιαστικά επιβεβαιώσει πως η ΕΕ θα δεχθεί παράταση του Brexit πέραν της 31ης Οκτωβρίου, συναρτώντας όμως τους όρους της παράτασης με τις εξελίξεις στο Ουέστμινστερ. Μία αποστροφή της ομιλίας του Τζόνσον στη Βουλή, πάντως, έμεινε χθες το βράδυ να αιωρείται: «Η κυβέρνηση πρέπει να επιταχύνει τις προετοιμασίες για ένα no deal».