Τι μπορούμε {LF}να αναμένουμε {LF}στην Ελλάδα;

Ο ισχυρός σεισμός στη Θάλασσα του Μαρμαρά μεγέθους 5,7 ξύπνησε πολλές αρνητικές μνήμες. Θυμηθήκαμε τον μεγάλο σεισμό μεγέθους 7,5 που έγινε πιο ανατολικά, στo Ιζμίτ (Νικομήδεια) στις 17 Αυγούστου 1999 και προκάλεσε 20.000 θύματα και 18.000 αγνοούμενους. Υστερα από 21 μέρες είχαμε, σε απόσταση περίπου 620 χλμ., τον καταστροφικό σεισμό της Πάρνηθας (7.9.1999, μέγεθος 5,9), ο οποίος σύμφωνα με έρευνες πιθανότατα διεγέρθηκε από τον σεισμό της Τουρκίας (φαινόμενο ντόμινο). Θυμηθήκαμε τον επίσης μεγάλο σεισμό που ακολούθησε ανατολικότερα από τον πρώτο, στο Düzce στις 12 Νοεμβρίου με μέγεθος 7,2. Θυμηθήκαμε ότι η διεθνής σεισμολογική κοινότητα δέχεται γενικά ότι στα επόμενα χρόνια, ίσως δεκαετίες, ένας άλλος πολύ μεγάλος σεισμός ενδέχεται να απειλήσει και πάλι την Κωνσταντινούπολη, η οποία στο ιστορικό παρελθόν χτυπήθηκε πολλές φορές από τον Εγκέλαδο. Αλλά τώρα, μετά τον χθεσινό σεισμό τι πρέπει να αναμένουμε; Ηδη καταγράφονται μετασεισμοί και αναμένεται να ακολουθήσουν και άλλοι. Προς το παρόν τους ονομάζουμε μετασεισμούς μόνο με συμβατική έννοια. Ο λόγος είναι ότι ακόμη δεν γνωρίζουμε αν ο 5,7 ήταν ο κύριος, χρειαζόμαστε περισσότερα στοιχεία, συνεπώς και περισσότερο χρόνο. Ενδεχομένως σε 2-3 μέρες να έχουμε πιο σαφή εικόνα γιατί η φύση φροντίζει, στην περίπτωση αυτή, να μας εφοδιάζει με σχετικά γρήγορο ρυθμό με στοιχεία που προκύπτουν από τους μετασεισμούς.

Ενα κρίσιμο ερώτημα είναι αν ο 5,7 έχει τη γεωδυναμική δυνατότητα να κάνει αυτό που έκανε ο 7,5 το 1999. Δηλαδή να διεγείρει ισχυρό σεισμό στον ελλαδικό χώρο. Η απάντηση είναι αρνητική. Ο χθεσινός σεισμός δεν έχει αυτή τη δυνατότητα γιατί το μέγεθός του είναι σχετικά μικρό για να προκαλέσει γεωδυναμική επίδραση, δηλαδή να διεγείρει σεισμούς, και μάλιστα ισχυρούς σε μακρινές αποστάσεις. Εξάλλου, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το βασικό αίτιο γένεσης των σεισμών είναι τοπικό, δηλαδή οι ενδογενείς τεκτονικές τάσεις που συσσωρεύονται εκεί που γίνονται οι σεισμοί. Μπορούμε να πούμε ότι η μεγάλη πλειονότητα των σεισμών στην Ελλάδα και αλλού είναι «αυτόχθονες» και όχι «ετερόχθονες».

Ο δρ Γεράσιμος Παπαδόπουλος είναι σεισμολόγος, επιστημονικός συνεργάτης ΕΕ & UNESCO