Στάτους κβο τέλος

Σκεφτείτε την εξής σκηνή: να μιλά ο κύπριος υπουργός Εξωτερικών με κύπριους και ξένους δημοσιογράφους στην έδρα του ΟΗΕ και ξαφνικά να περνά από δίπλα ο Τσαβούσογλου, να τους διακόπτει, και να λέει εν είδει αστεϊσμού στους δημοσιογράφους να μην πιστεύουν τον συνομιλητή τους. Θα είχαν σηκωθεί και οι πέτρες, ενώ όλες οι εφημερίδες θα έγραφαν για «απίστευτη πρόκληση Τσαβούσογλου».

Ετσι σχολίαζε τις προάλλες ο Κώστας Κωνσταντίνου στην κυπριακή εφημερίδα «Πολίτης» το χάπενινγκ που προκάλεσε ο Νίκος Χριστοδουλίδης διακόπτοντας τη συνομιλία που είχε ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου με δημοσιογράφους στη Νέα Υόρκη. Αν επρόκειτο για χιούμορ, θα ήταν ευπρόσδεκτο. Αν πάλι επρόκειτο για μια προσπάθεια να εκτεθεί η τελούσα εν αδίκω πλευρά, που υποτίθεται ότι δικαιώθηκε από την άρνηση του Τσαβούσογλου να σφίξει το χέρι του Χριστοδουλίδη, μάλλον ήταν ατελέσφορη και άκομψη.

Είχε προηγηθεί βέβαια δέκα ημέρες νωρίτερα η εξίσου άκομψη αναφορά του Τσαβούσογλου σε συνέντευξή του στην Καθημερινή της Κύπρου, όπου ο τούρκος υπουργός έκανε ότι δεν θυμόταν το όνομα του κύπριου συναδέλφου του. Κι όταν του το «θύμισαν», είπε ότι είναι καλό παιδί, αλλά να μην υπερβεί τα όρια.

Αυτά είναι εφηβικές συμπεριφορές. Που μπορεί να δίνουν πόντους στο εσωτερικό πολιτικό σκηνικό, αλλά σίγουρα δεν συμβάλλουν στη λύση ενός παλιού και σύνθετου προβλήματος όπως είναι το Κυπριακό. Η στασιμότητα που παρουσίαζε επί δεκαετίες το πρόβλημα αυτό έμοιαζε να βολεύει όλες τις πλευρές. Οχι πια. Η απόφαση της κυπριακής κυβέρνησης να αρχίσει μονομερώς τις εξορύξεις προκάλεσε την αντίδραση της Αγκυρας. Οι κίνδυνοι κλιμάκωσης της κρίσης είναι υπαρκτοί. Το στάτους κβο δεν αποτελεί πια επιλογή, το έχει ξεκαθαρίσει ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ από το καλοκαίρι. Το πραγματικό δίλημμα είναι ανάμεσα στη Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία και τη συνομοσπονδία μεταξύ δύο ανεξάρτητων κρατών.

Ο κύπριος πρόεδρος, που δεν είχε διακριθεί για τη θέρμη του στις διαπραγματεύσεις του Μον Πελεράν και του Κραν Μοντανά, φέρεται να βολιδοσκόπησε κάποια στιγμή τόσο την τουρκική πλευρά όσο και την Ευρώπη για τη διχοτομική λύση. Ο ίδιος το αρνείται. Και στη χθεσινή του ομιλία στη Γενική Συνέλευση υποστήριξε ξεκάθαρα τη λεγόμενη ΔΔΟ, με πολιτική ισότητα, μια κυριαρχία, μια διεθνή προσωπικότητα και μια ιθαγένεια. Πρόκειται, σημείωσε, για «έναν ιστορικό συμβιβασμό της πλευράς μας».

Μακάρι να είναι έτσι. Ομως η ελληνοκυπριακή πλευρά δείχνει να επιμένει να θέτει ως προαπαιτούμενο κάθε λύσης το δόγμα «μηδενικός ξένος στρατός, μηδενικές εγγυήσεις» – τώρα. Το είπε ο Αναστασιάδης στην ομιλία του, το επανέλαβε στη συνέχεια απ’ ό,τι φαίνεται και στη συνάντησή του με τον έλληνα πρωθυπουργό. Δύσκολα θα γίνει δεκτό κάτι τέτοιο τόσο από την Αγκυρα, όσο και από τους Τουρκοκύπριους. Οι λύσεις προϋποθέτουν αμοιβαία εμπιστοσύνη και η εμπιστοσύνη αυτή πρέπει να χτιστεί.