Τα σχέδια της Αγκυρας

Με τις ρητές δηλώσεις του τούρκου υπουργού Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου αυτές τις μέρες γίνονται διάφανοι οι τουρκικοί σχεδιασμοί σε ξηρά και θάλασσα, αλλά και σε σχέση με τις προσπάθειες επίλυσης του Κυπριακού. Αυτές οι δηλώσεις συνοδεύουν την έξαρση της προκλητικότητας του κατοχικού καθεστώτος – όπως το περιστατικό της σύλληψης δύο ελληνοκύπριων γυναικών επειδή φωτογράφιζαν το κατεχόμενο σπίτι τους – και την επιβουλή στα νερά της Κύπρου.

Κατ’ αρχάς έχουμε σχεδόν ομολογία ότι η Τουρκία δεν επέτρεψε να καταγραφεί στους «όρους αναφοράς» – τους οποίους ζητεί ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ – η συνεννόηση μεταξύ του προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας και του τουρκοκύπριου ηγέτη Μουσταφά Ακιντζί για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων. Αυτό αποκαλύπτεται όταν η Τουρκία υποβάλλει ότι αποφάσεις μπορεί να ληφθούν μόνο σε μια σύσκεψη όπου θα συμμετάσχει και η ίδια. Υπερφαλαγγίζει όχι μόνο την τουρκοκυπριακή πλευρά, αλλά και την όλη διαδικασία που εισηγείται ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ.

Ταυτόχρονα, με τη διευκρίνιση ότι σε μια τέτοια σύσκεψη πρέπει να αποφασιστεί και το «είδος της λύσης», όχι μόνο ομολογεί την πατρότητα «ύποπτων» εκφράσεων που θέλησαν να προσθέσουν στους «όρους αναφοράς» που κατέγραφε η ειδική απεσταλμένη του γενικού γραμματέα με τους δυο ηγέτες στη Λευκωσία, αλλά οριστικοποιεί την τουρκική μεθόδευση για «άλλα μοντέλα λύσης» παρακάμπτοντας και αποφάσεις και ψηφίσματα του ΟΗΕ. Η προσπάθεια να αποδώσει στον πρόεδρό μας εκείνο που – μεταξύ άλλων περιπτώσεων – σαφώς είχε πει ο πρόεδρος Ερντογάν πέρυσι, στην επίσκεψη του Πρωθυπουργού της Ελλάδας στην Αγκυρα, αποτελεί απλώς μια ακόμα δόλια μεθόδευση και δεν αλλάζει τίποτα.

Οσα συμβαίνουν με τις απολύτως παράνομες επεμβάσεις στη θάλασσα, αλλά τώρα και οι ωμές απειλές κατά της Αμμοχώστου, δεν αφήνουν αμφιβολία ότι η Τουρκία δεν ενδιαφέρεται για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων. Προσπαθεί να δημιουργήσει νέα τετελεσμένα, τα οποία μάλιστα θα προσπαθήσει να αξιοποιήσει εκβιάζοντας την ελληνική πλευρά. Με την αξίωση για κάποια «κοινή επιτροπή» και «συνεκμετάλλευση» του ενεργειακού πλούτου, η οποία και θα υποκαθιστούσε τα κυριαρχικά δικαιώματα του κυπριακού κράτους, προδικάζει την ίδια την επίλυση του Κυπριακού. Οπως, επίσης, με τους σχεδιασμούς για υπαγωγή της Αμμοχώστου στο κατοχικό μόρφωμα, καταστρατηγεί συγκλίσεις που υπήρξαν ήδη ως προς τις εδαφικές προσαρμογές και τις ίδιες τις τουρκικές προτάσεις επί χάρτου που κατατέθηκαν τον Ιανουάριο του 2017 στη Γενεύη.

Μετά το αδιέξοδο που προκάλεσε στο Κραν Μοντανά, για δυο χρόνια συστηματικά προσπαθεί να διαστρέψει ή και να παραφθείρει το «Πλαίσιο Γκουτέρες», ιδιαίτερα ως προς τις σαφείς αναφορές του σε κατάργηση των εγγυήσεων και αποχώρηση του τουρκικού στρατού. Την ίδια μεθόδευση μαρτυρεί το ότι δεν δέχεται να γίνεται λόγος για «επανέναρξη» των διαπραγματεύσεων. Φαίνεται καθαρά ότι η Τουρκία αξιώνει απόλυτο και με στρατιωτικά μέσα έλεγχο της Κύπρου και ύστερα από συμφωνία για λύση. Ταυτόχρονα, με την πρωτοφανή αξίωση για «θετική ψήφο» (ανάγκη να συγκατανεύει έστω και ένας τουρκοκύπριος μετέχων σε κάθε απόφαση του κράτους), αξιώνει ακόμα και πολιτειακό έλεγχο του κυπριακού κράτους, Εν ολίγοις επιζητεί να επιβάλει συμφωνία που δεν θα δίνει λύση στην κατοχή, αλλά θα διαιωνίζει τον έλεγχό της πάνω στην Κύπρο.

Είναι πολύ μεγάλη η πρόκληση για την ελληνική πλευρά. Διότι ενώ υπάρχει αδήριτη ανάγκη για διαπραγμάτευση, προκειμένου να τερματιστεί η σημερινή ανώμαλη κατάσταση της τουρκικής κατοχής, ταυτόχρονα η Τουρκία θέλει προκαταβολικά να ελέγξει πλήρως και την όποια διαπραγμάτευση και λύση. Απέναντι σε αυτή την επιδίωξη ο πρόεδρος και η κυβέρνησή μας ενεργοποιούνται τόσο στο επίπεδο των ΗΕ και ενόψει της επικείμενης Γενικής Συνέλευσης, όσο και στην ΕΕ. Τα δικά μας μέσα είναι πολιτικά και διπλωματικά και σε αυτή την κατεύθυνση, έχοντας και την πολύ στενή συνεργασία με την ελληνική κυβέρνηση μέσα από τον απόλυτο συντονισμό που χαράχτηκε, πρέπει να σταθούμε και να υπερασπιστούμε την Κυπριακή Δημοκρατία και τον κυπριακό ελληνισμό, αλλά και τη συνολική προοπτική ειρηνικής συμβίωσης και συνεργασίας στην Κύπρο, απέναντι στα εξυφαινόμενα τουρκικά σχέδια και επιβουλές.

Ο Πρόδρομος Προδρόμου είναι κυβερνητικός εκπρόσωπος της Κυπριακής Δημοκρατίας