Πόσο πιο «φθηνό» είναι σήμερα το Χρηματιστήριο Αθηνών

Διττή ήταν η εικόνα του Αυγούστου στο Χρηματιστήριο της Αθήνας, το οποίο πάντως έκλεισε τελικά με απώλειες ύστερα από 7 μήνες συνεχούς ανόδου στη διάρκεια των οποίων είχε σημειώσει κέρδη 46,74%. Στο πρώτο μισό, υποχώρησε 12% με τις τράπεζες να χάνουν το 25% της αξίας τους, ενώ το «γύρισμα» της αγοράς στο δεύτερο μισό, περιόρισε τελικά τις απώλειες του μήνα στο 3,56% σε επίπεδο Γενικού Δείκτη και 5,58% σε επίπεδο τραπεζών. Ο Θοδωρής Λιζάρδος, Head of Marketing, Sales Support & PDM, 3K Investment Partners, θυμήθηκε έναν άλλο Αύγουστο, αυτόν του 1999, που κατέχει ειδική θέση στα ελληνικά χρηματιστηριακά δρώμενα ως ο μήνας της χρηματιστηριακής φρενίτιδας.

Τότε που στα καφενεία και στις παραλίες, στα ξενοδοχεία και στα πατρικά σπίτια, οι συζητήσεις είχαν να κάνουν με τις τιμές των μετοχών. Το χρηματιστήριο ήταν για τους Ελληνες η «κότα με τα χρυσά αβγά», καθώς περίπου 1,5 εκατομμύριο μικροεπενδυτές, με τη βεβαιότητα του κέρδους έσπευδαν να εκμεταλλευτούν την «ευκαιρία», επενδύοντας στο χρηματιστήριο το οποίο και με τη «βοήθεια» του «αέρα» και απουσία θεσμών και χρηματιστηριακής παιδείας, παράλληλα με την ακόρεστη δίψα για άκοπα κέρδη, που κακοφόρμισε σε απληστία, εκτοξεύτηκε στα ύψη. Την 31η Ιουλίου 1999 ο Γενικός Δείκτης βρισκόταν στις 4.312,25 μονάδες ενώ την 31η Αυγούστου του ίδιου έτους στις 5.205,34 μονάδες, καταγράφοντας μηνιαία απόδοση +20,46%, ενώ από την αρχή του 1999 έως και το τέλος του Αυγούστου σημείωνε κέρδη 90,15%, αφού τα καθημερινά limit up (ανώτατο όριο ανόδου τότε), ακόμα και εταιρειών που είχαν ζημίες επί σειρά ετών ήταν κάτι το σύνηθες.

Η ελληνική αγορά μετά το σκάσιμο της φούσκας του ’99 αρχικά κινήθηκε όπως οι διεθνείς αγορές, αλλά μετά το δεύτερο ισχυρό χτύπημα που ακολούθησε την κρίση χρέους στην οποία περιδινήθηκε η Ελλάδα από το 2010 και μετά ακολούθησε αντίθετη πορεία. Ετσι κατά την περίοδο 1/8/ 1999 – 1/8/2019, ο Γενικός Δείκτης του ΧΑ υποχώρησε κατά 66,43% (προσμετρώνται και τα μερίσματα), έναντι κερδών το ίδιο διάστημα 175,35% για τον παγκόσμιο δείκτη μετοχών MSCI World, 132,31% για τον ευρωπαϊκό δείκτη MSCI Europe και 315,91% για τον παγκόσμιο δείκτη αναδυομένων αγορών MSCI Emerging Markets.

Με άλλα λόγια, παρατηρεί ο Λιζάρδος, από το 1999 ως και σήμερα στην ελληνική χρηματιστηριακή αγορά δεν ήρθαν μόνο τα πάνω… κάτω, αλλά έμειναν εκεί χαμηλά σε πλήρη αναντιστοιχία με τις διεθνείς αγορές.Τώρα πια τον Αύγουστο του 2019, 20 χρόνια μετά, ελάχιστοι ασχολούνται με το χρηματιστήριο και ας σημείωνε ράλι 46,74% στο 7μηνο. Το χρηματιστήριο δεν περιφέρεται περίπου στις 6.000 μονάδες όπως τότε, αλλά βρίσκεται στο εύρος των 820 – 900 μονάδων, την ώρα που η πλειονότητα των προβληματικών εταιρειών που είναι κενά κουφάρια βρίσκονται πια εκτός. Μάλιστα, οι περισσότερες από τις εισηγμένες εταιρείες έχουν ενισχύσει τα μεγέθη τους σε μία περίοδο επώδυνης οικονομικής κρίσης, που φαίνεται ότι έχει ήδη κορυφωθεί και βαίνει προς την ολοκλήρωσή της. Υπό το πρίσμα αυτό φαίνεται παράδοξο, παρατηρεί ο ίδιος, το γεγονός ότι οι ίδιοι άνθρωποι που αγωνιούσαν «μήπως και δεν έβρισκαν να αγοράσουν» μετοχές αμφιβόλου αξίας το 1999 σε τιμές του Γενικού Δείκτη στις 6.000 μονάδες τώρα αδιαφορούν να επενδύσουν σε κερδοφόρες και βιώσιμες επιχειρήσεις σε επίπεδο τιμών 820 – 900 μονάδων, όταν παράλληλα τα επιτόκια των καταθέσεων είναι κοντά στο μηδέν. Αυτή η στάση, εκτιμά, μαρτυρά ότι τα επίπεδα τιμών των ελληνικών μετοχών δεν είναι υπερτιμημένα λόγω αυξημένης ζήτησης και ότι ενδεχομένως ενσωματώνουν αξία μεγαλύτερη από αυτή που είναι σε θέση να αντιληφθεί σήμερα η πλειονότητα των «επενδυτών».