Η πρωτοπορία της αρχαίας Κνωσού

Κύριε Διευθυντά,
Με αφορμή την επιστολή του κ. Δημ. Κ. Σαρρή Π. Νομάρχη Ηρακλείου – Υφ/ργού Μ – Ε με θέμα «Μινωικός Πολιτισμός και UNESCO» για το δυσεξήγητο γεγονός της απουσίας των Μινωικών Ανακτορικών Κέντρων (Κνωσού – Φαιστού) από το καλεντάρι του διεθνούς αυτού Οργανισμού θα ήθελα να παραθέσω ένα μικρό μέρος από τον πρόλογο του άγγλου αρχαιολόγου επικεφαλής των ανασκαφών Sir Arthur Evans στον Οδηγό του Ανακτόρου της Κνωσού σε επιμέλεια J. D. S. Pendlebury επιμελητού Κνωσού (1929-1934) και σε μετάφραση Νικολάου Πλάτωνα εφόρου αρχαιοτήτων Κρήτης, εκδόσεως Ανδρέα Γ. Καλοκαιρινού (1950), που αναφέρει τα κάτωθι:
Το έργο της σκαπάνης έφερε τώρα στο φως την ουσιαστική αλήθεια που βρισκόταν θαμμένη κάτω από τις παλιές παραδόσεις: σύμφωνα με αυτές, η Κνωσός, η πατρίδα του Μίνωα και του Δαιδάλου, ήταν το πιο αρχαίο κέντρο πολιτισμένης ζωής της Ελλάδας, και έτσι και ολόκληρης της ηπείρου μας.
Μπορεί πραγματικά κανείς με πεποίθηση να πει πως κανένα άλλο με ίση έκταση μέρος της επιφανείας της Γης δεν στάθηκε περισσότερο δημιουργικό σε τόσων ειδών κατευθύνσεις, με τόσα μοναδικά μαρτύρια, του πιο πρώιμου πολιτισμού μας. Οχι μόνο έχομε εδώ τα πρώτα δείγματα προχωρημένης γραμμικής γραφής, αλλά και η αρχιτεκτονική είναι ολότελα πια ανεπτυγμένη σε πρωτοφανέρωτες γραμμές και με τοιχογραφική διακοσμητική όχι λιγότερο πρωτότυπη, που έχει φθάσει σε μεγάλη τελειότητα από το άλλο μέρος: ανακαλύφθηκαν αριστουργήματα γλυπτικής και πλαστικής, από τη μορφή του ακροβάτη νέου από ελεφαντοκόκαλο ως την προτομή του ορμητικού ταύρου της ανάγλυφης τοιχογραφίας από το Βορινό Πρόστωο και τα βαθιά ανάγλυφα από Μεγάλη Ανατολική Αίθουσα που δείχνουν αθλητικές μορφές, αριστουργήματα όλα αυτά που στο πνεύμα της στιγμιαίας κίνησης και στην πειστικότητα των φυσικών μορφών, στη δική των γραμμή, ποτέ δεν ξεπεράστηκαν. Και συνεχίζει ο Sir A. Evans: Τι να πει κανείς για το αποχετευτικό σύστημα που διέθετε αγωγούς ομβρίων υδάτων, αποχωρητήρια, κτιστούς βόθρους (κουλούρες) με κόκκινο επίχρισμα, με μπανιέρες όπου μπορούσε κανείς να παραδοθεί στη χλιδή ενός ζεστού μπάνιου. Οι σωλήνες μάλιστα του υδραγωγείου δείχνουν υπεροχή ακόμη και απέναντι σε ολότελα μοντέρνες προσπάθειες.
Και σταματώ εδώ κάνοντας ένα δικό μου μικρό σχόλιο: Αυτά βέβαια μου φαίνονται απίστευτα αν αναλογισθεί κανείς ότι αυτά συνέβαιναν το 1700 π.Χ. ενώ το Παρίσι και οι Βερσαλλίες των Λουδοβίκων το 1700 μ.Χ. δηλαδή 3.400 χρόνια μετά δεν διέθεταν αποχετευτικό σύστημα.
Ευχαριστώ για τον χρόνο σας.
Μενέλαος Σκαβάτσος
Πειραιάς

Ο αριστερός και ο δεξιός πρωθυπουργός

Κύριε Διευθυντά,
{ARX}Ε{ARX}νας αριστερός πρωθυπουργός, για να τύχει επανεκλογής, αναγκάζεται να προσφέρει απλόχερα παροχές, κάτι όμως που αποδυναμώνει τη δραστηριοποιημένη ικανότητα κάποιων για παραγωγική ανάπτυξη, οπότε η χώρα οδηγείται νομοτελειακά σε πτώχευση. Ο Αριστερός Πρωθυπουργός, απλώς έχει την κυβέρνηση και όχι την εξουσία, αφού θεωρείται απειλή για τους δαιμόνια επιχειρηματικούς κύκλους, για να μην έχει την υποστήριξή τους, παρά μόνο ο δεξιός πρωθυπουργός, γι’ αυτό και μακροβιότερης πρωθυπουργίας.
Απόδειξη, ότι ο Κων/νος Καραμανλής έκανε περισσότερα χρόνια πρωθυπουργός από τον Ανδρέα Παπανδρέου.
ΥΓ. Το 1917 στη Ρωσία, επεβλήθη ο κομμουνισμός με επανάσταση, οπότε αμέσως έδωσαν όλα στον λαό. Στέγη και διατροφή που είχαν στερηθεί από τον Τσάρο. Οι καπιταλιστές βλέποντας αυτή την εξέλιξη, έβαλαν νερό στο κρασί τους και θέσπισαν σοσιαλιστικά μέτρα για καλύτερες συνθήκες ζωής για τα οικονομικά αδύναμα λαϊκά στρώματα.
Με την ειδοποιό διαφορά όμως ότι η ελευθερία της έκφρασης, που σημαίνει δικαίωμα στο δικαίωμα κι αποτελεί την πανανθρώπινη πεμπτουσία, δε ζει όπου ζει ο κομμουνισμός. Αλλωστε, ο άνθρωπος δεν είναι απλώς ένα βιώσιμο είδος, αλλά πάνω απ’ όλα εκφραστική συνειδητότητα.
Αυτά μόνο, και για να λέγονται τα πράγματα με τ’ όνομά τους.
Κωνσταντίνος Παπανδρέου
Φαραί Πατρών Αχαΐας