Το κλιματιστικό τους είναι… το έδαφος

Στη Γαλλία, το 2018 ήταν το θερμότερο έτος από το 1900, όταν και ξεκίνησε να ισχύει το μοντέρνο σύστημα μετεωρολογικών μετρήσεων. Το 2019 όμως μπορεί να αποδειχθεί ακόμα χειρότερο. Στις 28 Ιουνίου, στην πόλη Γκαλάργκ λε Μοντιέ της Νότιας Γαλλίας ο υδράργυρος έφτασε στους 45,9 βαθμούς Κελσίου, που αποτελεί ιστορικό υψηλό για τη συγκεκριμένη χώρα. Ως σήμερα, τουλάχιστον τέσσερις θάνατοι έχουν συνδεθεί με τις υψηλές θερμοκρασίες, ενώ, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό, την περίοδο 2015-2018 διανύσαμε τα τρία πιο θερμά χρόνια στην ιστορία του πλανήτη και οι προβλέψεις για το 2019 δείχνουν ότι η τάση αυτή θα συνεχιστεί.

Στην προσπάθειά τους να αντιμετωπίσουν τις ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες οι κάτοικοι της Κοιλάδας του Λίγηρα, στην Κεντρική Γαλλία, στράφηκαν προς το οικιστικό τους παρελθόν. Ηδη από την εποχή του Μεσαίωνα, λόγω της έντονης εξορυκτικής δραστηριότητας ασβεστόλιθου, στην ευρύτερη περιοχή είχαν σκαφτεί μικρές σπηλιές, πάνω στους μαλακούς βράχους, που χρησιμοποιήθηκαν ως κατοικίες. Πολλές από τις σπηλιές αυτές σήμερα έχουν ανακαινιστεί και κατοικούνται και πάλι, είτε ως μόνιμες είτε ως εξοχικές κατοικίες. Οι ντόπιοι τις αποκαλούν «σπίτι τρωγλοδύτη». Βασικότατο βέβαια προνόμιο των σπιτιών αυτών είναι ότι χτισμένα μέσα στην καρδιά του βράχου διατηρούν την εσωτερική τους θερμοκρασία σε ιδανικά για την εποχή επίπεδα.

Οπως αναφέρει μάλιστα η Eρικα Ρεξ στους «New York Times», τον Ιούλιο του 2018, κατά τη διάρκεια ενός καύσωνα, ο δήμαρχος του χωριού Βουβρέ μετέτρεψε μία από τις σπηλιές που ανήκαν στην οικογένειά του σε «σταθμό δροσιάς» για τις ευαίσθητες κοινωνικές ομάδες.

Σύμφωνα με τον γεωλόγο και ειδικό πραγματογνώμονα Κριστόφ Λεοτό, πάνω από 40.000 άνθρωποι κατοικούσαν σε αυτά τα σπήλαια τη δεκαετία του 1860. Ηταν η χρυσή εποχή της εμπορικής εκμετάλλευσης του ασβεστόλιθου, όταν πάνω από 100.000 τόνοι πέτρας τον χρόνο μεταφέρονταν με μαούνες μέσω του ποταμού Λίγηρα στην υπόλοιπη χώρα. Σήμερα υπολογίζεται ότι στην Κοιλάδα του Λίγηρα κατοικούνται περίπου δύο χιλιάδες σπηλιές.

Η Ερικα Ρεξ μένει σε ένα σύστημα πέντε συνδεδεμένων σπηλιών. «Το κλιματιστικό μου εδώ είναι η γεωλογία. Το περσινό καλοκαίρι, η θερμοκρασία στο εσωτερικό δεν ξεπέρασε τους 22 βαθμούς Κελσίου. Οταν μετακόμισα πάντως στη σπηλιά μου, ο βασικός λόγος ήταν λιγότερο η υπερθέρμανση του πλανήτη και περισσότερο η αισθητική. H κλιματική πρωτοποριακή φύση της κατοικίας αυτής ήταν ένα τυχερό ατύχημα» δηλώνει η Ρεξ.

Η κλιματική αλλαγή είναι ένα ζήτημα που απασχολεί τη γαλλική επικαιρότητα. Οι ακτιβιστές κατηγορούν τη γαλλική κυβέρνηση για απραξία σχετικά με την υπερθέρμανση του πλανήτη και ζητούν οι εκλεγμένοι αξιωματούχοι να αντιμετωπίσουν το ζήτημα ως αυτό που πραγματικά είναι: μια κρίση επικών διαστάσεων που αφορά εξίσου τον οικολογικό, περιβαλλοντικό και ανθρωπιστικό παράγοντα.

Τον περασμένο Μάρτιο τέσσερις ΜΚΟ (Oxfam Γαλλίας, Greenpeace Γαλλίας, Notre Affaire à Tous, Foundation pour la Nature et l’ Homme) υπέβαλαν μήνυση κατά της κυβέρνησης για την αποτυχία της να σεβαστεί τις υποχρεώσεις της Συμφωνίας του Παρισιού του 2015 σχετικά με την εκπομπή διοξειδίου του άνθρακα.

«Το να μεταφέρεις ολόκληρο τον πληθυσμό της Γαλλίας σε κατοικίες σπηλαίων δεν αποτελεί πρακτική λύση για τον επόμενο καύσωνα, ενώ η αυστηρή κρατική και τοπική νομοθεσία καθιστά τη δημιουργία νέων κατοικιών σε εγκαταλελειμμένα σπήλαια ή την επέκταση αυτών που ήδη κατοικούνται σχεδόν απίθανη» λέει η Ρεξ και προσθέτει: «Αν αγαπούσα το στοίχημα, θα πόνταρα ότι η εκκεντρική τότε απόφασή μου στην επιλογή αυτού του σπιτιού είναι πλέον μόδα».