«Ο “Αετός” προσεδαφίστηκε!»

Στις αρχές Ιουλίου 1969 ο ανταγωνισμός ανάμεσα στην τότε Σοβιετική Ενωση και τις Ηνωμένες Πολιτείες έφτανε στο τέλος του. Εξι μήνες νωρίτερα, τον Δεκέμβριο του 1968, με την αποστολή «Αpollo 8», οι Αμερικανοί είχαν φτάσει ήδη στα πρόθυρα της Σελήνης, μερικά χιλιόμετρα πάνω από την επιφάνεια του φυσικού μας δορυφόρου. Πέντε μήνες αργότερα με την αποστολή του «Apollo 10» η σεληνάκατος με δύο αμερικανούς αστροναύτες έφτασε μερικά μόλις χιλιόμετρα πάνω από τη σεληνιακή επιφάνεια. Παρ’ όλα αυτά η Σελήνη περίμενε ακόμη τον άνθρωπο που θα περπατούσε πάνω στο παράξενο έδαφος ενός άλλου κόσμου.

Και πράγματι, το πανανθρώπινο αυτό όνειρο άρχισε να γίνεται πραγματικότητα το πρωινό της 16ης Ιουλίου 1969, όταν ο γιγάντιος πύραυλος «Κρόνος 5» ξεκίνησε το πολυπόθητο ταξίδι προς τη Σελήνη με τρεις αστροναύτες στην κορυφή του. Την ημέρα εκείνη είχα την τύχη να βρίσκομαι κι εγώ στις εγκαταστάσεις της NASA στο Ακρωτήριο Κένεντι και να δω με τα ίδια μου τα μάτια σε απόσταση (για ασφάλεια) πέντε χιλιομέτρων τον τεράστιο εκείνο πύραυλο να ξεκινάει εκτοξεύοντας πίσω του φωτιά και λάβρα. Κι όμως, δεν ακούσαμε ούτε ένα κροτάλισμα από την απίστευτη εκείνη εκτόξευση μέχρις ότου, 14 δευτερόλεπτα μετά τις πρώτες φλόγες, έφτασε στον χώρο παρακολούθησης ένα απόκοσμο συνονθύλευμα ήχων που δεν μπορούσες να διακρίνεις εάν τους άκουγες ή τους αισθανόσουν να σε χτυπάνε στο στήθος σου ή και τα δυο μαζί.

Κι έτσι, με καθυστέρηση μερικών εκατοντάδων χιλιοστών του δευτερολέπτου ο «Κρόνος 5» με τους τρεις αστροναύτες Νιλ Αρμστρονγκ, Μπαζ Ολντριν και Μάικλ Κόλινς ξεκίνησε για το κοσμοϊστορικό ταξίδι και την πρώτη ανθρώπινη προσεδάφιση σ’ έναν άλλο κόσμο. Το «Apollo 11» έφτασε στα πρόθυρα της Σελήνης τρεις μέρες αργότερα και τοποθετήθηκε σε τροχιά γύρω της στις 19 Ιουλίου. Είχα ήδη φτάσει κι εγώ στο Διαστημικό Κέντρο του Χιούστον στο Τέξας, το οποίο είχε ήδη αναλάβει την επικοινωνία των αστροναυτών με τη Γη από τα πρώτα δευτερόλεπτα της αποστολής.

Ο αστροναύτης Τσάρλι Ντιουκ, που κι αυτός περπάτησε αργότερα στο φεγγάρι με την αποστολή του «Apollo 16», ήταν ο μεσάζων στις επικοινωνίες με το «Apollo 11». Στις τρεις επισκέψεις που έκανε στην Ελλάδα για να συμμετάσχει σε διάφορες εκδηλώσεις που διοργανώσαμε στο Ευγενίδειο Πλανητάριο, μας έλεγε ότι τις τελευταίες στιγμές πριν από την προσεδάφιση της σεληνακάτου επικρατούσε απόλυτη σιωπή στο Κέντρο Επικοινωνιών και Ελέγχου, γιατί από τις ενδείξεις των υπολογιστών έβλεπαν ότι η σεληνάκατος είχε καύσιμα για μερικές δεκάδες δευτερόλεπτα ακόμη! Μάλιστα, λόγω κάποιας βλάβης στους υπολογιστές, ο Αρμστρονγκ με τον Ολντριν ως πλοηγό, είχε αναλάβει χειρωνακτικά την προσεδάφιση. Τελικά, με υπόλοιπο καυσίμων 30 δευτερολέπτων, ο Αρμστρονγκ ακούστηκε να λέει «Εδώ “Βάση της Ηρεμίας”! Ο “Αετός” προσεδαφίστηκε». Το όνειρο της ανθρωπότητας να φτάσει στην επιφάνεια του γειτονικού μας δορυφόρου έγινε πραγματικότητα, 100 χρόνια σχεδόν μετά το προφητικό μυθιστόρημα του Ιουλίου Βερν.

Μερικές ώρες αργότερα, ο Νιλ Αρμστρονγκ ήταν έτοιμος να κατέβει στην επιφάνεια της Σελήνης και να αισθανθεί κάτω από τις μπότες του σκαφάνδρου του την αίσθηση της επιφάνειας ενός άλλου κόσμου. Ηταν 4 λεπτά πριν από τις δέκα το βράδυ, τοπική ώρα Χιούστον, ενώ στην Ελλάδα τα ρολόγια πλησίαζαν την 5η πρωινή. Και οπουδήποτε στον κόσμο εκατοντάδες εκατομμύρια άνθρωποι, οποιαδήποτε κι αν ήταν η ώρα που έλεγαν τα ρολόγια τους, ήταν κολλημένοι στα ραδιόφωνα ή τις τηλεοράσεις τους για να παρακολουθήσουν την κοσμοϊστορική εκείνη στιγμή. Τα λόγια που είπε εκείνη την στιγμή ο πρώτος άνθρωπος που περπάτησε στη Σελήνη θα μείνουν για πάντα χαραγμένα στην ανθρώπινη ιστορία. Γιατί εκείνα τα πρώτα βήματα ήταν όντως «ένα τεράστιο άλμα για την ανθρωπότητα».

Μ^‘ αρέσει να κλείνω αυτού του είδους τις αναμνήσεις με κάτι που είναι όντως μια πραγματικότητα. Γιατί πράγματι, σε 100, σε 1.000, σε ένα εκατομμύριο χρόνια από σήμερα, στη σκονισμένη επιφάνεια της Θάλασσας της Ηρεμίας, τα αρχαία όργανα που άφησαν πίσω τους οι αστροναύτες του «Apollo 11» θα παραμένουν αναλλοίωτα όσα χρόνια κι αν περάσουν. Κι αυτό που θα μείνει είναι επίσης εκείνα τα πρώτα ανθρώπινα χνάρια που άφησαν με τις μπότες τους οι αστροναύτες στις βόλτες που έκαναν στην επιφάνεια του δορυφόρου μας. Και όταν τη «Βάση της Ηρεμίας» επισκεφθούν στο μέλλον οι απόγονοί μας θα γνωρίζουν ότι όλα άρχισαν από εδώ. Γιατί εδώ στις ακτές του Διαστημικού Ωκεανού ξεκίνησε το ταξίδι του ανθρώπου προς το Διάστημα. Γιατί εάν υπάρχει κάποιο μέλλον για τον άνθρωπό, το μέλλον αυτό βρίσκεται εκεί πάνω: στην επιφάνεια της Σελήνης, του Αρη και στους μεγάλους δορυφόρους των άλλων πλανητών του Ηλιακού μας Συστήματος.

Ο Διονύσης Π. Σιμόπουλος είναι επίτιμος διευθυντής του Ευγενιδείου Πλανηταρίου