Θα πρέπει να αγκαλιάσουν οι Ρώσοι τους Κινέζους;

Την περασμένη εβδομάδα ο πρόεδρος της Κίνας Σι Τζινπίνγκ επισκέφθηκε τη Ρωσία. Επισκέφθηκε τον ζωολογικό κήπο της Μόσχας μαζί με τον πρόεδρο Πούτιν και θαύμασαν μαζί τα πάντα που είχε φέρει ως δώρο. Στην Αγία Πετρούπολη επισκέφθηκε το «Αουρόρα», το πλοίο με το οποίο ξεκίνησε η επανάσταση των Μπολσεβίκων και έκανε μια μικρή βόλτα στο ποτάμι με τον Πούτιν. Στην ομιλία του ανέφερε λόγια του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι.

Σε μια στιγμή κατά την οποία ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει εμπλακεί σε εμπορικό πόλεμο με την Κίνα, ο Σι χρειάζεται έναν νέο «καλό φίλο». Βάσει των όσων είπε, τον βρήκε στο πρόσωπο του Πούτιν. Ομως όλη αυτή η αμοιβαία συμπάθεια είναι πράγματι προς το συμφέρον της Ρωσίας; Βέβαια δεν πρόκειται για καινούργια εξέλιξη. Τα τελευταία 6 χρόνια, Πούτιν και Σι έχουν συναντηθεί τουλάχιστον 30 φορές και το ετήσιο εμπόριο μεταξύ των δύο χωρών έχει ξεπεράσει τα 100 δισ. δολάρια. Ομως η διμερής σχέση έχει ενισχυθεί ιδιαίτερα τελευταία – την περασμένη εβδομάδα υπογράφηκαν 25 συμφωνίες σε τομείς από τη γεωργία έως την τεχνολογία.

Για τη Ρωσία, οι  πιο στενές σχέσεις με την Κίνα είναι αναμφισβήτητα δελεαστικές. Επειτα από 5 χρόνια διεθνών κυρώσεων που επιβλήθηκαν στη Μόσχα λόγω της προσάρτησης της Κριμαίας, το άνοιγμα του Σι ήταν καλοδεχούμενο. Ομως πριν ο Πούτιν αγκαλιάσει τον Σι καλό θα είναι να θυμηθεί ένα τραγούδι των σοβιετικών αντιφρονούντων της δεκαετίας του 1960 που έλεγε: «Οι λαοί είναι αδελφοί. Θα αγκαλιάσω τους Κινέζους» και ειρωνευόταν τις πρώτες προσπάθειες μιας ρωσοκινεζικής προσέγγισης που απέτυχαν, επειδή τόσο ο Γιόσεφ Στάλιν όσο και ο Μάο Τσετούνγκ ήθελαν να είναι ηγέτες του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος.

Σήμερα κι οι δύο πλευρές θεωρούν ότι ο συνδυασμός της κινεζικής οικονομικής δύναμης και του ρωσικού πολιτικού θράσους θα βοηθήσει και τις δύο χώρες να αντισταθούν στις προκλήσεις που θέτουν οι ΗΠΑ. Ομως στην πραγματικότητα οι δύο δυνάμεις είναι ανταγωνιστικές και αυτό δεν μπορεί να καλυφθεί όσα χαμόγελα κι αν ανταλλάξουν οι ηγέτες τους. Ο Πούτιν έχει δείξει εξαιρετικό τακτικισμό, εκμεταλλευόμενος ευκαιρίες για να ενισχύσει τη θέση της Ρωσίας, ακόμα και όταν δεν έχει δυνατά χαρτιά στα χέρια του. Ομως και η προσάρτηση της Κριμαίας και η επέμβαση του Κρεμλίνου στη Συρία έφεραν στον ρώσο πρόεδρο περισσότερους πονοκεφάλους από ευτυχία. Αντίθετα, οι Κινέζοι λειτουργούν με μακροπρόθεσμα πλάνα και ανώτερη στρατηγική. Γι’ αυτό αυτή τη συνεργασία ίσως ο Πούτιν τη μετανιώσει σύντομα.